ONLAR, KAVGAMIZIN  SIRA NEFERİYDİLER...
ANILARINI MÜCADELEMİZDE YAŞATACAK VE ÖLENLERİN BOŞA ÖLMEDİĞİNİ BİLEREK, SAVAŞIMIZI SÜRDÜRECEĞİZ...

NEDEN Türkiye Sosyalist İşçi Partisi?-1

TSİP'İ TANIYOR MUSUNUZ?-2

TSİP'İ TANIYOR MUSUNUZ?-3

NEDEN Türkiye Sosyalist İşçi Partisi?-4

TSİP TARİHİNDEN -1

TSİP TARİHİNDEN-2

12 EYLÜL ÖNCESİ AFİŞLERİ

TÜRKİYE SOSYALİST İŞÇİ PARTİSİ SOSYALİST SOLUN PUSULASI

TSİP ve GÖREVLERİ

37. YILINDA TÜRKİYE SOSYALİST İŞÇİ PARTİSİ

37. YILINDA TÜRKİYE SOSYALİST İŞÇİ PARTİSİ Türkiye Sosyalist İşçi Partisi 37 yaşında. Kurulduğu tarih 15-16 Haziran 1974. O günden bugüne köprülerin altından çok sular geçti. Sayısız örgüt tarih oldu. Sayısız örgüt yeniden kuruldu. Sadece sol örgütlerden kendi adıyla varlığını sürdüren bir Türkiye Sosyalist İşçi Partisi (TSİP) kaldı. 12 Eylül faşist dönemini de yaşayan partimiz, dosta düşmana her koşulda nasıl var olunacağını göstermekle kalmadı, bu bağlamda bir ilki de herkesin gözünün içine soktu. 1974 tarihinden 12 Eylül 1980 tarihine kadar şanlı bir savaşım sürdüren partimiz hemen tüm sol fraksiyonu etkilemekle kalmadı. Onların da öğretisel ve örgütsel olarak kendilerine çekidüzen vermelerini sağladı. Hiç kuşku yok ki, dönemin TSİP yöneticilerinin bu konudaki payı inkâr edilemez. Onlar üstün bir çaba ve çalışmayla TSİP’i hak ettiği yere getirmeyi başardılar. 12 Eylül faşizmi öngününde ise sürekli olarak kitleselleşen ve gündeme müdahale eden bir TSİP vardı. 12 Eylül faşizmi ile de kapatıldı. Ancak kimi sol örgütlenmeler gibi büyük şaşkınlıkların içine düşmeyip hazırlıkları önceden yaptığı için yeraltına çekilmekte zorlanmadı. Partimiz kapalı alanda kaldığı 10 küsur yıl boyunca açık döneminde olduğu gibi bu döneminde de ilklere imza atarak sol yapılar arasında büyük bir saygınlık kazandı. İşte bu yüzden 1980’lerin sonunda İstanbul Kartal Stadyumunda 25 bin kişilik bir toplantı gerçekleştirdi. Artık geniş yığınların üzerindeki ölü toprağını silkelemenin zamanı gelmişti ve partimiz bu yüzden de geniş yığınlara seslenen bir çalışma başlattı. Tam da bu dönemde önemli bir devrimci güç merkezi haline gelen partimiz kendi içinden hançerlenmekte gecikmedi. Bir takım yöneticiler Sovyetlerdeki yıkımın sonucundan öylesine etkilenmişlerdi ki, tıpkı sağa savrulan dünyanın pek çok komünist partileri gibi sağa savrulmalar yaşandı. Birlik adı altında likidasyona hizmet eden bir çaba içine girildi. Bu çabalar sistemli bir şekilde işçi sınıfı partisi dışı akımlara doğru yönelen bir yol izledi ve sonuçta arkadaşlarımızın önemli bir bölümü kurulan Sosyalist Birlik Partisi’ne gitti. Bu arkadaşların parti ile ilişkileri kesilmiş olmasına karşın TSİP’le uğraşmayı ihmal etmemeleri de ayrı bir konudur. Bunların ilk işi bizim kongre hazırlıklarımızı gerçek delegelerle kongre yapmadığımızı söyleyerek ilgili yerlere jurnallemek olduysa da, bu kongreye kendileri de çağrılı olmalarına karşın katılmadılar. Onlar sanıyorlardı ki, biz geri adım atacak ve TSİP’i yeniden kuramayacaktık. Yanıldılar. Çünkü biz partiyi yeniden açık alana taşıyanlar olarak sözcülüğünü üstlendiğim arkadaşlarım adına son MYK toplantısında kendilerine bu partinin kendi adıyla yeniden kurulacağını, yayınlarının da aynı isimle yeniden çıkarılacağını kendilerine söyleyen benim. Bugüne kadar bütün sözlerimi tuttuğum gibi sözümü tuttum ve kongre hazırlıklarını tamamlayarak 3 Ocak 1993 günü partimizi açık alanda politika yapmak üzere yeniden örgütledik. Dünyada ve ülkemizde yaşanan koşulların aleyhimize olmasına karşın yılmadık, direndik ve kendimize Türkiye solu içerisinde bir yer edindik. O günden bugüne onca zorluklarla karşılaşmamıza karşın hiç geri adım atmadığımız gibi soluğumuzda kesilmedi. Tutuklandık, partimiz hakkında kapatılma davaları açıldı. Bütün yaptırımları boşa çıkarmaya yeminliydik. Yeminimizi de tuttuk. Onca yetersizliğimize ve zorluğumuza karşın politikalarımızda direndik ve bize kurulan tuzakları boşa çıkardık. Şimdi partimiz 15-16 Haziran günü 37. yılına giriyor. 37. yılında bir sıçrama yapmanın da öngününde safları daha da sıklaştırmış bulunuyoruz. Parti olarak hiçbir kazanç için ne örgütlülüğümüzden ne de öğretimizden ödün vermedik. Bugüne bizi taşıyan şey, kuşku yok ki, kararlılığımız ve sosyalizme Ortodoksça bağlılığımız getirdi. Bundan böyle de aynı kararlılıkla komünist solu temsil eden bir parti olarak yerimizi alacak ve üzerimize düşen görevleri hakkıyla yerine getirmek için savaşım vereceğiz. TSİP 37 yaşında Bugüne gelinceye kadar sayısız deneyler edindik. Denilebilir ki, Türkiye Solunun en deneyimli partisi biziz. Bizim daha 1970’li yılların ortalarında çözdüğümüz öğretisel ve örgütsel sorunlar birçok sol yapının gündemine yeni giriyor. Küçük hesaplarla hiç mi hiç sonuç elde etme yolunu seçmedik. Sosyalizmin yol göstericiliğinde bütün halkçı eğilimlerden, liberalleşmelerden ve daha kolay gündelik politikalardan uzak durduk. Etnik ve inanç bağlamında politikalarla var olmak isteyenlere karşı sürekli uyarıcı olduğumuz gibi bu yönde solun açılımlarını ise sürekli olarak eleştirdik. Yukarıda da söylediğimiz gibi kolay sonuçlarla ilgilenmedik. Çünkü biliyorduk ki, bu şekilde elde edilen birikimler kolaylıkla da yitirilir. Büyük zorluklarımız oldu. Dişimizi sıktık, sabır gösterdik. Asla aceleci tutumlara yelken açmadık. Atı alanın Üsküdar’ı geçtiği vehmine de düşmedik. Önümüze çıkan bütün sorunları sosyalist birikimimizin terazisinde tarttık ve oradan çıkardığımız sonuçların ışığında politikaların yürütücüsü ve savunanı olduk. Uluslar arası sermayenin dünya çapında saldırılarını kimileri gibi görmezden gelmedik. Aksine bütün dünya halklarının baş düşmanının emperyalizm olduğunu her koşulda dile getirerek ortaya atıldık. Daha da önemlisi günümüzde salt emperyalizme karşı çıkmanın yetmeyeceğini kapitalizm karşıtı bir savaşım yürütmenin de zorunlu olduğunu gerekli açımlamaları yaparak dile getirdik. Bugün Türkiye Sosyalist İşçi Partisi bu politikalarıyla bir sıçrayışın öngününe geldiyse bu tutarlı davranışların sonucu oldu. Şimdi partimizin önünde duran görev yığınsal bir işçi sınıfı partisi yaratmaktır. Biliyoruz ki ancak o zaman sistemin bize dayattığı ne varsa işlevsiz kılar ve sosyalizm yönünde başarılar sağlayabiliriz. Bugüne kadar Türkiye solu sürekli olarak birlikten birlikte iş yapmaktan söz ettiği halde bu yönde gözdoldurucu bir başarı elde etmiş değildir. Bu sonuçta hemen herkesin payı vardır. Çünkü sol örgütlerde birlikte iş yapma kültürü ne yazık ki yoktur. Daha da önemlisi birlikte iş yapmayı gerektirecek öğretisel birikim de söz konusu değildir. Öğretisel olarak bu konudaki yetersizlik ister istemez birlikte davranmanın da önünde engeldir. Örnek verecek olursak kimi yapılar Cepheyi savunduğu halde savunduğu cephe anlayışının ruhuna da uygun bir politik çizgi izlememektedir. Bu yüzden de bu tür girişimlerin hemen hepsi kendi içinde boğulmakta ve çıkışsızlığa düşmektedir. Çünkü TSİP bilmektedir ki, cephe bir örgütün kendisinin dışındaki örgütlülüklerle kurulur ve iktidar için mücadele eden bir işlev kazanır. Dolayısıyla da böyle bir örgütlenme katılan tarafların hemen her konuda ortaklaşmasını aynı zamanda da iktidarı hedeflediği için iktidarın da paylaşılacağını öngörür. Oysa bu konudaki girişimlerin hemen hepsi bu yöntemle politika yapmanın bir yolu olarak görülüyor ve örgütlü insanları bir kez daha cephede örgütlenerek insanların enerjileri heder ediliyor. Bu yüzden de sol yapılar her nedense yürüttükleri ortak çalışmaları gözlerden ırak sürdürmeye devam ediyorlar. Sonra da bir bakıyorsunuz ki, çabalar boşa gitmiş, herkes kendi yerine dönüvermiş. Bu yüzden de birlikte yapılacak işler bize göre alenileştirilmeli ve bir kayıt altına alınarak tarihe not düşülmelidir. TSİP’in bakışı bu merkezdedir ve hiçbir şey olmamış gibi kaçıp gidecekler için de bir engeldir. Biz istiyoruz ki, gelecekte bu yönde bir çalışma yapılacaksa belgeli yapılmalı ve bu bağlamda tarihe not düşecek bir işlevi olmalıdır. Bizim kimseyle boş bir tartışma yürütmek için zamanımız yoktur. Kendi ayağımıza kendimizin çelme atarak yapacağımız çalışmaların sosyalistlere kazandıracağı bir şey olmadığı gibi hiçbir örgütü de bu çalışma öne çıkarmaz. Bu yüzden söylüyoruz, söylemeye de devam edeceğiz. TSİP ilkeli davranılmayan hiçbir çalışmada yer almayacaktır. Yoksa 37 yıllık politik yaşamının bize öğrettiklerinden bir şey anlamamış oluruz. Sorun egemenlere karşı son sözü kimin söyleyeceğidir. AKP’siyle CHP’si ve MHP’siyle sermaye güçleri her tarafı sarmıştır. Onca yıllık uğraşılarımızsa büyük ölçüde etkisiz kalmışsa bunun bir nedeni olması gerekir vardır da. Son 12 Haziran seçimleri sol partilerin dile getirdiklerine baktığımızda çok önemli olarak görülmektedir. Uluslararası sermaye güçlerinin bir dediğini iki etmeye AKP, onlara şirin görünmek isteyen bir CHP, milliyetçi görüşleri dilinden düşürmeyen ve sistemle hiç mi hiç sorunu olmayan bir MHP bugüne kadar emekçi halkımızın boynunda boza pişirmektedir. Onların bu yaptıkları karşısında bir özne olamamak da sonuçta bizlerin eksikliğidir. Yeri gelmişken şimdi sormak istiyoruz. Madem 12 Eylül seçimleri bu kadar önemlidir de bu tespitin ruhuna uygun olarak ne yapılmıştır? Bize göre koskocaman bir hiç. Bir yanda BDP ile oluşturulan içinde de kimi sol yapıların bulunduğu kesim vardır. Bir yanda da TKP seçimlere komünizmi temsil ettiğini söyleyerek girmektedir. Kürt ulusal hareketinin kendisinin hesaplarını biliyoruz. Onunla ittifak kurmuş olan sol yapıların hesabı neyse bilen öne çıksın diyoruz. Evet var. Kimi insanlar tıpkı Ufuk Uras gibi parlamenter olmaya sevdalanmışlar ve bu sonucu da yandaşlarına kabul ettirmişlerdir. Kısaca söylemek gerekirse sınıf perspektifi ile hareket eden bu blokta ne vardır gerçekten de anlamak istiyoruz. TKP ise seçimlere 500 bin “boyun eğmeyen” oy hesabı yaparak girmiştir. Bir başka deyişle parlamenterist bir çizgiye evrilmiştir. Bizimle seçim işbirliğini bile doğru dürüst konuşup tartışmış değildir. Aksine bizi koşulsuz kendilerine destek veren bir örgüt olarak görmeyi kendi açısından daha yararlı görmüştür. Bu yüzden de bize döneceklerini söylemelerine karşın sessizliği seçmişlerdir. Gerçekten de seçimlere şu ya da bu ad altında giren solun yığınlar açısından hiç mi hiç inandırıcılığı yoktur. Bu nedenle TSİP, bir kez daha bir ilke imza atarak sistem partilerinin meşruiyetini tartışılır kılmaya karar vermiş bu doğrultuda bir politikanın arkasına güç yığmak gerektiğini savunmuştur. Dolayısı ile 13 Haziran sabahı geniş emekçi yığınlara söyleyeceği olan tek parti TSİP’tir. 12 Eylül günü sandıklara gideceğiz. Bize dayatılanı değil, kendi irademizi konuşturacağız. Kimseye oy vermeyeceğiz. Oyumuz kendimize, oyumuz sosyalizme diyeceğiz. TSİP böylelikle 37 yılında da bir ilke imza atmış olacaktır. Şan olsun sosyalizme! Şan olsun Türkiye sosyalist İşçi Partisi’ne!

NEDEN SOSYALİZM

NEDEN SOSYALİZM 21. yüzyılın başından itibaren insanlığın sorunlarına bilimin yanıt verdiği söylenegeliyor. Bu bağlamda sözde insanoğlu hastalıkların pençesinden kurtuluyor, eğitim hakkından yaralanarak cahilliğini gideriyor, başını sokacak bir konuta kavuşuyor, doğa insan eliyle değiştirilerek insanlığın hizmetine sokuluyor. Acaba böyle mi oluyor? Ne yazık ki gerçeklerin böyle olmadığını görüyoruz. Bilim ve teknoloji emperyalist-kapitalist sistemin hizmetinde yani kitle kırım silahlarının yapılması yolunda sınır tanımaz gelişmelerin aracı oluyor. Dünyanın dört bir yanında açlık ve yoksulluk kol geziyor, dünyanın yoksul insanları eğitimsiz, hastalıkların pençesinde kırılıyor, insanlığın büyük bir bölümü acılar içinde kıvranırken bir avuç insan akıl almaz zenginliklerin sahibi oluyor. Bilim ve teknolojinin bu denli geliştiğinden söz edenler, söz 8 milyon insanın paraları olmadığı için öldüklerine, 100 milyon çocuğun başlarını sokacak bir evleri olmadığı için yine sokaklarda doğduğuna, yaşadığına ve öldüğüne gelince gıkları çıkmıyor. Yeni Dünya Düzeni (YDD) ile birlikte dünyanın her tarafında akıl almaz gelişmelere tanık oluyoruz. Kötüleşme ekonomik, sosyal, politik, kültürel kısaca her alanda göze çarpıyor. Afganistan'ın Irak'ın işgali korkunç boyutlara varan bir kırıma dönüştü. İsrail, Lübnan’a saldırdı ve 34 gün boyunca bombardımana tuttu. Gazze'yi işgale devam ediyor ve Filistin'e yönelik katliamını sürdürüyor. Somali'de, Dafur ve Uganda'da çatışmalar hız kesmiyor. Kongo'da 4 milyon insan katledildi. Dünyanın birçok bölgesi savaş tehlikesi altında. Birleşmiş Milletler bu gelişmeler karşısında mazlumdan yana değil, ABD emperyalist katillerinin çıkarına kararlar alıyor. Küresel emperyalizme karşı kurum ve kuruluşlar, emperyalist-kapitalist saldırıyı durduracak örgütlülük ve organizasyondan yoksunlar. Görüldüğü gibi bütün içtenlikle karşı çıktığımız kötülüklerle karşı karşıyayız. Ancak kötülüklerin nedeninin doğru kavramadığımız sürece, karşı çıkıp engellemememizin de olanağı yoktur. Yeryüzünde yaşanan bu kötülüklerin; sosyalistle olarak bir takım kötü yürekli insanların işi olmadığını, emperyalist-kapitalist sistemden kaynaklandığını çok iyi biliyoruz. Ünlü filozof Spinoza diyor ki: "Ne gül, ne de ağla ama anla". Gerçekten de karşısında yer aldığımız bu sistemi değiştireceksek, onun ne olup olmadığını anlamadığımız sürece değiştirme eylemini başaramayız. BUHRAN KÜRESELDİR Basitleştirerek söylersek; insanların önemli bir bölümü değişimden habersizdir. Bu denli basit bir bilgiyi bile bilincine çıkaramamıştır. Onlara göre insanlık; ekonomik - sosyal - toplumsal olarak böyle gelmiş böyle gitmektedir. Ama bilimden ve aydınlıktan yana olanlar için, insanlık tarihi büyük değişim içindedir. Bu yüzden de tarihte büyük alt üst oluşlar yaşanmış, büyük buhranlar yaşanmış ve bir önceki sistemi bir sonraki sistem alt etmiştir. Yine bilim bize öğretmiştir ki, herhangi bir sosyo-ekonomik sistemin varlığını sürdürebilmesi, o sistemin üretim gücünü güçlendirebilmesine bağlıdır. Bu anlamda Marksizm’i kabaca eleştirmeye alışmış olanlara göre; "Marks her şeyi ekonomiye indirir". Bu görüş Marks'a yapılmış en büyük haksızlıktır. Çünkü Marks bir sistem değişiminden söz ederken pek çok olguyu asla göz ardı etmiş değildir. Örneğin; din, ahlak, felsefe, sınıf psikolojisi ve önderlerin yetenekleri gibi pek çok karmaşık şey gelişmeyi etkileyecektir. Üretim araçlarını geliştiren, kültürel ve çağdaş gelişmelere kapı aralayan, gelişen bir toplumun bakış açısı, yerinde sayan bir toplumun psikolojisinden çok değişik olacağı bir gerçektir. Kapitalizm, ilk devresinde büyük başarılar elde etti. Üretim güçlerini önceki duruma göre görülmemiş derecede geliştirdi. Sömürü ve haksızlık kapitalizmin değişmez doğası olmasına karşın; insanlar toplumun ilerlediği savına çakılıp kaldılar ve bu inanç insanlarda bugünün dünden daha iyi olduğu, yarının sa bugünden daha iyi olacağı saplantısını yarattı. Yazımızın başında da belirttiğimiz gibi 21. yüzyılın başında söylenenlerin kısa zamanda koskocaman bir yalan olduğu çabucak anlaşıldı. Duyulan iyimserlik yerini hoşnutsuzluğa ve karamsarlığa bıraktı. Ancak insanlık kapitalizmin kötülüğünü etinde kemiğinde yaşayarak öğrendi. Yolun sonuna gelindiğinin ayırdına varmaya başladı. 19.yüzyılda Burjuvazinin temel öğretisi (ideolojisi) olan liberalizm, kuramsal olarak gelişme ve demokrasi anlamına gelirken; bugünkü neo-liberalizm, insanlık için bütün kötülüklerin gerçek nedenidir. Sömürü, yağma, evrenin yok olmayla karşı karşıya gelişi, çevre sorunları emperyalist-kapitalist sistemin eseridir. ABD'nin ve bütün dünyanın gerçek yöneticileri olan uluslararası şirketlerin bir tek amacı vardır; o da kendi kasalarını doldurmaktır. Bu yüzden dünyanın dört bir yanında savaş, talan, yağma, el koyma ve özelleştirmeler bu azgın Burjuvazinin en belirgin özellikleri olarak insanlığın gündemine gelmektedir. EMPERYALİST KAPİTALİST SİSTEMİN POLİTİKASI Emperyalist-kapitalist sistem politikasını savaş yoluyla sürdürüyor. ABD'nin bu nedenle silahlanmaya ayırdığı para 500 milyar dolardır. Bir başka deyişle ABD dünyada silahlanmaya ayrılan harcamanın yüzde 40'ını, Fransa, İngiltere, Almanya yüzde 5'er paylarla yüzde 15'ini Rusya ise yüzde 6'sını ayırmaktadır. ABD emperyalistleri silahlanmaya harcadığı para nedeniyle gücünün ayırdındadır. Bu yüzden her türlü uzlaşma, görüşme ve diplomasinin yerini ABD dilinde "vururum, kırarım, ezerim, yok ederim, işgal ederim" lafızları yer alıyor. Busch ve çevresinin Pakistan'a yönelik; Taliban'a karşı işbirliği yapmazsanız; "taş devrine dönmeye hazır olun" demesini unutmamak gerekiyor. ABD emperyalistlerinin işi bu boyutlara vardırması emperyalist-kapitalist sistemin sonunun geldiğini gösteriyor. Çelişkileri bu denli boyutlandıran sistem artık yolun sonuna gelmiş bulunmaktadır. Küresel emperyalizmin acımasızlığının bir açıklaması olması gerekir. Afganistan'ın ve Irak'ın işgali sonrasında ABD emperyalizminin acımasızlığını anlatmaya hangi dil yetebilir? İşgali önleyemeyen AB'nin ABD emperyalistlerini yaptıkları işkenceleri ve kitle katliamlarını saklayamayıp açıklamak zorunda kalması sistemin bunalımının giderek gizlenemez boyulara geldiğinin alenileşmesi değildir de nedir? Ne var ki; küresel emperyalizm Suriye'ye, Venezüella’ya ve diğer Latin Amerika ülkelerine emperyalizme boyun eğmeyen her ülkeye "kodum mu oturturum" yaklaşımı sergileyerek kanlı ve zalim yüzünü göstermekten çekinmiyor. Küba'ya karşı uyguladığı ambargo politikasıyla Küba sosyalizmini yıkmak istiyor. ABD emperyalistleri "terör"den söz ederek dünyanın her tarafında terörün tartışmasız sorumluları olarak gündeme geliyorlar. Suçlarını gizleyemiyorlar. İNSANLIK UYANIYOR Temel sorunun sistemden kaynaklandığı ortaya sıktı. SSCB'nin yıkılışı ile birlikte Marks'ı Marks hatalıydı ve artık ekonomik krizler geçmişte kaldı diyerek al ovuşturanların mumu "yalancının mumu yatsıya kadar yanar" örneğinde olduğu gibi yandı ve söndü. Kapitalist sistem büyük bir bunalım yaşıyor. Üretim gücünün gelişmesi durdu. Sermaye birikimi akıllara durgunluk verecek boyutlara ulaştı. Tekelleşme ve şirketlerin devredilmesi sürüyor. Fabrikalar kapatılıyor, işçilere çıkışı veriliyor. Neo-liberalizmin sonucu küçük bir azınlık korkunç derecede zenginleşirken, çalışanların gelirden aldıkları pay durmadan azalıyor. Zenginlerle yoksullar arsındaki uçurumu artık bir ölçüye vurmanın bile olanağı kalmadı. ABD'de üretim yüzde 30 artmasına karşın çalışanların kazancı yerinde sayıyor. Bu da sınıflar arası patlamayı sınır noktasına kadar getiriyor. Kısacası ABD'de eşitsizlik rekor düzeye ulaştı. Bütün dünyada aynı durum görülüyor. İşsizlik büyüyor, çalışanlara verilen ödünler birer birer alınıyor. The Economist'in yaptığı açıklamaya göre İtalya dünya pazarında yarışmak için 500 bin işçinin işine son vermek ve çalışanların da ücretlerini yüzde 30 indirmek zorunda. Kapitalizm dünya ticaretini arttırarak yani bütün dünyayı tek bir dünya pazarı içine çekerek işi bir süre götürdü. Ancak burada da hesap hatası yapıldı. Ucuz Çin mallarının kapının önüne yığılacağı hesap edilmedi. Şimdiyse başta ABD olmak üzere diğer kapitalist ülkelerde serbest ticaretin önü kesilmek isteniyor. Dünya Ticaret Örgütü'nün Doha toplantısında çelişkiler yüzünden iptal edildi. Hiçbir anlaşma yapmanın olanağı kalmadı. ABD ve diğer emperyalist ülkelerde işler tersine dönmek üzere. Büyük bir buhran patlamak üzere kapıda. Küresel emperyalizm; kapitalizmin küresel buhranı olarak ortaya çıkmış durumda... TEK KURTULUŞ SEÇENEĞİ SOSYALİZM SSCB'nin çöküşünü bayram sayıp kutlayanların pili kısa sürede bitti. YDD ile birlikte insanlığa mutlu bir gelecek vaat edenlerin çırası söndü. Ortalıkta ne barış var, ne gönenç toplumu, ne de doğru dürüst bir gelecek. Bütün bunların anlamı, yıkılan bir sistemin yerini yeni bir sisteme yani Sosyalizm'e bırakması direnmeden, karşı koymadan, savaşmadan söz konusu olmadığıdır. Bugün dünyamızda yaşanan savaşın, terörün ve her türlü şiddetin dedeni de kapitalist sistemin ölüm döşeğinde olmasıdır. Venezüella Devlet Başkanı Chavez'in "Halklar uyanıyor. Halklar ayağa kalkıyor" sözünü yabana atmamak gerekiyor. Çünkü dünya ayakta. Yığınlar ABD'nin Irak'ta yaptıklarının karşısında. Gücünün sonsuz olduğunu düşünen ABD ve yöneticileri yolun sonuna geldiler. Venezüella ile birlikte fay hattı kırıldı. Şimdi deprem ABD'nin burnunun dibinde ki Meksika'da dahil Şili, Bolivya, Peru, Nikaragua'da kopuyor. Sosyalizm karşıtları ve sosyalizme inancı sarsılanlar için dong çaldı. Geniş emekçi yığınların sosyalizm programı ile, parti önderliğinde kapitalist sistemin kalelerini düşürmeleri sonucu yeni bir dünya kurulacak. Artık insanlığın kapitalist barbarlığa katlanması olanaksız. Şimdi, NEDEN SOSYALİZM? sorusuna yanıt verilmiş bulunmaktadır. UNUTMAYALIM!...

SOSYALİZM YOLUNDA TSİP

SOSYALİZM YOLUNDA TSİP Tarih, sınıflar savaşı tarihidir. Kendi yüzyılımızın savaşları da, çatışkıları da aynı nedenlere dayalı olarak çıkmış, insanlık yok olup gitmekte olan sınıfların zalimliğine ve yok olup gitmemek için direnen sınıfların neler yapabileceğine tanık olmuştur. Bu gerçekler ışığında değişimin öznesi politik yapılanma olarak ortaya çıkan komünist partiler, zaman zaman insanlık adına akıl almaz özverilere imza atmış, zaman zaman da akıl durgunlukları yaşayıp parçalanıp bölünerek küçülüp etkisizleşmişlerdir. 1917 Büyük Ekim Devrimi sonrası kendilerine iyice güvenleri artan komünist partiler, başta gelişmiş kapitalist ülkeler olmak üzere, diğer bütün ülkelerde insanlığın yazgısını değiştirmek yönünde savaşım vermişler, geniş emekçi yığınlarının kurtuluş umuduna dönüşerek yığınların gönüllerini kazanmışlardır. Akıp giden tarih ırmağının yönüne yön vererek tarihi akışı daha da hızlandırma başarısını göstermişlerdir. Ne ki, tarihsel değişimin gerçekleşmediği ülkelerde sömürücü sınıflar güçlerini sonuna kadar kullanarak ve toparlanarak yeniden yönetim erkini ellerinde tutmayı başarmış, çürümüşlüğün içinden bir kez daha kendileri çıkmıştır. Değişimin öznesi olan komünist partilerse ister istemez başarısızlığa düşüp, başarısızlığın faturasını kendilerine çıkarmakla kalmamış, bir yandan parti saflarında yer alan, yenilgi dönemlerinde kolaylıkla saf değiştirecek olan zayıf halkalar ana kütleden koparlarken, parti içinde bozgunun getirdiği hizipleşmeler de alabildiğine artarak partilerin gücünü büyük ölçüde tüketmiştir. Bu arada egemen sınıflarda boş durmamış, komünist partilerin bölünüp parçalanması için ellerinden gelen ustalığı göstermişlerdir. Doğal olarak bu denli iç çekişmeler, öğretisel ve örgütsel ayrılıkları da gündeme getirmiş, partiler bu görüş ve örgütlenme anlayışı çerçevesinde bölünmüş, ayrı ayrı partiler olarak ortaya çıkmışlardır. Başta Avrupa olmak üzere, dünyanın her yerinde birbirlerine benzer ufak partiler tarih sahnesi içinde yerlerini alarak burjuvazi için değil ama birbirleri için ayakbağı haline gelmişlerdir. Bizim ülkemizde de yaşananlar; başka ülkelerdeki yaşananlarla büyük ölçüde benzerlik göstermektedir. Özetle; Türkiye Sosyalist Hareketi kolay kolay bir araya gelemeyecek denli bölünüp parçalanmıştır. Bu yüzden de ayrı ayrı dereler olarak akmaktalar, sonuçta bir yerlerde azalıp tükenmekte kör çeşmeye dönmektedirler. Gerçeklerin bu denli yalın olmasına karşın, sol ve sosyalist yapıların en basit konularda bile bir araya gelmemeleri insana düşündürücü gelse de, gerçeğinde çok önemli nedenler taşıdığı da unutulmamalıdır. İşin burasında aklıma Amerika Komünist Partisi’nin öyküsü geliyor. O parti ki, hem öğretisel, hem de örgütsel olarak güçlü bir partiydi ve de Amerika’yı sallamaktaydı. Süreç içinde böylesine etkili bir parti iç çekişmelerle eski gücünü yitirdiği gibi dünün yoldaşları bugünün düşmanlarına dönüştüler. Dolayısıyla 1917 Büyük Ekim Devrimi’ni gerçekleştirmiş olan Bolşevik Parti’nin hakemliğinden doğal ne olabilirdi ki? Amerika Komünist Partisi’nin yaşadığı iç çekişmeyi sonlandırmak için Sovyetlere giden DÜNYAYI SARSAN ON GÜN’ÜN yazarı John Reed, ne yazık ki sonuç alamamış ama kendi sonunu trajik bir şekilde yaşamıştır. Aynı şey bizim ülkemiz için de söz konusudur. 1970’lerde ülkemizde yükselen devrimci savaşıma karşın özellikle Sovyet geleneğine bağlı üç parti söz konusuydu. TSİP, TİP, TKP. TKP, her zaman için SBKP’nin hakemliğine başvurulduğunda kabul gören bir parti olduğu için yıllarca TKP’nin yanlış politikaları düzeltilemedi ve sözü geçen bu parti SBKP ile birlikte yok olup gitti. Oysa pekâlâ TSİP, TİP ve TKP birlikteliği 1970’lerin yükseliş döneminde değişimin ebeliğini yapabileceklerken 12 Eylül 1980 faşizminin pençesine düştüler. Diğer iki parti tarih olurken TSİP kendi küllerinden 1980 sonrası yürüttüğü politikaların gücüyle yeniden doğdu ve sosyalizm yolunda savaşımını sürdürüyor. Geçmişte yaşananlardan gerekli dersler ne yazık ki, alınmış değil. Bu kez sahnede eski aktrist ve aktörlerin hepsi olmasa da, değişen fazla bir şey yok. Yalnız bu kez durum biraz faklı. Çünkü hakemliğine başvurulacak ortada ne SBKP var ne de başka bir parti. Bu yüzden de parçalanmış da olsa Türkiye Sosyalist Hareketi’nde var olan özneler bundan böyle ürettikleri politikalarla ya varlıklarını sürdürecekler ya da yok olup gideceklerdir. Türkiye Sosyalist İşçi Partisi yaptığı politik analizlerden bu sonucu çıkarmıştır. Bu yüzden de kendi konumlanışını bu gerçekler ışığında yapmaktadır. 12 Haziran 2011 parlamento seçimlerinde seçim işbirliği yapılamamış olmasına, türlü gerekçeler getirenler bir kez daha ne kadar cüce olduklarının umarım farkına varmışlardır. TSİP, bu gerçeğe defalarca parmak basmıştır. Üzülerek söylemek isteriz ki, yaşam bizi ne yazık ki haklı çıkarmıştır. Oysa biz sol adına seçimlere giren bir partinin gerçekten de başarılarına kendi başarımız gibi sevinecektik. Bir önerimiz var; kastettiğimiz parti ve yapılar aynanın önüne geçip kendilerine bir güzel bakmalıdırlar. O kadar… Dün, parçalanmışlık ve bölünmüşlük içinde süren savaşımın akışı başkaydı, bugün daha bir başka. Dün sol ve sosyalist hareketler kendilerini bir yerlere yaslıyor sözde oralardan aldıkları yetkilerle üst perdeden konuşarak kendi dışındakileri yok saymaya uğraşıyordu. Bu girişim bir ölçüde de olsa başarılı olmuyor değildi. Ancak köprülerin altından çok sular geçti. Türkiye tamı tamına 30 yıl süren hâlâ da etkileri her alanda görülen 12 Eylül faşizmini yaşadı, yaşıyor. Birçok hareket daha 12 Eylül faşizmi ile birlikte politik varlığına veda etti. Birçoğu da hat değiştirip sağa ya da sola savrularak yoluna devam etti. TSİP ise, bir ilki kanıtlamak ve gerçek bir işçi sınıfı partisinin nasıl olduğunu göstermek istiyordu ve inandıkları doğrultu da sonuna kadar da yürüdü. Ne var ki, TSİP’in onca emeklerini boşa çıkaranlar örgütün tepesinde yer alanlar oldu. Bunlar Sovyetlerde yaşanan yıkılışı da bahane ederek bir an önce partiyi terk etmek istiyorlardı ettiler de. Bunu yaparken oldukları gibi davransalardı buna da bir diyeceğimiz olmazdı. Bunlar sözde gerçekleştirilen “BİRLİK” için çalışmak gerektiğini parti tabanına anlatmak için her yolu denediler. Bu yüzden de kendileriyle yollarımız ayrıldı. Ancak parti bütünlüğüne verdikleri zarar ise hiçbir zaman unutulmayacak denli etkili oldu. Gittikleri yerlerde neler yaptıklarını uzaktan da olsa gördük, izledik. Hemen her gittikleri yerde akıl hocalığına soyundularsa da kimsenin onları dinleyeceği yoktu. Sonuçta da girdikleri yerden geldikleri gibi uzaklaştılar. Bugün bunların hemen hepsi ortalıkta geçmişin rantını yemek için dolaşıp dursalar da kimsenin onlara prim verdiği yok. Kuşkusuz konumuz bu değil. 12 Eylül faşizminden sonra kendi sürekliliğini sürdüren bir tek TSİP oldu. Ancak eski gücünde olmayan bir TSİP vardı artık. Her türlü öğretisel ve örgütsel hücumlar karşısında direnmiş ve ayakta kalmış bir TSİP. İlginçtir, zor dönemler geçtikten sonra politik sahneye çıkan örgütler oldu. Hiç kuşku yok ki, bunlardan birisi de 12 Eylül 1980 öncesi benzer bir hareketten geldiğini söyleyen bugün TKP adını alan örgüt. Bu örgütle zaman zaman yolumuzun kesiştiği olmadı değil, oldu. Ancak her defasında yolumuzun kesişmiş olması daha ileri adımlar atmamızı getirmedi. İlk yolumuz bu arkadaşlarla daha TSİP ve STP kurulmadan gerçekleşti. Gelenek çevresiyle bir araya gelip birçok konuyu tartıştık. Sonuçta birlikte yürümeye karar vermeden önce 8 sayı Devrimci Sosyalist İşçi Partisi bülteni çıkardık. Çalışmalara eski TKP’den kendilerini ‘Komünist Birlik’ olarak adlandıran başını Mehmet Oğur arkadaşın çektiği bir grup da katıldı. Görünüşte her konuda anlaşmıştık, birlikte parti kuracağımızı ilan edeceğimiz İstanbul Kuruçeşme’de bir toplantı düzenledik. Toplantıya gitmeden önce bir kez daha durumu gözden geçirdik ve gördük ki, parti konusunda aynı şeyleri savunmuyoruz. Biz gerçek bir işçi sınıfı partisinin ideolojik ve örgütsel birliği olmalı derken onlar; bizden farklı düşündüklerini söylediler. Onlara göre TSİP, kurulacak parti içerisinde varlığını sürdürecek, kendileri de Gelenek çevresi olarak var olacaklardı. Metin Çulhaoğlu’na bizzat şunu söyledim. O zaman siz gidecek Sosyalist Birlik Partisi’ne katılacaksınız. Herkes kendi yoluna gitti. Onlar STP’yi, bizde TSİP’i yeniden kurduk. STP içinde yaşanan tartışmalar sonucu Metin Çulhaoğlu ve arkadaşları (Genel Başkan dahil) 63 kişi partiden atıldılar. Onlar da Birleşik Sosyalist Partiye gittiler. Tıpkı benim kendilerine o zaman söylediğim şey oldu. STP kapatıldı, SİP kuruldu. Sosyalist İktidar gazetesinde adı geçen arkadaşlar bir yazı yazdılar. “TSİP’le birlikte parti kuracaktık, onlar vazgeçtiler. Neden vazgeçtiklerini anlayamadık, kendi iç işleridir diye düşündük, bunlar işçi sınıfının öncüsü olamazlar ama artçısı olurlar dedik.” Tabi ki, kendilerine yanıt verdik. Verdiğimiz yanıt hem olayın nasıl yaşandığıydı hem de anafor akımların nasıl olacağı ile ilgiliydi. Sonra bunlar unutuldu. Adı geçen arkadaşlar TKP adını aldılar ve bir de Yurtsever Cepheleri oldu. TKP’nin hem cephe anlayışını, hem de programatik duruşlarını eleştirdiğimizde kimi arkadaşlardan acayip yanıtlar aldık. Önemsemedik geçti. Bir gün öğrendik ki, cephe anlayışlarını değiştirmişler, artık bizim dile getirdiğimizin benzeri bir noktaya gelmişler. İyi dedik, belki bundan sonrası iyiye gider. Olmadı, TKP’de değişen hiçbir şey gözlemleyemedik. 2007 seçimlerinde ise kendilerini dost bir parti olarak koşulsuz desteklediğimizi içerden yazdığım bir yazıyla kamuoyuna açıkladık. Partinin üst kademesinden olmasa da tabanlarından ve önemli isimlerinden olumlu yanıtlar aldık. Sonra bunların hepsi unutulup gitti. 2009 Yerel seçimlerinde TKP bize değil ama başka politik çizgilere çağrıda bulundu. Yanıt alamayınca da kendileriyle görüştük. Görüşmemiz hiç ilerlemedi kapanıp gitti. Son olarak kendileriyle 12 Haziran 2011 seçimleri için ilişkimiz oldu. Bizim yazdığımız seçim işbirliği mektubunun aynısını TKP, biz hariç Halkevlerine, EMEP’e, ÖDP’ye çıkardı ve bir dizi görüşme yaptıktan sonra görüşmeler sonuçsuz bitti. Sıra bize gelmişti. Kendileriyle görüştük. Görüşmelerimiz yakışıksız bir şekilde yanıtsız bırakıldı. Sonradan öğrendik ki, bizimle görüşmeler aslında TKP bütünlüğü içinde yapılan görüşmeler değilmiş meğer. Çünkü yapılan görüşmeleri TKP’nin Genel Başkanı başka türlü aktarıyordu. İstanbul’da arkadaşlarımızla görüşen Aydemir Güler başka türlü öğrenmişti. Oysa bizim tutumumuz çok açıktı. Kendilerine seçim işbirliği yaptığımıza dair birlikte bir yazılı açıklama yapalım nedenlerini de bu açıklamada ortaya koyalım demiştik. Onlar birlikte yazılı basın açıklaması yerine kendilerini koşulsuz desteklediğimize dair bir açıklama yapmamızı istediler. Kendilerine yazılı sunduğumuz yazı ya da iki gün içinde yanıt vereceklerin söylemelerine karşın susarak böyle bir görüşme yapılmamış gibi davrandılar. Sonra seçimlere yalnız girdiler. Seçimlerden kendi adlarına iyi sonuç alacaklarını ve seçim sonrası sosyalist solda tekleşeceklerini umuyorlardı olmadı. 500 bin boyun eğmeyen insan bulamadılar. 61 oy alarak hedefi ancak onda bir oranında tutturabildiler. Böyle bir durumun değerlendirimi Genel Başkan’dan değil de Kemal Okuyan’dan geldi. Ona göre TKP’ye sol düşmandı bu yüzden kendilerine oy verilmemişti. 3 milyon yeni genç seçmen listeye yazılmıştı, onların oyunu da AKP almıştı. Çünkü gençlik içinde televizyonda parti adına bir liseli de konuşturulmuş olsa da sonuç umdukları gibi olmamıştı. En önemlisi şuydu Okuyan’ın değerlendirmesinin. İnsanlar TKP’ye çok yakınlardı, ama aceleleri vardı, bu kez de CHP’ye oy verecekler sonra dönüp TKP’de çalışacaklardı. vs, vs… Öteki grupların ise sorunları oldukça başka. TSİP’e benzeyen yanları gerçekten de çok az. Bununla birlikte onlarla da seçimler olsun, başka konularda olsun işbirliği yapılmaz değil yapılır. Ancak her nedense olumlu bir adım atmaya gelince bunlar bir türlü gerçekleştirilemiyor. Bu yüzden öyle büyük sözler sallayarak sınıf siyasetinin yapılamayacağını herkesin görmesi gerekir. Öncelikle derdi olanların sözlerinin arkasında durmaları bizce her şeyden daha önemli hale geldiyse oturup düşünmek gerekli. Biz TSİP olarak oturup düşündük. Bundan böyle sosyalizm savaşımını hakkıyla örgütlemek ve kendi yolunda kararlıca yürümek bizim işimizdir. TSİP’in sözü sözdür. TSİP’in kimseye minnet borcu yoktur. Bu yüzden de TSİP gerçekten de sosyalist solda yalnız ve rakipsizdir. Dolayısıyla bütün partili arkadaşlarıma ve parti dostlarına buradan bir kez daha ilan ediyorum ki, BİZ BUNDAN SONRA İŞİMİZE BAKMALIYIZ. Derdi olan gelir bizi bulur…

KISA POLİTİK DEĞERLENDİRİMLER VE TSİP’İN KURULUŞU

KISA POLİTİK DEĞERLENDİRİMLER VE TSİP’İN KURULUŞU 1960’lı yılların sonuna doğru Türkiye İşçi Partisi (TİP) Mehmet Ali Aybar’ın başkanlığında tam anlamıyla parlamenterist bir çizgiye çekilmiş, 1968 Çekoslovakya olayları ile birlikte parti içinde de düşünce ayrılıkları öne çıkmaya başlamıştır. Düşünce ayrılıkları temel nitelikteyse de o günün koşullarında üstü örtülerek zamana bırakılmıştır. Daha da önemlisi parti dışında kalan eski tüfek olarak adlandırılan kimseler de TİP’e karşı yoğunluklu olarak muhalefetlerini sürdürmüşlerdir. Bu kişilerin başında da MDD’yi savunan Mihri Belli ve Demokratik Halk Devrimi’ni savunun Dr. Hikmet Kıvılcımlı geliyordu. TİP konumu gereği gençlik dinamizmini taşıyacak durumda olmadığı için gençlik hızla TİP saflarından boşaldı. TİP’in kontrolünde olan Fikir Kulüpleri Federasyonu (FKF) başlangıçta TİP yararına bir işlev görürken sözünü ettiğim nedenler yüzünden gençlik, Mihri Belli’nin etkisiyle MDD çizgisine kaydı. Bu andan başlayarak da gençlik kendi içinde değişik çizgilere bölündü. Özellikle TİP’ten ayrılan ve MDD çizgisini savunan kesimler Türkiye’de işçi sınıfının nitel ve nicel varlığını tartışma konusu yaptılar ve daha çok küçük burjuva akımlar olarak yapılanan bu gruplar işçi sınıfının hem öğretisel hem de örgütsel olarak mücadelenin başını çekemeyeceği noktasında birleşerek devrimci savaşımın asker, sivil aydın kesimlerce yürütülmesi düşüncesini sürekli olarak işlediler. Bu tartışmalar; Mahir Çayan ve arkadaşları, Deniz Gezmiş ve arkadaşları, Doğu Perinçek ve arkadaşları daha sonra da İbrahim Kaypakkaya ve arkadaşlarının çevresinde oluşan odaklarca devam ettirildi. Ayrıca Doğan Avcıoğlu, Devrim dergisi çevresi, Yöncülerde ayrı telden bir yürüyüş başlatmışlardı. Bu tartışmaların böylesine boyutlandığı bir dönemde işçi sınıfının nitel ve nicel durumu tartışılırken yukarıda nedenlerini dile getirdiğimiz nedenler yüzünden işçiler, 15-16 Haziran 1970 işçi kalkışmasını örgütlediler. İki gün boyunca İstanbul kenti kilitlendi. Burjuvazide ise şafak attı. Hemen Sıkıyönetim ilan edilerek sorumlular hakkında davalar açıldı. Bu davalar yine yukarıda dile getirdiğimiz gibi 12 Mart 1971 tarihinden sonra davalar Sıkıyönetim Mahkemeleri’ne devredilerek sürdürüldü. Burada bir not düşmek istiyoruz. TİP sosyalist devrimi savunuyordu bu nedenle de işçilerin nitel ve nicel varlığını tartışma konusu bile yapmıyordu. Ancak TİP içinde yaşanan kaynaşma yüzünden kongreler de birbirini izledi sonuçta Aybar ve çevresi değiştiyse de, ileri bir uygulamaya geçilmeden 12 Mart faşist darbesi gerçekleşti. Daha sonra açılan davalar yüzünden TİP kapatıldı. Behice Boran ve arkadaşları 15 yıl ceza aldılar. 1974 affından başlangıçta yararlanamadılar. Daha sonra Anayasa Mahkemesi tarafından eşitlik ilkesine aykırı olacağı savıyla kapsam genişletildi ve Boran ve arkadaşları salıverildiler. 12 Mart 1971’den 1974 tarihine kadar geçen süre içinde sistem devrimci Saiklerle yola çıkanlara karşı ağır bir saldırı başlattı ve gençlik önderleri ya vuruldular ya da Deniz Gezmiş ve arkadaşları gibi idam edildiler. Bu konuda kısa bir değinmenin arkasından TSİP’in kurulma çalışmalarına gelebiliriz. DENİZ GEZMİŞ ve Arkadaşları Türkiye Halk Kurtuluş Ordusunu kurarken mücadele yöntemlerini ise şöyle belirliyorlardı. Bu arkadaşların hemen tamamı öğrenci kökenliydi ve öğrenciliğe devam olanakları da ortadan kalkmıştı. Dolayısı ile kırlardan kentlere doğru silahlı bir gerilla hareketi başlatacaklar ve amaçlarına da böylelikle ulaşacaklardı. Sonuç bilindiği gibi katliamla sonuçlandı. Mahir Çayan ve arkadaşları ise devrimci savaşımlarını kentlerde sürdürecekler koydukları eylemlerle sistemi sarsıp ortadan kaybolup saklanarak sonuçta yığınları kazanarak devrimi gerçekleştireceklerdi. Kurdukları Türkiye Halk Kurtuluş Partisi/Cephesi bu savaşımı örgütleyecekti. Bu arkadaşların da eylemleri Kızıldere katliamı ile sonuçlandı. Ertuğrul Kürkçü dışında herkes havan mermileri ile parçalanarak öldürüldü. İbrahim Kaypakkaya ise TİKKO’yu kurmuş, Nurhak katliamının arkasından yakalanarak işkencede öldürülmüştü. Doğu Perinçek ve arkadaşlarının Türkiye İhtilalci İşçi Köylü Partisi ise şafak grubu olarak bilinen tutuklamalarla bitirilmişlerdi. Onlar silah alıp dağa çıkmamışlardı ama kentlerde kalıp tankları bozacaklarını dile getirmek daha kolaylarına gelmişti. Sonuçta; böylesine karanlık günlerin yaşandığı bir dönemde devrimciler birer ikişer yok edilmişler ya da tutuklanarak cezaevlerine atılmışlardı. 12 Mart faşist darbesi devrimcileri öldürerek, içeri atarak etkisizleştirmiş, etkisizleştiremediklerini ise ağır koşullar altında hareketsiz hale getirmişlerdi. İşte tam da buradan bütün bu yaşananların analizini yapan bir grup eski TİP’li, bir grup Doktorcu hatta TKP’den bazı kimseler politik örgütlenmeye bir çözüm bulunmasını tartışmaya açmışlardı. Bu tartışmalar hızla bir kümelenmeye evrildi. Bu kümelenmede yan yana gelen arkadaşlar KİTLE dergisini çıkararak yaşanan sorunları bir bir tartışmaya açtılar ve bir çıkış yolunun bulunması için çaba harcadılar. Bu tartışmalarda TİP’in pasifizmi ve legalizmi ele alındı ve parti sürekliliğinin sağlanamamış olması bir sosyalist parti açısından yetersizlik olarak belirlendi. Diğer yandan da TİP’in parlamenteristliğine vurgu yapıldı. Bununla birlikte TSİP’i daha sonra kuracak olanların belkemiğini eski TİP’li arkadaşlar oluşturuyordu. Bunlara önemli ölçüde de doktorcuları katmak gerekiyor. Bu iki anlayışın dışında TKP’den bazı arkadaşlar ve diğer örgütlenmelerden de yeni arkadaşlar bir araya gelerek çalışmalarını hızla daha üst düzeye çıkarmak için emek verdiler. Kitle dergisi bu çalışmalarda büyük bir örgütlenme ve toparlanma işlevi gördü. Birçok ilde kısa zamanda Kitle Büroları oluşturuldu. Kitle büroları kısa zamanda yığınsal bir gücü çevresinde toparladı. Sonuç olarak 15-16 Haziran 1974 tarihine gelindiğinde partinin kuruluşu ilan edildi. Ancak TKP’liler başlangıçta yer alacaklarını söylemelerine karşın çekildiler. Parti içinde ağırlıklı olarak TİP ve doktorcu kadrolar yer aldılar. Parti kurulduktan sonra da parti saflarına hemen her gruptan genç insanlar gelip üye oldu. Daha işin başında parti bir yığınsallığa ulaştı. Örgütlenme çalışmalarında TİP’in içerdeki kadroları da dışında tutulmamıştı. Hatta o zaman Sakarya Cezaevi’nde bulunan Behice Boran’la bizzat Turgut Koçak arkadaşımız görüşmüş, bu çalışma ile ilgili bilgi verilerek katılıp katılmayacakları sorulmuştu. Behice Hanım’ın yanıtı şuydu. “Biz şimdi içerdeyiz. Ne zaman çıkacağımızda belirsiz. Dolayısı ile hareket bizi beklemez. Birileri alır götürür, bize de çıktıktan sonra hareketin içinde yer almak düşer.” Ancak böyle olmadı. TSİP kuruldu. Programı ise Demokratik Halk Devrimi programıydı. Anayasa Mahkemesi’nin iptalinden sonra TİP’liler dışarı çıktılar ve partiden uzak durdular. Daha sonra da 1 Mayıs 1975 tarihinde TİP’i yeniden kurdular. Programlarında ise sosyalist devrimi savunuyorlardı. Bu dönemde TKP’nin adından bile söz etmenin olanağı yoktu. Çünkü gerçekten de örgütlü olarak var oldukları söylenemezdi. TSİP’in kuruluşunun arkasından doktorcu kişilerle hem örgütlenme anlayışında, hem programsal, hem de çeşitli konularda düşün ayrılığına düşüldü. Bu düşün ayrılığı İlke Dergisi’nde yazılan bir eleştiri yazısıyla dile getirildikten sonra doktorcular partiden uzaklaştılar. Parti kan kaybına uğradıysa da kısa zamanda toparlandı ve yine eski gücüne ulaştı. Daha birinci kongrede Oya Baydar partiden ayrılarak TKP’ye gitti. Ancak parti içinde tartışmalar yine de bitmedi. Parti içinde illegaliteyi örgütlemek ve TSİP’i legal alanda da idare etmek isteyen yine parti tarafından oluşturulmuş bir TKP/B söz konusuydu. Bu tür örgütlenmenin doğru olmadığı gündeme geldi. İki parti demek iki örgüt demekti. İki merkez komitesi demekti ve bu durum bölünmeyi de özünde taşıyan bir maddi gerçeklikti. Konu gündeme 1977’lerde geldi ve açıktan açığa tartışılmaya başlandı. Bu durumun partiye zarar vereceği açıktı. Bu yüzden de bir an önce çözülmeli ve TSİP yoluna devam etmeliydi. Tartışmalar tekleşme konusunda düşün birliği ile sonuçlanmadı ve bu arkadaşlar biraz da yalan ve karalamalara başvurarak partiden uzaklaştılar. Partinin komsomol örgütlenmesi konumundaki SGB yöneticiliği de onlarda olduğu için gençliğin büyük bir bölümünü arkalarından sürüklediler. Parti de kendisine bağlı yeni bir SGB oluşturdu. Güç kaybı iki yıl içinde giderildi. TSİP yeniden kitlesel bir güç kazandı. 1979 ara seçimlerinde bu durum partinin aldığı oylara da yansıdı ve 11 ilde partinin aldığı oy 80 binlerin üstüne çıktı. Parti tam da büyük atılımın eşiğindeyken 12 Eylül darbesi oldu ve bütün diğer örgütler gibi TSİP’in de kapatıldığı ilan edildi. TSİP’se çoktan yeni bir çalışma biçimine geçmişti bile. Sonuç 15-16 Haziran 1974 yılında kurulan TSİP Türkiye’yi orta gelişmişlikte kapitalist bir ülke olarak görüyor, İşbirlikçi Tekelci burjuvazinin egemen olduğu belirlemesini yapıyordu. Daha önceki sınıf ve katmanlardan unsurların ise varlığından söz edilmesine karşın belirleyici bir niteliklerinin olmadığına vurgu yapılarak işçi sınıfının tartışmasız sosyalist savaşımın hem öğretisel hem de örgütsel planda öncü olduğu belirlemesi yapılıyordu. Demokratik Halk Devrimi’de işçi sınıfının temel güç, köylülüğün de onun bağlaşığı sayılması ve Halk Cephesinin kurulması öngörülüyordu. Yapılacak olan devrim tek aşamalıydı ve sosyalist devrimin de özgül bir biçimiydi. Devrim gerçekleştirildikten sonra hızla sosyalist dönüşümler sağlanacak ve sosyalist inşa hızla yaşama geçirilecekti. İşte 15-16 Haziran işçi direnişine vurgu yaparak kurulun TSİP böyle bir örgüttü ve komünistti.

36.YILINDA TSİP/TÜRKİYE SOSYALİST İŞÇİ PARTİSİ MERKEZ KOMİTESİ/2

36.YILINDA TSİP/TÜRKİYE SOSYALİST İŞÇİ PARTİSİ MERKEZ KOMİTESİ/3

36.YILINDA TSİP/TÜRKİYE SOSYALİST İŞÇİ PARTİSİ MERKEZ KOMİTESİ/4

LENİNİST PARTİ NEDİR?

"İktidar savaşımında, proletaryanın örgütten başka bir silahı yoktur. Proletarya, ancak, Marksizm'in ilkeleri üzerinde ideolojik olarak birleşerek ve bunu, milyonlarca emekçiyi bir işçi sınıfı ordusu halinde kaynaştıran maddi örgüt birliğiyle pekiştirerek, yenilmez bir güç haline gelebilir ve gelecektir. Ne Rus otokrasininin bunak yönetimi ne de uluslararası sermayenin ömrünü doldurmuş egemenliği bu orduya dayanabilecektir.” Bu sözler Lenin’in proletarya partisinin örgütsel sorunlarını ele aldığı “Bir Adım İleri, İki Adım Geri” başlıklı eserinin bitiş pasajından alınmıştır. Parti saflarındaki aydın oportünizminin örgütsel yansıması olan örgüt ve disiplin tanımaz bireyci ve kibirli aydın anarşizmine yöneltilmiş sert bir saldırının finalinde ifade edilen bu fikirler, sonraki tarihin ışığında ele alındığında, apayrı bir anlam kazanmaktadır. Tarih bize, Marksizm'in ilkeleri üzerinde sağladığı ideolojik birliğini maddi örgüt birliğinde somutlayan ve pekiştiren Rus proletaryasının devrimci öncüsünün, böylece “milyonlarca emekçiyi bir işçi sınıfı ordusu halinde” kaynaştırabildiğini, bu sayede yenilmez bir güç haline geldiğini, bu güce ne Rus otokrasisi ve burjuvazisinin ne de uluslararası sermayenin dayanabildiğini apaçık biçimde gösterdi. Örgüt, sosyalizm ile sınıf hareketinin maddileşmiş birliğinin gerçekleştiği alandır. Marksist teorinin sağlam temeli üzerinde kurulan ideolojik birlik ancak bir maddi örgüt birliğinde somutlandığı zaman gerçek bir anlam taşır ve gerçek bir güç haline gelir. Ve elbette partinin gerçek işlevi de ancak bu sayede olanaklı hale gelebilir. Devrimci teoriyle, toplumsal gelişme ve sınıf mücadelesi yasalarının bilgisiyle ve nihayet devrimci eylem tecrübesiyle donanıp silahlanmış bir parti örgütü, proletaryanın sınıf bağımsızlığının biricik güvencesi ve sermayeye karşı dişe diş mücadelesinin en temel silahıdır. Bolşevizm'i yenilmez kılan; kendi varlığını, uzun mücadeleler içinde inşa edilmiş, en güç koşullar altında bile Lenin’in deyimiyle diş ve tırnakla savunulmuş ve korunmuş bir örgütsel yapıda cisimleştirmiş olmasıdır. Örgüt yoksa, ihtilalci bir örgütsel yapıda ete-kemiğe bürünmemişse eğer, devrimci teoriden ve bu teori temelinde bir ideolojik birlikten sözetmenin de bir anlamı kalmaz. Bu durumda bir öncü partiden sözetmenin ise zaten hiçbir olanağı kalmaz. Parti, varlık koşulunu ve somut anlamını, ideolojik birliği örgütsel birlikle tamamlamada, onda maddileştirip somutlamada bulur. Parti, gücünü saflarındaki ideolojik ve örgütsel birlikten, bu birliğin somut ifadesi ve göstergesi olan disiplininden alır. Lenin, partiyi “proletaryanın sınıf birliğinin en yüksek biçimi” olarak tanımlar. Bu, parti örgütünün de proletaryanın sınıf örgütlenmesinin en yüksek biçimi olduğu anlamına gelir. Parti sınıfın öncü örgütlenmesi, onun yönetici çekirdeğidir. Böyle olunca, sınıfın en ileri, en gelişmiş, devrimci sınıf bilinciyle donanmış öğelerini kapsar. Lenin, Komünist Enternasyonal İkinci Kongresi’nde, parti ile sınıf arasındaki bu ayrımı, bu tür bir ayrımın ürünü olan öncü parti ile onun sınıfa ve sömürülen yığınların geniş kesimlerine önderlik edebilme yeteneği arasındaki ilişkiyi şöyle ortaya koymaktadır: “Kapitalizm üzerinde zafer, yönetici komünist parti, devrimci sınıf, yani proletarya ve yığın, yani emekçiler ve sömürülenlerin tümü arasında doğru ilişkiler kurulmasını gerektirir. Yalnızca komünist parti, eğer gerçekten devrimci sınıfın öncüsü ise, eğer saflarında bu sınıfın en iyi temsilcilerini barındırıyorsa, eğer tamamıyla bilinçli ve özverili, direngen bir devrimci savaşım deneyimi ile yetişip çelikleşmiş komünistlerden bileşmiş bulunuyorsa, eğer bu parti kendi sınıfının tüm yaşamına ve, onun aracılığıyla, tüm sömürülenler yığınına çözülmez bir biçimde bağlanmayı ve bu sınıf ile bu yığına mutlak bir güven esinlemeyi biliyorsa -kapitalizmin bütün güçlerine karşı en gözüpek ve en amansız sonal savaşımda, yalnızca böyle bir parti proletaryayı yönetmeye yeteneklidir.” Örgüt yalnızca bir araçtır ve bir araç olarak amaca uygun olmak zorundadır. Amaca uygunluk her şeyden önce örgütün ideolojik temelinde ve sınıfsal yapısında anlamını bulur. Marksist ideolojik kimlik ve proleter sınıfsal temel, parti örgütünün amaca uygunluğunun olmazsa olmaz koşullarıdır. Ama amaca bu uygunluk, kendini aynı zamanda örgütün varoluş biçiminde de gösterebilmelidir. Komünistler, Lenin’in parti düşüncesi ve Bolşevik deneyimin en ileri ve olgun sonuçları temeli üzerinde, partinin varoluş sorununu konuya ilişkin temel metinlerinde iki boyutlu olarak ele aldılar. Bunlardan ilki düzen karşısında, ikincisi ise sınıf içinde konumlanıştır. Bunlardan ilki hakkında söylediklerimizin özü şöyledir: “İdeolojik kimliği, sınıfsal konumu ve tarihsel-siyasal amaçlarıyla proletaryanın sınıf partisi, kurulu düzen karşısında ihtilalci bir konumdadır ve varoluş biçimi de buna uygun olmak zorundadır. Partinin ihtilalci esaslara dayalı illegal örgütlenme ihtiyacı buradan doğmaktadır. Parti örgütlenmesinin tek ve mutlak varoluş biçimi olmamakla birlikte, illegalite, temel ve ilkesel önemde bir sorundur. İllegalite sorununun özü, düzenin hukuksal çerçevesi içine sığıp sığmamak değil, bizzat düzenin içine sığamamaktır.” (Parti: Proletaryanın Devrimci Öncüsü, Mart 1991, Bkz, Partileşme Süreci-1, s.69, Eksen Yayıncılık-Red...) Çarlık otokrasisi koşullarında her zaman illegal bir örgütsel temele sahip olmuş Bolşevizm'in illegalite konusundaki aşırı ilkesel titizliğini görebilmek için, tasfiyeciliğe ve örgütsel yansıması olan legalizme karşı verilen çok yönlü kesintisiz mücadeleye bakmak yeterlidir. Fakat Bolşevizm'in bu alandaki tutumunu salt Rusya’nın siyasal özgürlükten yoksun otokratik koşulları ile ilişkilendirenlere Lenin’in Komünist Enternasyonal İkinci Kongresi’ndeki tezlerini kanıt gösterebiliriz. Bu tezlerde, “yasal çalışma ile yasadışı çalışmayı birleştirme mutlak zorunluluğu”nu ilkesel önemde gören Lenin, sorunu şöyle ortaya koymaktadır: “Bütün ülkelerde, hatta en özgür, en ‘yasalcı’ ve en ‘barışçıl’, yani sınıflar savaşımının en az keskin olduğu ülkelerde bile, her komünist parti için yasal çalışma ile yasadışı çalışmayı, yasal örgütlenme ile yasadışı örgütlenmeyi sistemli biçimde birleştirmeyi kesinlikle zorunlu olarak görme zamanı gelmiştir.” Komünistlerin parti örgütlenmesinin varoluş biçimine ilişkin ikinci temel nokta hakkında söylediklerinin özü ise şöyledir: “Parti örgütünün sınıf içinde varoluş biçimi ise, fabrika hücreleri temeline dayalı bir parti örgütlenmesi temel leninist düşüncesinde ifadesini bulur. Parti sosyalizm ile sınıf hareketinin birliği ise, fabrika hücreleri temeline dayalı bir parti örgütlenmesi de bu birleşmenin temel ve tarihsel amaçlara, her şeyden önce iktidarı ele geçirme amacına, en uygun örgütsel gerçekleşme biçimidir. Tarihsel deneyim, parti örgütlenmesinin sınıf bünyesindeki bu varoluş biçimiyle onun ihtilalci niteliği ve hareket kabiliyeti arasındaki kopmaz ilişkiyi bütün açıklığı ile göstermiştir.”(age, s. 70-Red...) Bu aynı konuda ise, Lenin’in, partinin işçi kitleleriyle sımsıkı bağlar kurması zorunluluğuna, buna ulaşmak için de partinin fabrika hücreleri temeline oturmasına ilişkin temel düşüncesinin en veciz ifadesi olan “her fabrika bizim kalemiz olmalı” sözlerini hatırlatmakla yetiniyoruz. Komünist partisi gücünü saflarındaki ideolojik ve örgütsel birlikten, bu birliğin somut ifadesi olan disiplininden alır demiştik. Proletarya partisinde disiplin, ideolojik ve örgütsel birliğin hayati bir etkeni, partinin önderlik fonksiyonunun, savaşma gücü ve kapasitesinin zorunlu bir koşuludur. Bolşevik Partisi'ni karakterize eden en temel özelliklerden birisinin onun “demirden disiplin”i olması bu açıdan rastlantı değildir. Bolşevik Partisi, verimli bir iç demokrasiyi katı ve sağlam bir disiplinle birleştirmeyi başarabilen bir parti oldu. Lenin’in önemle altını çizdiği gibi, bunu onun sağlam marksist ideolojik temelinden ve proleter kitlelerle kurduğu güçlü bağlardan ayrı düşünmek mümkün değildir. Güçlü, örgütlü, deneyimli ve amansız bir sınıf olan burjuvaziye karşı mücadelesinde proletaryaya ve emekçi yığınlara önderlik etmek iddiasındaki bir parti, saflarında sağlam bir disiplin anlayışı ve uygulamasını egemen kılmadan bu misyonunu gerçekleştirme başarısı gösteremez. Lenin, üç Rus devriminin toplam deneyimi üzerinden, “proletaryanın mutlak merkeziyetçiliği ve sınıf disiplininin burjuvazi üzerindeki zaferinin temel bir koşulu olduğunu” söyler ve sayısız kereler, bu disiplinde en ufak bir gevşeme ya da zayıflamayı, proletaryayı burjuvaziye karşı mücadelede silahsızlandırma girişimi sayar. Elbetteki proletarya partisinde disiplin, körükörüne olmak bir yana, yine Lenin’in sözleriyle, “düşünce ve bilincin en yüksek düzeyi”ne dayanır. Bu düşünce ve bilinç, proletarya devriminin ve komünist partisinin çıkarlarını herşeyin üzerinde tutmada ifadesini bulur. Bu temel üzerinde daha somut olarak ise proletarya partisinde disiplin, Lenin’in sözleriyle, şu anlama gelir: “Eylemde birlik, tartışma ve eleştiride özgürlük: İşte biz disiplini böyle tanımlıyoruz. Öncü sınıfın demokratik partisine layık olan biricik disiplin de budur. İşçi sınıfının gücü örgütlenmesinde yatar. Kitlelerin örgütü yoksa proletarya bir hiçtir; örgütlüyse de her şeydir. Örgüt demek, eylem birliği, bütün pratik çalışmada birlik demektir.” Parti disiplini, iç tartışma ve eleştiriyi dışlamak bir yana, güçlü ve bilinçli bir disiplin anlayışı ve uygulamasının önkoşulu olarak varsayar: “Ancak yetkili organlar bir kez karara vardıktan sonra, biz bütün Parti üyeleri, tek bir adam gibi davranırız” (Lenin). Disiplin sorununun asıl özü ve kritik anlamı, işte burada, bir kez sonuca varılıp karar alındıktan sonra, uygulamada bütün parti üyelerinin “tek bir adam”mış gibi davranabilmelerinde yatmaktadır. Proletarya partisinde disiplinin önemi, anlamı, gerçekleşme şekli üzerine çok şey söylenebilir. Gelgelelim bu soruna açıklık getirmekle birlikte sorunun pratikte çözümünün taşıdığı güçlüğü herhangi bir biçimde ortadan kaldırmaz. Sorunun pratik çözümü zorlu, sabırlı ve uzun süreli bir mücadeleyi ve deneyimi gerektirir. Lenin’in bizzat Bolşevizm deneyiminden hareketle ve soruna ilişkin kolaycı ve hayalci eğilimleri eleştirirken söyledikleri olağanüstü bir önem ve derinlik taşımaktadır. Bu nedenle onları burada olduğu gibi yinelemeyi yararlı buluyoruz: “Ortaya çıkan ilk sorular şunlardır: Proletaryanın devrimci partisinin disiplini nasıl korunmaktadır? Nasıl denetlenmektedir? Nasıl güçlendirilmektedir? Önce, proletarya öncüsünün sınıf bilinciyle ve onun kendini devrime adamasıyla, onun sağlamlığı, özverisi ve kahramanlığıyla. İkincisi, çalışan insanların en geniş yığınlarıyla, başta proletarya ile, ama aynı zamanda çalışan insanların proleter olmayan yığınlarıyla belirli ölçüde bağ kurma, en yakın ilişkiler sürdürme, ve -eğer dilerseniz- onların içinde erime yeteneğiyle. Üçüncüsü, bu öncü tarafından uygulanan siyasal önderliğin doğruluğuyla, geniş yığınların, doğru olduklarını kendi öz deneyimleriyle görmeleri kaydıyla, siyasal strateji ve taktiklerinin doğruluğuyla. Bu koşullar olmaksızın, görevi burjuvaziyi devirmek ve toplumun tümünü değiştirmek olan gerçekten ileri sınıfın partisi olma yeteneğindeki bir partide, disiplin sağlanamaz. Bu koşullar olmaksızın, disiplini yerleştirmek için yapılan bütün girişimler, kaçınılmaz olarak başarısızlığa uğrar ve laf ebeliği ve soytarılıkla sonuçlanır. Öte yandan, bu koşullar birden ortaya çıkmaz. Bunlar ancak uzun çaba ve çetin deneyimlerle yaratılırlar. Bunların yaratılması, bir dogma olmayan, ancak son biçimini gerçek yığın hareketinin ve gerçek devrimci bir hareketin pratik eylemiyle yakın ilişkisi içinde alan, doğru devrimci teoriyle kolaylaştırılır.” (“Sol” Komünizm...) *** Bolşevizm'in deneyiminden hareketle, proletarya partisinin ideolojik kimliği ile örgütsel kimliğinin yanısıra sınıfsal kimliğini de ayrı bir bölüm olarak ele alıp irdeleme yoluna gidebilirdik. Fakat halkçılığa karşı on yılı bulan ideolojik mücadele süreci içerisinde bunu o kadar çok yaptık ve bizzat Lenin’den ve Bolşevizm'in tarihsel deneyiminden bu konuda öylesine çok yararlandık ki artık yeni bir yinelemeyi gerekli görmüyoruz. Burada şu kadarını söyleyebiliriz: Siyasal ve örgütsel varlığını bütün bir devrim öncesi dönem boyunca neredeyse yalnızca proletaryaya dayandıran ve saflarını sürekli olarak proletaryadan gelme sınıf bilinçli işçilerle besleyen Bolşevik Partisi, bu anlamda tarihin gördüğü en proleter partidir de aynı zamanda. Rusya gibi sanayi proletaryasının toplumun yalnızca küçük bir azınlığını oluşturduğu bir ülkede, kendine yaşam alanı olarak neredeyse tamamen bu sınıfı seçen Bolşevik Partisi'nin bu pratiği, partinin sınıf kimliği konusundaki açık Leninist bilincin bir yansımasıdır…

TSİP’İN KURULUŞU

15-16 HAZİRAN 1970 ŞANLI İŞÇİ DİRENİŞİ 15-16 HAZİRAN 1974 TSİP’İN KURULUŞU Ön Sunu 1970 yılında, sermaye çevreleri ve onların güdümündeki sendikalar yasa değişiklikleriyle demokratik sendikacılığı ve DİSK'i boğmayı hedeflemişler, ancak buna rıza göstermeyen işçiler eylemleriyle gereken cevabı vermişlerdir. 15-16 Haziran, Türkiye İşçi Sınıfının sendikalaşma hakkını korumak için harekete geçtiği gün… Aydınların Türkiye'de işçi sınıfı var mı, yok mu tartışmaları yaptığı bir dönemde elleri şalterlere uzanan işçiler, sendikal hak ve özgürlüklerine sahip çıkmak için omuz omuza sokağa çıkarak tartışmaları sonlandırmışlardır. 70'li yıllar dünyada Bağımsızlık, Demokrasi ve Sosyalizm mücadelesinin damgasını taşımaktadır. 68 gençliği dünyanın dört bir yanında güçlü bir muhalefet hareketi başlatmış, bundan işçi sınıfı ve köylülük de etkilenmişti. O dönemde ülkemizin değişik yerlerinde yoksul topraksız köylülerin başkaldırısı da buna örnektir. O yıllarda güdümlü sendikacılığa karşı DİSK'te billurlaşan sınıf hareketinin boğulmak istenmesini, 15-16 Haziran işçi direnişi püskürtmüştür. Ta ki 12 Eylül 1980'e kadar. Sendikasızlarla Türk-İş üyesi işçilerin DİSK'le birlikte koyduğu o büyük tepki, kendiliğinden gelişen bir hareket olarak değerlendirilemez. Dipten gelen bu dalganın demokratik bir yapıyla kucaklaşması, tabanın söz, yetki, karar ilkeleriyle donatılması ve sendikal demokrasinin tüm süreçlerde işletilmesi doğaldır ki böylesine bir mücadeleci kimlik yaratacaktır. DİSK'in sınıf içerisinde çekim merkezi olması, 12 Eylül yasalarına karşın, bugün bile hala mücadeleden yana bilinçli işçilerin tercihlerini DİSK'ten yana yapması ve bu uğurda başta işten atılmalar olmak üzere bedel ödemeyi göze almasının nedeni açıktır. Bugün tek başına işçilerin sendikal örgütlenmelerinin cılızlığını, sınıf hareketinin geriliğini siyasetten soyutlayarak bir değerlendirme yapmak bizi sağlıklı bir sonuca götürmeyecektir. Öte yandan umutsuzluğa da yer yoktur. Her yeni durum kendi seçeneklerini yaratacaktır. Yeter ki yaşanılanlardan ders alınsın, geçmişin miras ve mücadele geleneği geleceğe taşınsın. 15-16 Haziran işçi direnişini dayatan koşullar ülkemizde uzun yıllardır mevcut olmakla birlikte,gerek işçi sınıfının gerekse diğer toplumsal muhalefet güçlerinin donanımlı ve güçlü bir karşı koyuşa hazır olduğunu söylemek güçtür. 15-16 HAZİRAN ve DÜŞÜNDÜRDÜKLERİ Türkiye işçi sınıfı tarihinde önemli bir yeri olan 15-16 Haziran olaylarının üzerinden 41 yıl geçti. Gerçekten üzerinde durulması, düşünülmesi gereken önemli bir tarih... İKİ UZUN GÜN 15-16 Haziran'ı gerçekçi bir biçimde değerlendirebilmek için; "15-16 Haziran Hareketi'ni nesnel gerçekliği içinde, doğru olarak değerlendirebilmek için o dönem, dünya, bölgemiz ve Türkiye'nin ekonomik, sosyal, siyasal, kültürel, askeri vb. etkenlerini ayrıntılı incelemek gerekmektedir. 15-16 Haziran'a neden olarak yalnızca 274 ve 275 sayılı yasalarda işçi sınıfını ve DİSK'in hukuksal ve örgütsel varlığını hedef alan düzenlemeleri öne çıkarmak yanıltıcı olur Gelişen ve güçlenen toplumsal muhalefet hareketini ve bileşenlerini, toplumsal muhalefet hareketini oluşturan neden ve gelişmeleri bilmek gerek. DİSK'i hangi gerek ve gerekçeler yarattı? DİSK kurulduktan sonraki gelişmeler ve DİSK'e karşı yürütülen çalışmalar ve çabalar nelerdir? 15-16 Haziran olaylarından işçi sınıfının kazanımları neler oldu? Neler, nereye kadar korundu? Gelinen bu noktada kazanımı mı, kaybı mı kutluyoruz? Yaşasın 15-16 Haziran demeye hakkımız var mı? Sorularına yanıt aramamız/vermemiz gerekiyor. NEDEN DİSK Türk-İş'in partiler üstü politika anlayışına karşı işçi tabanından ve konfederasyona bağlı sendikalardan karşı çıkışlar açık bir biçimde özellikle de 1965'li yıllardan itibaren artmaya başladı. Türk-İş'in uzlaşmacı, günü kurtarmacı, kendine bağlı direngen sendikal anlayış ve eylem koyan sendikalara karşı tutum alan yanlış politikaları, artık açıkça dile getirilmeye başlanmıştı. Türk-İş'in partiler üstü politika anlayışına karşı çıkan sendikacılar, bu anlayışa karşı 7. Genel Kurulda eleştiri getirdiler. Eleştiri yapanlardan Yol-İş Başkanı Bekir Yenigün feci şekilde dövüldü. (Resimli Türkiye İşçi Sınıfı Tarihi (4.cilt) / Sosyal-İş Yayınları) Bu sendikal anlayışa karşı işçi sınıfı içinden bir karşı çıkışın başlaması ve muhalefetin yükselmesi kaçınılmazdı. İçin için kaynayan bir hareket, sonunda Ocak/1966'da başlayan Paşabahçe grevi nedeniyle açığa çıktı. Türk-İş'e bağlı Petrol-İş, Maden-İş, Lastik-İş, Basın-İş ve Tez Büro-İş sendikaları da Paşabahçe grevini desteklemek için bir komite oluşturdular. Böylece Türk-İş yönetimi ile bu sendikalar arasındaki görüş farklılıkları ve anlaşmazlıklar açık bir çatışmaya dönüyordu. Aynı yılın Temmuz ayında ise Maden-İş, Lastik-İş, Basın-İş ve Gıda-İş Sendikaları, Sendikalar arası Dayanışma Konseyi (SADA) adı altında bir örgütlenmeye gittiler. (Kriz ve Sendikal Hareket / Seyfi Öngider) Bunu, Türk-İş'in Petrol-İş, Kristal-İş, Maden-İş, Lastik-İş ve Basın-İş sendikalarını belli süreli olarak ihraç etme kararları izledi. Buna karşın sendikaların çalışmaları durmadı ve 17 sendika bir araya gelerek yeni bir konfederasyon kurma çalışmasını sürdürdüler. 13 Şubat 1967 Pazar sabahı kurucu sendikaların delegeleri akın akın en yeni giysileriyle Çemberlitaş Şafak sinemasına girmeye başladılar. Kuruluşu hazırlayanlar, sendikalarında çok başarılı olmuş İşçilerdi. (Türkiye'yi Sarsan 2 Uzun Gün / Kemal Sülker) Sonuçta, 13 Şubat 1967'de Türk-İş üyesi sendikalardan Maden-İş, Lastik-İş, İstanbul Basın-İş ile bağımsız sendikalardan Gıda-İş ve Türk Maden-İş tarafından Türkiye Devrimci İşçi Sendikaları Konfederasyonu (DİSK) kuruldu. Daha sonra, başka sendikaların da katılmasıyla hızla gelişen DİSK, koptuğu yapıdan farklı bir sendikal anlayış ve mücadele biçimiyle de nitel farklılığını ortaya koyarak sınıf ve kitle sendikacılığı temelinde mücadele ederek büyümesini sürdürdü. DİSK'in kuruluşundan sonra artan grevlerde hep DİSK parmağı aranıyordu. DİSK kurulmadan önce -örneğin 1966'da kamu kesiminde 7, özel kesimde çoğu DİSK'i kuracak olan sendikalarca olmak koşuluyla 37 grev olmuştu. DİSK'in kurulduğu 1967 yılında özel kesimde 52 grev, kamu kesiminde de 50 kadar grev uygulanmıştı. 1968'de kamu kesiminde 10 grev görülürken DİSK'in etkin olduğu özel kesimde 43 grev eylemi gerçekleştirilmiştir. (Türkiye'yi Sarsan 2 Uzun Gün /Kemal Sülker) 1965-70'li yıllarda kamu ve özel sektörde 425 grev gerçekleşmiş, bu grevlere 91.387 işçi katılmıştır. İşçi hareketlerinin % 70.3'ü grevlerden oluşuyordu. Burjuvazinin siyasi iktidarı ve onun organlarıyla direkt çatışan biçimleri; işyeri işgali (45 adet) % 5.9, pasif direnme (82 adet) % 10.76, miting ve yürüyüş (69 adet) % 9.8, ortaklaşa işçi hareketlerinin % 25'ini oluşturmaktadır. İşçi hareketlerinin % 43'ü ücret ve sosyal hak yetersizliği, beş hareket başka fabrikalardaki işçi eylemlerinin desteklenmesi, 11 hareket kapitalistlerin lokavtına karşı, 41 grev işten atılan işçilerle dayanışma, 32 hareket siyasi iktidarın zorla dayattığı sarı sendikalara karşı DİSK'e geçmek için. 4 hareket demokrasi dışı uygulamalar, İş Kanunu ve diğer kanunlarla ilgili, 4 hareket ve doğrudan siyasi amaçlarla gerçekleşmiştir. (Gelenekten Geleceğe 15-16 Haziran /Sırrı Öztürk) 1970'li yıllarla ilgili olay ve gelişmeleri doğru değerlendirmek için, merkez ülkelerde meydana gelen ve öncekilerden farklı bir ekonomik krizin, çevre ülkelerdeki etkilerinin ipuçlarını görmek gerekir: "Kapitalist sistemin çerçevesinde yer alan (ve Türkiye'nin de dahil olduğu) ülkeler ise, geleneksel büyümeci-ithal ikameci politikalarını izlemekte ısrar ettikçe, dış ödeme bunalımlarına sürüklendiler. Bu bunalımlar, uluslararası kapitalizmin üst organları olan Dünya Bankası ve IMF gibi uluslararası kuruluşların yeniden düzenleme ve istikrar programlarını gündeme getirdi. Bu programlar, bu ülkelerin emekçi sınıflarına, çoğu kere baskıcı siyasi rejimler aracılığı ile empoze edilen ağır maliyetler yükleyecek ve dış dünya ve enflasyon sorunları şeklinde tezahür eden bozuklukları gerçek ekonomik krizlere dönüştürecektir." (Krizin Gelişimi ve Türkiye'nin Alternatif Sorunu / Korkut Boratav) Sendikal örgütlenme, grev ve toplu pazarlık, gelir dağılımındaki dengesizliği, kendi lehine düzeltme ya da azaltmada çalışanların en önemli mücadele aracı olduğundan, bölüşüm ilişkilerinde dengeyi kendi lehine çevirmek isteyen İşverenler gittikçe bilinçlenen, örgütlenen ve siyasallaşan halk kesimlerine karşı önlem almaya başladılar. İşçiler, memurlar, emekliler, yoksul köylüler, küçük esnaf, işsizler ve öğrenciler yaşam koşullarının gittikçe ağırlaştığının, ülkenin içine girdiği ekonomik darboğazların aşılması yükünün kendilerine çektirileceğinin ayrımına varmışlardı. Çünkü değişik kesimlerin ulusal gelirden aldıkları payın her geçen gün çalışanlar aleyhine bozulduğunu görüyorlardı. (daha sonraki yıllar sürecin izlenmesi bakımından verilmiştir.) YIL 1965 1971 1979 1980 1989 TARIM KESİMİ 35,83 31,31 24,80 23,87 15,40 MAAŞLI,ÜCRETLİ KESİM 27,01 31,37 32,80 26,66 14,80 TİCARET,RANT,SANAYİ KESİMİ 37,17 37,37 42,90 49,47 69,80 (1965, 1971 ve 1980 yıllarına ilişkin sayılar DİSK Davası ortak Savunmasından, 1979 ve 1989 yıllarına İlişkin sayılar Mustafa Sönmez'in Türkiye'de Gelir Eşitsizliği adlı yapıtından alınmıştır.) Ne var ki bu durum işverenlerin, hükümetin ve Türk-İş'in hoşuna gitmiyordu. Bu gelişmenin durdurulması gerekiyordu... YASA DEĞİŞİKLİKLERİ Türk-İş'in Erzurum'da toplanan 8. Genel Kurulunda 274 ve 275 sayılı yasalardaki değişiklikle ilgili olarak Türk-İş'in yaptığı çalışmalara Çalışma Raporunda yer veriliyor, konuşan Çalışma Bakanı Seyfi Öztürk "yeni değişiklik tasarısı ile DİSK'in canına ot tıkanacaktır. DİSK varken genel grev hakkını tanımamız mümkün değildir" diyordu. Yasa değişikliğinin tek amacının ne olduğu, en açık biçimde Milliyet Gazetesi'nde verilmiştir: "Türk-İş'ten başka konfederasyon kalmayacak." (16.05.1970) Önce Anayasa Nizamını Koruma Yasası'nı TBMM'den geçirmeye çalıştılar, tasarı tutmayınca geri çekildi. Ancak, çalışma ve çabalar durmadı. 274 sayılı Sendikalar Yasası'nda değişiklik yapılmak isteniyordu. Yasa tasarısından anlaşılan; DİSK tasfiye edilmek isteniyordu. Yasa tasarısının dışında Sakarya Milletvekili Hayrettin Uysal ve 16 arkadaşının, Yozgat Milletvekili Abdullah Baştürk ve 4 arkadaşının, İstanbul Milletvekili Rıza Kuas'ın yasa önerileri de vardı. 29.07.1970 tarihli ve 1317 sayılı (Resmi Gazetede yayınlanması 12.08.1970 sayı:13577) 274 Sayılı Sendikalar Kanunun Bazı Maddelerinin Değiştirilmesi ve 31. Maddesine Bir Bend ile Bu Kanuna 3 Geçici Madde Eklenmesi Hakkında Kanunla 274 sayılı Sendikalar Yasası'nın 1, 2, 5, 6, 9, 11, 12, 13, 14, 15, 18, 20, 21, 23, 25, 27, 28, 29 ve 32. maddelerinde değişiklik yapılmıştır. (19 madde) -Bir İşçi sendikasının Türkiye çapında faaliyet gösterebilmesi için o İşkolundaki toplam işçi sayısının en az üçte birini üye olarak temsil etmesi, - İşçi federasyonlarının faaliyette bulunabilmesi için, kendi İşkollarındaki toplam işçi sayısının en az üçte birini üye olarak temsil etmeleri, - İşçi konfederasyonlarının kurulabilmesi için İşkollarında en az üçte bir üyeye sahip sendika ve federasyonların en az üçte birini ve sendikalı işçi sayısının en az üçte birini üye olarak temsil etmeleri gerekmektedir. (Madde: 9) - Sendika üyeliğinden ayrılmak için münferiden noter karşısına çıkmak ve imzasının onayı gerekiyordu. (Madde: 6) - Sendika Genel kurulları iki yıl yerine üç yılda bir yapılacaktı. (Madde: 25) - Sendika kurucusu olabilmek için, sendikanın kurulacağı İşkolunda en az üç yıldan beri fiilen çalışır olmak gerekiyordu. (Madde: 11) - Türkiye'de en çok işçiyi temsil eden İşçi Konfederasyonu veya konfederasyona bağlı sendikalar uluslararası mesleki teşekkül kurabilirler. (Madde:11) Böylece DİSK ve bağlı sendikaların tamamına yakını ile bağımsız sendikaların tümü işlevsizleştiriliyordu. Bu yasa ve anlayışa göre 1/3 koşulunu sağlayamayan sendikalar varolabilecekler, (!) isteyen işçiler yeni sendikalar kurabileceklerdi. (!) Ancak bir gerçek vardı ki; o da şuydu: Mevcut sendikalar ve yeni kurulacak sendikalar 1/3 koşulunu gerçekleştirinceye kadar FAALİYETTE BULUNAMAYACAKLARDI. Bu anlayışın sahipleri şunu da savunuyorlardı: Bu yeni düzenlemede, sendika kurma hakkına aykırı bir yön yoktur ve güçlü sendikacılık dönemi başlayacaktır. (!) Buna karşın işçiler, aydınlar, bilim adamlarının çoğunluğu, kamuoyu ise bu düzenleme ve koşula HAYIR diyorlardı. Çünkü gerçekleştirilmek istenenin TEK VE ZORUNLU SENDİKACILIK olduğunu görüyorlardı; her İşkolunda tek ve zorunlu bir sendika bulunmasının bir faşizan uygulama olduğunu tarihten biliyorlardı. (Türkiye'de Sendika Kurma Özgürlüğü Var mıdır? / Özcan Kesgeç) Türk-İş'in beklediği değişikliklerle ilgili yasa tasarılarını (sendikacı kökenli milletvekilleri) AP'den Hasan Türkay, Enver Turgut, Şevket Yılmaz, Orhan Sorguç, CHP'den Burhanettin Asutay, Emir Postacı ve Bahir Ersoy savunuyorlar, CHP'den Abdullah Baştürk ve Osman Soğukpınar karşı çıkıyorlar, TİP Milletvekili ve DİSK Genel Başkan Vekili Rıza Kuas yoğun bir çalışma ve çaba içine girerek engellemeye çalışıyorlardı. Tasarının oylanması sırasında oylamaya 234 milletvekili katılmış, dört ret oyuna karşılık 230 oyla kabul edilmiştir. Ret oyu veren milletvekilleri ise; MP Ankara Milletvekili Suna Tural, Sinop Milletvekili Hilmi İşgüzar, CHP İzmir Milletvekili Şeref Bakışık ve TİP İstanbul Milletvekili Rıza Kuas'tır. Çıkarılan yasayla ilgili olarak DİSK, 12 Haziran 1970'te bir bildiri yayınladı: "Sendikalar kanununu değiştiren yeni tasarı, ekspres sürati ile Millet Meclisi'nde 3,5 saat görüşülüp kabul edildi." "AP, CHP, GP oylarının birleştiği yeni tasarı işçilerin serbestçe sendika seçme özgürlüğünü yok etmektedir. Memleketimizde faşist sendikacılığı getirmenin temelleri atılmaktadır. Bundan sonra, Türk-İş'e aidat ödemek zorunda bırakılacaktır." "Türk-İş'e tanınan sendika diktatörlüğü, çalışma hayatına baskı, terör ve ızdırap getirecektir. Bu kanunun işçinin doğal hakkı olan sendika seçme özgürlüğünü Anayasanın 46. maddesine rağmen ortadan kaldırmaktadır. Meclisten çıkan yeni kanun tasarısı, getirdiği ilkeler açısından, tümü ile Anayasaya aykırıdır. Bunu, Hükümet, partiler ve Türk-İş de bilmektedir. Ancak, ne var ki, Anayasa Mahkemesi kanunu iptal edinceye kadar, iş işten geçmiş olacaktır. Zira İşçilerin sendikalardan istifa hakkı kullanılamayacak kadar ağır ve güç İşleyecek hükümlere bağlanmıştır." "Bu suretle amaç olan, devrimci sendikaları ve DİSK'i bertaraf etmeyi kanunla sağlamayı düşünmektedirler; esas plan budur." "Kanun zoruyla Türkiye'de tek konfederasyon ve her İşkolunda sendika tekeli kanunla kurulmaktadır. Örnek olarak gösterilen memleketlerin hiç birinde, kanun zoruyla sendika sayısı azaltılmamıştır. Eğer talebimiz olan işçiye sendika seçme bakımından referandum hakkı tanınırsa, güçlü sendika ilkesi gerçekleşir. Oysa hükümet ve işbirlikçisi Türk-İş ve diğer sömürücü güçler, referanduma yanaşmamaktadırlar. Onların demokrasiye olan bağlılıkları da bu kadardır. Bunlar, farkında olmadan bindikleri dalı kesecek kadar gaflet içindedirler." "DİSK, bu meselenin Anayasa çizgisi içine sokulması mücadelesini verecektir. Bunun için de, kesin eylem biçimlerini tespit etmek üzere, bugün saat 15.00'de, DİSK Genel Yönetim Kurulu olağanüstü; yarın saat 14.00'de ise, DİSK'e bağlı sendika yönetim kurulları; Pazar günü ise, sendika yöneticileri ile İşyeri temsilcileri saat 10.00'da Merter Sitesi'ndeki Lastik-İş binasında toplantıya davet edilmişlerdir." Bu toplantıda alınan kararlar, DİSK tarafından derhal uygulamaya sokulacaktır. DİSK Genel Başkanı Kemal Türkler (12.6.1970) ENGELLEME ÇABALARI Değişikliklerle ilgili olarak Kemal Türkler: "Hükümet yeni tasarı ile grev hakkını kökünden yok etme peşindedir. Ama hemen belirtelim ki, Anayasada yer alan, uğrunda bunca çile çekilen grev hakkını yok etmeye kimsenin, hiç bir partinin gücü yetmeyecektir. Sömürünün alabildiğince hızla yayıldığı, işçi sınıfının ise daha hızla bilinçlendiği bu ortamda işçi sınıfının kutsal hakkının kılına bile dokunulamaz. Geniş bir işçi topluluğunun var ettiği DİSK'i işçi sınıfının bağrından söküp atmak kimsenin haddi değildir. Bunları amaçlayan herhangi bir tasarı Meclis'in yasalaşmamış tasarılar dosyasında yer alıp duracak, hazırlayanları tarih mahcup edecektir. İşçi sınıfı, tasarıyı savunanların ve imzalayanların ihanetini affetmeyecektir." demiştir. Ardı ardına toplantılar yapılıyor, neler yapılacağı tartışılıyor, yasa tasarısının yasalaşmaması için neler yapılabileceği gündeme getiriliyordu. Sonunda Kemal Türkler, Kemal Nebioğlu, Rıza Kuas, Kemal Sülker, Celal Beyaz ve Ehliman Tuncer'den oluşacak bir Uyarı Heyeti ile Kemal Nebioğlu başkanlığında Hilmi Güner, Salih Çetin, Celal Beyaz, Avni Erakalın, Mustafa Baştan ve Şinasi Kaya'dan oluşacak Eylem Komitesi kurulması kararlaştırıldı. Başbakan Süleyman Demirel'e de 9 Haziran 1970 günü bir mektup gönderildi. Mektup şöyle bitmekteydi; "Onun için Hükümetinizin bitaraf bir görüş açısından hareketle, bu tasarıları Büyük Millet Meclisi'nden geri almasını ve bilahare DİSK'in de, diğer kuruluşlarla aynı seviyede ve ölçüde görüşü alındıktan sonra yeniden hazırlanarak Büyük Millet Meclisi'ne verilmesini talep ediyoruz. Aksi takdirde Anayasadaki direnme haklarımızı kullanacağımızı şimdiden belirtiriz. Keyfiyet arz olunur. Saygılarımızla Genel Başkan Kemal Türkler" (Türkiye'yi Sarsan 2 Uzun Gün / Kemal Sülker) Ankara'ya giden Uyarı Heyeti yalnızca Milli Birlik Grubu'ndan Ahmet Yıldız, Sami Küçük, Vehbi Ersü, Suphi Karaman ve Suphi Gürsoytrak, CHP Genel Sekreteri Bülent Ecevit'le görüşme olanağı bularak İstanbul’a geri döndü. 13 haziran 1970 cumartesi günü DİSK'ten bir heyet Cumhurbaşkanı Cevdet Sunay tarafından kabul edildiler ve hoş olmayan bir görüşme gerçekleşmiş oldu. Bir yandan bu görüşmeler sürerken, diğer yandan İstanbul’da Lastik-İş'in Merter'deki binasında sendika temsilcileri toplantı yaparak yasa değişikliğinin neler getireceğini, hangi amaçla değişiklik yapıldığını, ne gibi girişimlerde bulunulduğu anlatılıyor, değerlendiriliyor, İşyeri temsilcileri söz alarak çeşitli eylem biçimleri öneriyorlar ve DİSK Yönetimi 17 Haziran’da miting yapmak için İstanbul Valiliği'ne başvuru kararı alıyor. Ancak, İstanbul Valiliği mitinge izin vermiyordu. YASA DEĞİŞİKLİĞİNİN TBMM'nde GÖRÜŞÜLMESİ 274 sayılı Sendikalar Yasası'nda değişiklik yapan yasa tasarısının TBMM'de görüşülmesiyle ilgili olarak siyasal parti grupları adına konuşan milletvekillerinin düşüncelerini bilmekte de yarar vardır: (11.06.1970 günlü birleşime ait tutanak-Millet Meclisi Tutanak Dergisi) CHP grubu adına konuşan Burhanettin Asutay: "Kuvvetli bir sendikacılığın toplumsal hayatımızda bir denge unsuru olacağına Yüce Meclisiniz inanıyorsa, sendikacılığımızın güçlü hale gelmesini temin edecektir." TİP milletvekili Rıza Kuas: "Sayın Milletvekilleri,İşçilerin temel haklarını yok etmeyi amaç bilen girişimler; gençliğe yönelmiş saldırılar, devrimci öğretmenlere ve tüm devrimci güçlere karşı uygulanan baskılar, uzun süredir planlanan Anayasayı rafa kaldırma çabalarının son örnekleridir. Sendikalar Kanunu Toplu Sözleşme Grev ve Lokavt Kanunlarını değiştirmek ile daha geriye götürmek için Hükümetin bazı sömürücü ve işbirlikçi çetelerle yaptığı pazarlık sonunda gerçekleştirilirse, Anayasanın özgür sendikacılık ilkesi ve bu ilkeyi perçinleyen yeni bunalımlara itilmiş olacaktır. Çünkü DİSK ve bütün devrimci sendikaları görevlerini yapamaz hale getirmek için atılacak her adım, açıkça ortadan kaldıramadıkları Anayasaya dolaylı olarak yapılmış birer tecavüz hareketinden başka anlam taşımayacaktır..." Getirilen tasarıların nedenini açıklayan Çalışma Bakanı, kendisi gibi düşünmeyen, kanaatleri kendisininkine uymayan DİSK'i kapatmak istediklerini Erzurum'da TÜRK-İŞ kongresinde söylemiştir. Açıkça söylemiştir orada; zabıtlarında var. Kongre zabıtlarında var. AP Grubu adına konuşan İstanbul Milletvekili Hasan Türkay: "Yüce Meclisinizin çalışanlar açısından ortaya koyduğu hizmetlerin bir yenisi ile karşı karşıya bulunuyoruz. Sosyal hayatımızın temeli saydığımız demokratik düzenin vazgeçilmez unsuru olan hür sendikacılık hareketi huzurlarınıza getirilen tasarının kabul edilmesiyle büyük bir hamle yapmış olacaktır." Güven Partisi Grubu adına konuşan Vefa Tanır: "Büyük çoğunluğu demokratik rejime bağlı, sınıf kavgasını hedef tutmayan, kanunlara saygı, kanunlara saygı çerçevesi içinde haklarını arayan milliyetçi kuruluşlar etrafında toplanmasını başarmış Türk İşçisine faydası dokunacak her türlü kanun tasarısı ve teklifini hangi gruptan gelirse gelsin, Güven Partisi olumlu karşılayacaktır." "Türk-İş, demokratik rejime bağlı, Türk-İş milliyetçi bir topluluktur. Türk-İş milletlerarası fesat merkezlerinin emrinde değildir, Türk İşçisinin hizmetindedir." "Yayınladıkları raporlarda Sovyet Rusya'yı peyklerini Türkiye'ye örnek diye gösteren Marksçı, Leninci kuruluşlar bu tasarıya elbette itiraz edecekler. Komünistlerin itirazları, komünist düşüncelerin itirazları, tasarının isabetsiz değil isabetli olduğunun delili olacaktır" demişlerdir. 274 sayılı Sendikalar Yasası'nda yapılan değişiklikler; yapılmak istenen antidemokratik uygulamalarla, güdümlü sendikacılık ve sendika tekelleri kurmak, bazı sendika ve konfederasyonları işlevsiz kılarak sonunda yok etmek amaçlanmıştır. OLAYLAR BAŞLIYOR 15 Haziran 1970'de işyerlerinde işçiler işbaşı yapıyorlar, fakat üretime geçmiyorlardı. İşçiler, işyeri temsilcileriyle görüşerek DİSK'i kapatmayı amaçlayan yasa değişikliğini protesto etmeye karar veriyorlardı. İş bırakmayan işçilere de çağrı yapıyorlardı. 15 Haziran 1970 sabahı bütün fabrikalarda çalışmalar duruyordu. İşçiler ellerinde bayraklar, üstlerinde işçi kıyafetleri yolları doldurdular. Yürüyüşler dört ana kol üzerinden gelişiyordu genel olarak. Birinci kol: Anadolu yakasında, Ankara asfaltı üzerinde. İkinci kol: Eyüp-Alibeyköy-Silahtar-Cendere üzerinde. Üçüncü kol: Topkapı-Çekmece-Zeytinburnu güzergâhı. Dördüncü kol: Levent – Boğaz güzergahı...(Resimli Türkiye İşçi Sınıfı Tarihi (4.cilt) / Sosyal-İş yayınları) Yürüyüşün altında yine bazı örgütler aranmaktaydı. "Dev.Genç'in tahriki var diyorlar beyefendi, ama Dev.Genç'ten kimseyi görmedik. Sıradan işçiler, hiçbir öncüleri, komut verenleri yok, yürüyorlar sadece... " (Türkiye'yi Sarsan 2 Uzun Gün /Kemal Sülker) Bütün yollar tutuldu. Trafik durdu. 200 kadar büyük fabrikadan 150 bin kadar iş bırakmış işçi yürüyordu. Ankara-İstanbul trafiği kesilmişti. Haberleşme aksamıştı. Gebze'den başlayan Kartal mıntıkasının işçilerini de alarak dev bir yürüyüş kolu oluşmuştu. Aynı anda İzmit’te de bütün fabrikalarda direniş başlamıştı. Ankara'da direniş hızla yayılıyordu... İzmir’de DİSK'e bağlı sendikaların işyerlerinde oturma grevleri yapılıyordu. Çıkartılmak istenen işçi aleyhine kanunlar büyük gösterilerle protesto ediliyordu. İŞÇİYİZ HAKLIYIZ - İŞÇİYİZ GÜÇLÜYÜZ -ANTİDEMOKRATİK SENDİKALAR İSTEMİYORUZ - AP İKTİDARI BİZİM İKTİDARIMIZ DEĞİLDİR - KAHROLSUN SERMAYENİN DİKTASI gibi sloganları kullanan işçiler ilk günkü direnişlerini bitirdiler. İkinci gün de aynı güzergâhlarda yürüyüş devam etti. Uzunluğu 2-3 kilometreyi bulan yürüyüş kolları şehrin merkezinde birleşmek istediler. Bazen çatışmalar çıktı. Bazen çatışma çıkmadan emniyet kuvvetlerinin kurduğu barikatlar aşıldı. Ama bütün kolların şehrin merkezinde birleşmesini engellemek için başka yöntemler denediler. Ama çeşitli yürüyüş kollarının hedeflerine varmalarını ve yürüyüşlerini engellemek için zor da kullandılar. Kartal Kadıköy yürüyüş kolunda, Levent yürüyüş kolunda hadiseler çıktı. Polisin ve emniyet kuvvetlerinin her türlü direnişine rağmen işçiler barikatları ve engelleri kaldırarak ilerlediler. Çıkan çatışmalarda 3 İşçi öldü. Polislerden ağır yaralananlar oldu. Kartal-Kadıköy yürüyüş kolu bir AP binasını ve Demirel'in kardeşlerine ait bir fabrikayı tahrip ettiler. Birçok işçi ve polis yaralandı... (Resimli Türkiye İşçi Sınıfı Tarihi (4.cilt) / Sosyal-İş yayınları) İkinci gün AP iktidarı alelacele toplanarak Adapazarı, İstanbul, İzmit, Zonguldak illerinde sıkıyönetim ilan etti. Asker ile işçi karşı karşıya getirilmek istenmişti. Çatışmalar sırasında yaşamlarını yitiren İşçiler Mehmet Gıdak, Yaşar Yıldırım ve Mustafa Baylan'dı. (Üç İşçinin dışında Yusuf Kahraman (Toplum polisi) ve Abdurrahman Bozkurt da (Kadıköy, Fenerbahçe İşkembecisi) ölmüşlerdir.) İkinci gün saat 17.00'de Kadıköy'de sessizlik vardı ve iki günlük direniş/ eylem sona ermişti. İkinci gün eylemler sürerken DİSK Yürütme Kurulu 1. Ordu Komutanlığı'na çağrıldı. Orgeneral Kemal Atalay saat 14.00'te görüşmek istiyordu. DİSK'in üç Kemal'i DİSK Genel Başkanı Kemal Türkler, Genel Başkan Vekili Kemal Nebioğlu ve Genel Sekreter Kemal Sülker görüşmeye gittiler. DİSK yöneticileri daha sonra da İçişleri Bakanı Haldun Menteşeoğlu ile İstanbul Valiliğinde görüşme yaptılar. Her iki görüşme de tartışmalı geçti. Görüşmeler sırasında çatışmalar sırasında işçilerden yaşamlarını yitirenlerin olduğunun öğrenilmesi üzerine Kemal Türkler İstanbul Radyosu aracılığı ile işçilere seslendi: "İşçi kardeşlerim! İşçi sınıfının bilinçli temsilcileri! Sizlere sesleniyorum. Beni iyi dinleyiniz. Anayasal haklarınız için direndiniz. Direniyorsunuz. Anayasamız, her türlü toplantı ve yürüyüşlerin silahsız ve saldırısız olacağını emreder. Bizler Anayasaya sımsıkı bağlı işçiler olduğumuzdan, hiçbir hareketimiz Anayasaya aykırı olamaz. Ne var ki, bizim aramıza çeşitli maksatlar güden kişiler çeşitli kılıklara bürünerek girebilirler. Hatta kötüsü, gözbebeğimiz şerefli Türk ordusunun bir mensubuna kötü maksatla taş atabilir, tahrikleri yapabilir. DİSK Genel Başkanı olarak sizi uyarıyorum" (Türkiye'yi Sarsan 3 Uzun Gün / Kemal Sülker) SIKIYÖNETİM İLANI Bakanlar Kurulu öğleden sonra toplantı yaparak 16 Haziran 1970 tarih ve 7/810 sayılı kararı ile sıkıyönetim ilan etti. Sıkıyönetim Komutanlığı'na da 1. Ordu Komutanı Orgeneral Kemal Atalay atandı. Sıkıyönetim ilanı kararının onayı için TBMM olağanüstü toplantıya çağrıldı. Aynı gün Sıkıyönetim Komutanlığınca ilk tebliğ, 17 Haziran 1970 tarihinde de yedi tebliğ yayınlandı. Sıkıyönetim üzerine İstanbul ve İzmit'te grev ve gösterilerin durdurulmasına karşın, işçiler protesto eylemlerini İzmir, Ankara, Adana ve Gaziantep gibi illerde sürdürdüler. Bu illerdeki gösteriler, 1317 sayılı yasa 29 Haziranda Senatoca kabul edilince ve yasa Resmi Gazetede 12 Ağustosta yayımlanınca daha geniş boyutlara ulaştı. Bu arada Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi ile Hukuk Fakültesi öğretim üyeleri, yasanın Anayasaya aykırı olduğunu bir bildiriyle kamuoyuna duyurdular. (Türkiye'de İşçi Hareketi 1908-1984 / M. Şehmus Güzel) Diğer yandan Sıkıyönetim Mahkemesi'nin kurulması için çalışmalar başlatılıyordu. Mahkeme kurulduktan sonra çok sayıda işçiye Toplantı ve Gösteri Yürüyüşleri Yasası'na aykırı davranmaktan ceza verildi. DİSK yöneticileri ve birlikte yargılananların yargılanması üç ay sürdü. Üç ay sonra sıkıyönetimin sona ermesiyle dava dosyası İstanbul 4. Ağır Ceza Mahkemesi'ne gönderildi. Mahkeme tutuklu olarak yargılanan tüm sanıkların tahliyesine karar verdi. 1971'de yeniden sıkıyönetim ilan edilince, dosya yeniden sıkıyönetim mahkemesince istendi. Görev konusunda uyuşmazlık çıktığında dosya Uyuşmazlık Mahkemesi'ne gönderildi. Bu sırada 1803 sayılı yasayla Genel Af çıktığından dava da düştü. Sıkıyönetim tarafından İstanbul'dan 130, İzmit'ten 50 kişi gözaltına alındı. Tutuklu olarak yargılananlar İstanbul'dan 44, İzmit'ten 23 kişiydiler. Ayrıca 5090 işçi işinden atıldı, birçoğu kara listeye alındı. 12 Eylül'den sonra toplam 1477 sendikacı için ağır hapis cezası, 52 sendikacı için idam cezası istenen DİSK DAVASI başlatılmış ve iddianamede 15-16 HAZIRAN 1970 OLAYLARI yeniden suçlama konusu yapılmıştır… (DİSK Davası İddianamesi-sayfa:640-653) İddianamede "15-16 Haziran 1970 tarihinde Kocaeli ve İstanbul'da yaratılan ve sıkıyönetim ilanına sebep olan, üç kişinin ölümü, yüzlerce kişinin yaralanması, birçok işyerinin ve resmi binaların tahribiyle neticelenen ve yandaşlarınca Türkiye'yi sarsan iki sıcak gün şeklinde vasıflandırılan büyük çaptaki şiddet olaylarının DİSK'in mevcut düzeni yıkmak ve Proleter Devrimi gerçekleştirmek için işçi sınıfını eğitip, biçimlendirmek, kendi tabirleriyle işçi sınıfının mücadele azmini bileyerek, dayanışma ve bütünlüğünü dinamik bir halde ayakta tutabilmek için giriştikleri kitlesel eylemler cümlesinden olduğu ve bu olayların da DİSK'çe düzenlendiği yıllar sonra yine kendilerince açıklanarak, DİSK 7. Genel Kurul Çalışma Raporunda bu hususta şöyle denilmektedir." denilmiştir 7.10.1996 tarihli DİSK Davası ortak savunmasında ise "…bu davada, DİSK ve bağlı sendikalarının, illegal örgüt olarak, İHTİLALİ amaçladıkları ileri sürülmüş ve bunun temel kanıtı olarak da 15-16 Haziran 1970 olayları İHTİLAL provası olarak gösterilmiştir... İddia makamı, 15-16 Haziran olaylarını DİSK'in ILK İHTİLAL provası olarak gösterebilmek için çaba gösterirken, bu olayın nedenleri üzerinde hiç durmamış, DİRENENLERİN bu ülkenin insanları oldukları ve bu ülkede yürürlükte bulunan ANAYASA ile tanınmış hakları kullanma hakkına sahip olup, olmadıkları hiç dikkate alınmamıştır... Dünyanın hiçbir yerinde, bir illegal örgütün, yapacağı bir İHTİLAL provasını, noterden tasdikli karar defterine geçirerek, tüm resmi kurum ve kuruluşlara, basına ve kamuoyuna duyurarak yaptığı görülmemiştir..." "Nitekim, DİSK dışında bulunan 131 bağımsız sendika da iktidarın sendikal özgürlükleri kısıtlama girişimlerine karşı çıkmış ve bunu tüm kamuoyu ve üyelerine duyurmuşlardır. O tarihlerde DİSK'in üyesi sendika sayısı ise 14'dür... Aynı şekilde, Türk-İş üyesi pek çok sendika ve üyesi işçiler de bu kısıtlamaların ileride kendilerine de getireceği sakıncaları gördüklerinden, bu değişikliklere karşı çıkmışlar ve KENDİLİĞİNDEN bu girişimleri PROTESTO eylemlerine katılmışlardır..." denilmiştir. (DİSK DAVASI ORTAK SAVUNMASI-Sayfa:342-346) SONRASI 1317 Sayılı yasa TBMM'ce kabul edilmesine, Resmi Gazetede yayınlanmasına karşın, uygulama olanağı bulunamadı. Önce TİP, daha sonra CHP yasanın iptali için Anayasa Mahkemesi'ne başvurdular. Anayasa mahkemesi, 274 Sayılı Sendikalar Yasası'nda değişiklik yapan, işçi sınıfının siyasal düşünce, sendika ve konfederasyon farklılığını bir yana bırakarak demokratik direnme hakkını kullandığı 15-16 Haziran'a neden olan 1317 sayılı yasayı iptal etti. Böylece 15-16 Haziran'ın boşa gitmediği, işçilerin ve DİSK yöneticilerinin boş yere karşı çıkmadıkları da kanıtlanmış oldu. Bu eylemle Türkiye işçi sınıfı, sendikal haklarına içtenlikle bağlılığını da kesin bir biçimde sergilemiştir. Böylece, toplumsal olayların akışını geri çevirmeye yönelik bir yasa, işçilerden gelen yoğun bir tepkiyle bertaraf edilmiştir. (Türkiye'de İşçi Hareketi 1908-1984 / M. Şehmus Güzel) Anayasa Mahkemesi, 8-9 Şubat 1972 gün ve E. 1970/48, K. 1972/3 sayılı kararında (Resmi Gazetede yayınlanması: 19 Ekim 1972) "Toplum yararına olan özgür girişimlerde, bu arada sendika alanındaki kuruluşlarda, daha iyisini bulmak, kişi haklarını savunmada ve gerçekleştirmede en uygun çalışma örgütlerini kurma, yarışma duygusunun oluşmasına bağlıdır. Yarışma duygusunun gelişmesi ve amaca ulaşabilmesi için, girişimlerin tekel biçiminde değil, çokluk halinde oluşması en önde gelen koşuldur. Bu bakımdan işçi haklarının korunması için kurulan sendikalar, daha baştan yarışma duygusunu baltalayıcı ve engelleyici bir hukuk düzeni içinde olmamalıdır” dendikten sonra şöyle devam ediyordu. 9. maddenin 2 sayılı bendinin (a) fıkrası kuralı ilk bakışta sendikanın kurulmasına ilişkin bir kural olmayıp, işçi sendikasının Türkiye çapında görev yapabilmesi için konulmuş bir kuraldır. Bu kurala göre, belli İşkolunda çalışan sigortalı işçilerin en az 1/3'ünü üye olarak kendisinde toplamış bulunmayan bir İşkolu işçi sendikasının Türkiye çapında çalışmalar yapabilmesi yasaklanmıştır. Demek ki, yazılışı bakımından yorum yapılacak olursa, kurulan sendikaların kuruluşunu değil, yalnızca çalışma alanlarını sınırlandırmakta olduğu görülmektedir. Ancak, her kuruluşun ereği, o kuruluşun gelişmesi ve çalışması olduğundan, işçi sendikasının çalışma alanı için konulan bu sınırlandırma, ister istemez onun kuruluşunu da etkilemektedir. Gerçekten çalışma alanı kuruluşundan önce sınırlandırılmış bir İşkolu işçi sendikası, daha kurulurken gelişmez durumda ortaya çıkmış bir sendika niteliğindedir ve çalışması belli alanla sınırlı bulunan bir İşkolu sendikasının genişlemesi olanağı yoktur. Çünkü onun çalışmaları belli alan içinde sıkışıp kalacaktır ve daha başka alanlarda sendika çalışmaları yaparak yeni yeni üyeler kazanması ve... etkili bulunan bir sendika durumuna gelmesi düşünülemez. Demek ki İşkolu işçi sendikalarının çalışma alanı için konulan bu sınırlandırma, sonuçta onların kuruluşunu iyice etkilemekte ve onları ölü doğmuş duruma sokmaktadır." denilmektedir. Gerçekten de sözü edilen ÇALIŞMA ALANI, FAALİYET ibarelerinin yerine TOPLU – İŞ SÖZLEŞMESİ YAPMA ibaresi konularak okunacak olursa durum daha da açıklık kazanacaktır. Başka deyimle, bir sendika kurulduğu anda o İşkolundaki sigortalı işçilerin 1/3'ünü üye yazamayacağından, ancak kurulduktan sonraki çalışmaları ile kendisini beğendirip üye sayısını artırabileceğinden, Türkiye çapında çalışma olanağı sağlanmayan sendika, yasanın aradığı 1/3 sigortalı işçi sayısı üye yazma koşulunu gerçekleştiremeyecektir ve böylece tartışma konusu koşul yüzünden, Türkiye çapında çalışan sendikaların kurulması önlenmiş olacaktır. diyen iptal gerekçesi, generallerin çıkardığı 2822 sayılı yasa, Anayasa Mahkemesi'ne götürülme olanağı olsaydı, kuşkusuz şöyle çıkacaktı:" ...... bir sendika kurulduğu anda o İşkolundaki sigortalı işçilerin % 10'unu üye yazamayacağından... toplu-iş sözleşmesi yapma olanağı sağlanmayan sendika, yasanın aradığı % 10 sigortalı işçi sayısını üye yazma koşulunu gerçekleştiremeyecektir ve böylece tartışma konusu koşul yüzünden çalışan sendikaların kurulması önlenmiş olacaktır." (Türkiye'de Sendika Kurma Özgürlüğü Var mıdır? / Özcan Kesgeç) Bugün çalışanlar, demokratlar, aydınlar, yurtseverler şu soruları kendilerine acımasızca sorabiliyorlar mı? Bu gün gelinen noktada bırakınız siyasal örgütlenmeyi, toplumsal muhalefet örgütlenmesini, sendikal örgütlenmenin neresindeyiz? Bazı şeyler boşuna mı harcandı?

ANTİ-EMPERYALİST SAFLAR NEDEN BİRLEŞMELİ?

CAN KAYABAL

ANTİ-EMPERYALİST SAFLAR NEDEN BİRLEŞMELİ? Geç kapitalizmin son yıllarının genel görünümü, emperyalizmin dizginlerinden boşanmış bir saldırganlık, savaşa dayalı yayılmacılık ve ekonomik buhranlarla içiçe geçmiş kutuplaşmalar ekseninde kızışan paylaşım çatışmalarıyla belirleniyor. Kapitalizmin büyük patronu ABD, Bush döneminde dış politikasına damgasını vuran yayılmacı, stratejik bölgeleri egemenliği altına almayı amaçlayan ve çok taraflı uluslararası hukuka dayanan mutabakat yerine tek taraflı güce dayanan bir çizgiyi dayatıyordu. AB içinde öne çıkan Fransa-Almanya mihveri, Rusya, Çin gibi büyük güçler de görünüşte farklı ama özünde benzer bir dış politikayı daha sinsi biçimlerde izliyor. Nihayet Türkiye, Gürcistan ve Polonya gibi ikinci dereceden aktörler de emperyalist kutuplara yanaşma yarışında aynı dış politikaların dümen suyunda yol alıyor. Emperyalist devletlerin ve dümen suyundaki işbirlikçilerinin son dönem dış politikaları, Balkan, Kafkas, Ortadoğu ve Asya halklarına kan ve gözyaşı ile bedel ödetiyor. Solda özellikle liberalizmin etki alanındaki çevrelerde son zamanlara dek yaygın olarak paylaşılan ve savunulan bir analiz, yürürlükteki emperyalist dış politikayı ABD’de yönetimi ele geçirdiği varsayılan ve Bush-Cheney ikilisinde temsil edilen bir “çete” ile ilişkilendiriyordu. Bu analizin bir uzantısı olarak Türkiye’de de emperyalist saldırganlığın işbirlikçisi olarak tebarüz eden AKP hükümeti, ülkeyi emperyalist bir savaşa sürüklemenin başlıca sorumlusu olarak gösteriliyordu. Bu analizin başlıca handikapı, emperyalist savaş taraftarlığının, ABD’de olsun Türkiye’de olsun, egemen sınıfta ve temsilcisi olan politik-askeri zümrede yatan çıkar ve mutabakat ortaklığını gözardı etmesidir. Kapitalist sistem içinde İkinci Büyük Savaş sonrası elde ettiği ekonomik hegemonya ile kıyaslandığında bugün aslında daha geri bir ekonomik konum işgal eden ABD’de yönetici sınıfın askeri-siyasal gücüne yaslanarak olası rakiplerine karşı emperyalist paylaşım emellerini korumak ve geliştirmek istemesi doğrultusunda stratejik bir mutabakata sahip olduğu gözlerden kaçmıyor. Türkiye’yi yönetenlerin kah acze düşmüş devletlerin ve halkların başı üstünde uçuşan bir akbaba rolüne soyunarak, kah sille yemiş, köşeye sıkışmış veya yere düşmüş mağdur komşularına yardım ediyor pozları atarak bu emperyalist stratejiyle ortaklığı gözetmesi ise, Türkiye’deki egemen büyük sermaye sınıfının ve temsilcisi askeri-siyasal zümrenin görünüşteki gergin ve çatışmalı ilişkilerinin arka planında, çıkar ortaklığına dayanan bir mutabakat sağlandığına ve AKP hükümetini aşan bir sınır-ötesi role soyunduğuna işaret ediyor. Rolün önde gelen adayı AKP’dir ancak başta Ordu üst bürokrasisi olmak üzere diğer adayların da yedek kulübesinde ısındırıldıkları ve sahaya ABD adına çıkmak için can attıkları bellidir. Yedeklerin tımar edilmesi ve hizaya getirilmesi ise bu gibi işlerde adetten olmaktadır. İnşaat şirketleri, projelerini hayata geçirirken malzeme, işçiler gibi lojistik ihtiyaçları için bir şantiye alanına ihtiyaç duyar. Benzer biçimde devletler de büyük askeri operasyonlar için elverişli bir harekat üssüne ihtiyaç duyar. Napoleon Bonaparte’ın feodalizmi yıkan Fransız burjuvazisi adına Doğu Avrupa, Rusya ve Doğu Akdeniz seferlerine hazırlanırken harekat alanı olarak henüz ulusal birliğini sağlamamış İtalya’yı seçtiği bilinir. Orta ve Doğu Avrupa’ya ve Akdeniz’e açılan konumuyla İtalya, 1800’lerin başında Napoleon Bonaparte’ın sefer harekat alanı olarak hedef alınmış, Fransız orduları Roma üzerine yürüyerek İtalya’yı işgal etmiştir. Büyük sermaye şirketlerinin ve orduların kolkola büyüyen “sınır ötesi rolleri”, ABD ile Türkiye’nin sıkça sözü edilen “stratejik ortaklığının” maddi temelidir. Bu temel, dünyayı ve Türkiye’nin de içinde bulunduğu yakın bölgeleri devasa yıkımların eşiğine getirmeye adaydır. Türkiye, İran üzerinden Asya seferine hazırlanan ABD emperyalizminin işgal şantiyesi ve harekat alanı olarak hedeftedir. Bu koşullarda, emperyalizme karşı devrimci bir başkaldırıyı hedefleyecek örgütlü bir barış hareketinin inşa edilmesi her zamankinden fazla önem ve aciliyet kazanmaktadır. Bugün ittifak etmesi gereken güçleri karşı karşıya getiren yanlış politikalar, tutarlı bir barış hareketine olan ihtiyacın önünde engel olarak dikilmektedir. Bu yanlış politikaların bir yanında, Kürt ulusal demokratik hareketinin belirleyiciliği altındaki lafta barış söylemli siyaset bulunuyor. PKK siyasetinde ve kuyrukçularında ifadesini bulan bu yanlış çizgi, barış siyasetini emperyalist büyük güçlerin hakemliğine emanet etmeye meylediyor, Kürt ulusal demokratik hareketinin esas hasmını Türk Arap ve İran halkları ve devletleri düzleminde tanımlıyor, Batı emperyalizminin ana mihraklarını potansiyel veya fiili müttefik gibi değerlendiriyor. Emperyalist güçlerin ve NATO’nun himayesinde barış siyaseti izlenemeyeceği, emperyalist güçlere karşı dünya halklarıyla birleşmeyi gözetmeyen bir halkın kendi geleceğini belirleme hakkından vazgeçmiş sayılacağı, kendi ayağına kurşun sıkmış olacağı aşikardır. Orta-Doğu coğrafyasında halkların özgürlüğü emperyalizme karşı komşu halklarla birleşmekten geçer. Silahının namlusunu birbirine yükseltenlere karşı çağrımız, “silahlarınızın namlusunu emperyalist güçlere doğrultun!” olmalıdır. İttifak etmesi gereken güçleri karşı karşıya getiren yanlış politikaların diğer yanında, Türk devleti yanında saf tutan ve Kürt-düşmanı şoven-milliyetçi siyaseti sürdüren lafta anti-emperyalist söylemli siyaset bulunuyor. Kürt ulusal-demokratik hareketine karşı saldırgan ve şoven bir çizgiyi savunan bu siyasetin destekçileri arasında Düzen Partisi’nin Kemalist kalıntıları, milliyetçi-faşist ordu ve devlet bürokrasisi temsilcileri, MHP, DSP, CHP unsurları bulunuyor. Emperyalizme yaranma ve büyük güçlerle ortaklık arayışı çabalarında Kürt ulusal-demokratik hareketi ile rekabeti esas alan Düzen Partisi bu nedenle anti-emperyalist bir ittifak siyasetinin ve bu siyasetin kaçınılmaz gereği olan adil ve demokratik bir barış hareketinin önünde engeldir. Düzen Partisi güçleriyle ittifak arayışından vazgeçemeyen ve Türk-şoven-milliyetçiliğinin yedeğine düşen İşçi Partisi, bu siyasetin bukağısını parçalamadığı sürece aynı engelin bir parçası olarak kalacaktır. İttifak etmesi gereken güçleri karşı karşıya getiren yanlış politikaların bir başka köşesinde ise, işçi hareketi, demokrasi güçleri ve Türkiye sosyalist hareketi yer alıyor. Sendikalar ve işçi hareketi gündelik öz çıkarlarının savunulması düzleminde bile olsa (kıdem tazminatlarının gasbedilmesi, sendikal hakların baskı altına alınması vs.) emperyalizme karşı saf tutma bilincinden uzak gözüküyor. Demokrasi güçleri (işçi sınıfı, küçük-burjuvazi, ordu orta alt kademeleri) anti-emperyalist safların birliği ve hedefleri konusunda berraklıktan uzak gözüküyor. Türkiye sosyalist hareketinin bugün için ağırlıklı unsurları da (TKP, ÖDP, EMEP, Halkevleri, BDP etrafındaki unsurlar vs.) emperyalizme karşı bir ittifak cephesinin kurulması için gerekli siyasal hedef ve ilkelerden (ulusların kendi geleceklerini belirleme hakkı, NATO, AB, ABD karşıtı tutum vs.) uzak gözüküyor. Anti-emperyalist safları birleştirme zorunluluğu tutarlı bir barış hareketine olan ihtiyacın gerçeğe dönüşmesinin temel koşuludur.

KOMÜNİST HAREKETİN REORGANİZASYONU İÇİN TEZLER- 16

PARTİ İLKELERİ VE PARTİ ÇALIŞMASININ YÖNTEMİ VE KAPSAMI-2

KOMÜNİST HAREKETİN REORGANİZASYONU İÇİN TEZLER- 16 PARTİ İLKELERİ VE PARTİ ÇALIŞMASININ YÖNTEMİ VE KAPSAMI-2: DEMOKRATİK MERKEZİYETÇİLİK Önceki yazılarımızda, hareketimizin içinde bulunduğu son evrede, çıkış noktamızın komünist safları güçlendirmek olması gerektiğini vurgulamış, anti-emperyalist ve ilerici devrimci mücadelemizin, ilerici-yurtsever-devrimci hareketin, işçi hareketinin, komünist siyasal hareketin tek bir ana çizgi etrafında toplanmasının bu çıkış noktasından hareketle başarılması gerektiğinin altını çizmiş, bu görevin ideolojik, politik ve örgütsel çalışmaya dair boyutlarına işaret etmiş, komünist işçi hareketinin ideolojik-politik-örgütsel pratiğinin uluslararası ölçekteki deneyimine dair tarihsel bir kavrayışın temel yanlarına değinmiş, Türkiye Komünist ve İşçi Hareketinin tarihsel deneyimine ve bugünkü görevlerine bakışımızı açmaya çalışmış, çağımızın temel niteliklerine, Türkiye’nin tarihine ve bugününe dair analiz ve saptamalarımızı ele almış, Türkiye Devrimi’nin yolunu, temel stratejisini ve siyasal taktiklerini, programatik siyasal hedeflerini ve acil taleplerini, devrim yolundaki olanakları ve engelleri incelemiş, işçi sınıfı sosyalizmi dışındaki burjuva sosyalist ve demokrat akımların eleştirisine genel bir başlangıç yapmış, bütün ilerici, devrimci, anti-emperyalist, demokratik halk güçlerini birleştirme hedefimizin kapsamını ve yollarını ele almış, işçi sınıfının iktidarı ele geçirme, elde tutma, iktidar gücüyle toplumsal ilişkileri dönüştürme mücadelesinin ilke ve hedeflerini tartışmış, işçi sınıfı siyasal hareketinin mücadele biçimlerini ve taktiklerini ele almış, işçi sınıfının siyasal hareketinin örgütlenme biçimi olarak PARTİ konusunu ele almaya, parti ilkelerini, partili çalışmanın yöntemini ve kapsamını incelemeye başlamıştık. Bu yazımızda, parti ilkelerini, partili çalışmanın yöntemini ve kapsamını incelemeye demokratik merkeziyetçilik başlığı altında devam edeceğiz. Komünist Partileri örgütlenmesinde temel ilke “demokratik merkeziyetçilik”tir. Parti örgütlenmesinde demokratik merkeziyetçilik, merkeziyetçiliğin ve proleter demokrasisinin gerçek bir sentezi olmalıdır. Bu sentez ancak sürekli ortak faaliyet temelinde, bütün parti örgütünün daimi mücadelesi temelinde sağlanabilir. Komünist Parti örgütlenmesinde merkeziyetçilik, biçimsel ve mekanik olarak anlaşılmamalıdır. Merkeziyetçilik, komünist eylemin, faaliyetin merkezileştirilmesidir, güçlü, militan ve aynı zamanda esnek bir önderliğin oluşturulmasıdır. Biçimsel ya da mekanik olarak anlaşılan merkeziyetçilik, diğer parti üyelerini veya parti-dışı devrimci işçi kitlelerini yönetmek ve onların üzerinde hegemonya kurmak üzere ‘iktidarın’ parti içi bir bürokrasinin ellerinde merkezileştirilmesidir. İşçi sınıfı mücadelesi üzerinde kurulacak önderlik ve bu komünist önderliğin merkezileştirilmesi yoluyla komünist partinin devrimci proletaryaya egemen olmak istediğini ancak komünizmin düşmanları iddia edebilir. Bu bir yalandır. Parti içinde iktidar çatışması veya egemenlik kurmak için mücadele de demokratik merkeziyetçilik ilkesiyle bağdaşmaz. İşçi hareketinin devrimci olmayan örgütlerle dolu geçmişinde hüküm süren ilke, bir tür ikiliğe dayanır. Tıpkı burjuva devletinde olduğu gibi, bu ikilik, bürokrasi ile halk arasındaki ayrışmadan kaynaklanır. Burjuva ortamın katılaşma ve kemikleşme yaratan havası içinde işçi örgütlerinin yönetici yetkilileri kitlelere yabancılaşır, tamamen biçimsel bir demokrasi canlı işçi sınıfı topluluğunun yerine geçer, örgütlenme aktif görevliler ve pasif kitleler biçiminde ayrışmaya uğrar. Devrimci işçi hareketi, bu biçimcilik ve ikilik eğilimini, kaçınılmaz olarak ve bir dereceye kadar burjuva ortamdan devralır. Merkeziyetçilik gerçekten hayata geçirilecekse, bu öylesine yürütülmelidir ki, üyeler bunu ortak faaliyetlerinin geliştirilmesi, güçlendirilmesi, savaşma kudretlerinin nesnel olarak meşrulaştırılması biçiminde hissetsin. Aksi takdirde, kitlelerin gözünde parti bir bürokratikleşme odağı olarak gözükecek, bu durumda merkezileşme muhalefeti, önderliğe karşı çıkışı, her türlü disipline itirazı doğuracaktır. Anarşizm, bu tür bir bürokratizmin öbür yüzü olarak boy verecektir. Demokratik merkeziyetçiliğin temel koşullarından biri, tartışma ve eleştiri özgürlüğüdür. Parti çalışmasının bütün yönleri konusunda tartışma ve eleştirme özgürlüğü, bütün parti üyeleri için hem bir hak hem de bir ödevdir. Ancak parti içi tartışma ve eleştiri, sosyalizm temelinden asla ayrılmamalıdır, yapıcı ve partinin politik amaçlarına uygun olmalıdır. Eleştiri ve tartışma özgürlüğü, parti içinde burjuva görüşlerin propagandasına izin vermek anlamında yorumlanamaz. Tartışma ve eleştiri özgürlüğü, parti içinde parti karşıtı fikirlerin savunulmasını meşrulaştırmaz. Kaldı ki eleştiri sahipleri, düşman unsurlarla çevrilmiş partinin durumunu dikkate alarak eleştirilerini dile getirmeli, eleştiri konularında kendi üstlerine düşen parti içi sorumlulukları üstlenmekten geri durmamalıdır. Merkeziyetçilik ilkesinin temel koşulu, parti birliğinin ve eyleminin güvencesi olarak tek bir yönetici merkezin zorunluluğudur. Partinin tek yönetici merkezi, merkez organları (kongre, yayın kurulu, merkez komitesi) parti örgütleri tarafından seçilir, parti örgütlerini temsil eder. Seçilen organların kararları ise bütün parti üyelerini bağlayıcıdır. Demokratik merkeziyetçilik ilkesinin tersi, yani federalizm, parçanın bütüne, azınlığın çoğunluğa uymasıyla bağdaşmaz. Federalizm, güçlü ve militan bir örgütlenmeye, güçlü ve etkin bir önderliğin inşasına engeldir. Siyasal tarihte, federalist ilkeye göre kurulmuş ve sınıf savaşımını örgütlemiş, devrimci görevleri başarabilmiş, işçi sınıfının iktidarı ele geçirebilmesine rehberlik etmiş bir örgütlenme örneği yoktur. İşçi sınıfı partisinde merkeziyetçilik ilkesi, alt örgütlerin üst örgütlerden bağımsız ve girişken eylemine engel değildir. Komünist Partisi, her üyenin veya her parti örgütünün kendini partinin bütünü ve merkezi olarak sorumlu sayması ilkesine dayanır. Her parti örgütü ve üyesi kendini ait olduğu parti bütünü içinde düşünmelidir. Parti eyleminin bütünlüğü sadece merkez organlarının değil, bütün parti üyelerinin ve örgütlerinin sorumluluk alanı içine girer. Bu nedenle, demokratik merkeziyetçilik, parti üyelerinin ve örgütlerinin bütününü, kendilerini partinin merkezi ve tek politik çizgisi etrafında birleşmekle yükümlü kılar. Demokratik merkeziyetçilik ilkesine göre örgütlenen Komünist Partisi’nin modeli, modern ordu örgütlenmesidir. Esnekliği, farklı koşullarda tek bir emri ve stratejiyi uygulama yeteneği, değişen koşullara hızla uyum becerisi bu örneğe denk düşer. Lenin “modern ordu” örneğine göre örgütlenen işçi sınıfı partisini şöyle tarif ediyordu: “Milyonlarca insan bir amaç doğrultusunda, tek bir emirden ilham alarak, ilişki ve hareketlerini, eylemlerinin yer ve yöntemlerini, silahlarını, değişen şartlara ve mücadelenin ihtiyaçlarına göre değiştirebiliyorlarsa, işte örgüt dediğin budur.” Demokratik merkeziyetçilik, bu tür bir sınıf savaşımı örgütlenmesinin ilkesidir. GELECEK YAZIMIZ: KOMÜNİST HAREKETİN REORGANİZASYONU İÇİN TEZLER- 17 PARTİ İLKELERİ VE PARTİ ÇALIŞMASININ YÖNTEMİ VE KAPSAMI-3: KOMÜNİSTLERİN SİYASAL ÇALIŞMA ZORUNLULUĞU

KOMÜNİST HAREKETİN REORGANİZASYONU İÇİN TEZLER- 15

PARTİ İLKELERİ VE PARTİ ÇALIŞMASININ YÖNTEMİ VE KAPSAMI/1

KOMÜNİST HAREKETİN REORGANİZASYONU İÇİN TEZLER- 15 PARTİ İLKELERİ VE PARTİ ÇALIŞMASININ YÖNTEMİ VE KAPSAMI/1 "Önceki yazılarımızda, hareketimizin içinde bulunduğu son evrede, çıkış noktamızın komünist safları güçlendirmek olması gerektiğini vurgulamış, anti-emperyalist ve ilerici devrimci mücadelemizin, ilerici-yurtsever-devrimci hareketin, işçi hareketinin, komünist siyasal hareketin tek bir ana çizgi etrafında toplanmasının bu çıkış noktasından hareketle başarılması gerektiğinin altını çizmiş, bu görevin ideolojik, politik ve örgütsel çalışmaya dair boyutlarına işaret etmiş, komünist işçi hareketinin ideolojik-politik-örgütsel pratiğinin uluslararası ölçekteki deneyimine dair tarihsel bir kavrayışın temel yanlarına değinmiş, Türkiye Komünist ve İşçi Hareketinin tarihsel deneyimine ve bugünkü görevlerine bakışımızı açmaya çalışmış, çağımızın temel niteliklerine, Türkiye’nin tarihine ve bugününe dair analiz ve saptamalarımızı ele almış, Türkiye Devrimi’nin yolunu, temel stratejisini ve siyasal taktiklerini, programatik siyasal hedeflerini ve acil taleplerini, devrim yolundaki olanakları ve engelleri incelemiş, işçi sınıfı sosyalizmi dışındaki burjuva sosyalist ve demokrat akımların eleştirisine genel bir başlangıç yapmış, bütün ilerici, devrimci, anti-emperyalist, demokratik halk güçlerini birleştirme hedefimizin kapsamını ve yollarını ele almış, işçi sınıfının iktidarı ele geçirme, elde tutma, iktidar gücüyle toplumsal ilişkileri dönüştürme mücadelesinin ilke ve hedeflerini tartışmış, işçi sınıfı siyasal hareketinin mücadele biçimlerini ve taktiklerini ele almıştık. Bu yazımızda, işçi sınıfının siyasal hareketinin örgütlenme biçimi olarak PARTİ konusunu ele almaya, parti ilkelerini, partili çalışmanın yöntemini ve kapsamını incelemeye başlayacağız." Koşullar ülkeden ülkeye değişse de, komünist ve işçi partilerinin amacı her yerde aynıdır: Burjuvazinin egemenliğini yıkmak ve işçi sınıfının iktidarını kurmak. Hasım her yerde aynıdır: Burjuvazi, büyük toprak sahipleri ve arkalarındaki emperyalist sermaye! Komünist ve işçi partilerinin temel örgütleri fabrika hücreleridir. Fabrika hücrelerinde görev almayan diğer parti üyeleri, teknik birimlerde, bölgesel esaslı yerel birimlerde, kitle örgütlerinde ve sendikalarda görevlendirilir. Komünist ve işçi partilerinin yasal olmadığı ülkelerde yasal çevreler ve sempatizan grupları kurulur ve parti bu çevreler ve gruplar üzerinden etkili olmayı gözetir. Komünist ve işçi partilerinin yapısının ve örgütlenme esaslarının Bolşeviklerin Rusya’daki deneyimlerinden esinlendiği bilinmektedir. Bu özellik zaman zaman parti yapısının Rus deneyimini şablonlaştırmasına yol açmıştır. Bolşeviklerin Rusya’daki deneyiminin ve örgütlenme esaslarının örnek alınması, komünist ve işçi partilerinin hem güçlü yanını hem de zaafını oluşturuyordu. Bolşevik örgütlenme ilkeleri, Rusya dışında pratik ve teorik bir çabayla kavranabilirdi. Teorik kavrayış devrim öncesi Rusya’da belirleyici bir nitelik taşıyordu. Teorinin tıpkı 50-100 yıl kadar önce Almanya’daki gibi belirleyici olduğu ülkelerden farklı olarak, pek çok Batı ülkesinde ve Türkiye’de dar pratiğin felsefesi (ampirizm) etkilidir. Türk toplumunda teoriden çok pratik darlığa yatkınlıktan söz edilebildiği biliniyor. Parti örgütlenmesinde pratik darlığın etkisi, kadroların ve sempatizanların çalışmasında zaman zaman Bolşevik ilkelerin bir şablon biçiminde anlaşılmamasını zorunlu kılıyordu. Kadroların ve sempatizanların zihin yapısı, toplumsal niteliği, bazen teorik çabalara ağırlık verilerek aşılabilen bir engel, bazen de pratik çabalara ağırlık verilerek değerlendirilebilen bir özgüllük oluşturuyordu. Parti yapısının ilkeleri konusundaki Bolşevik yaklaşım, putlaştırılmamalıdır. Bolşevik ilkeler doğrudur, geçerlidir, güçlü bir teorik donanıma ihtiyaç duyar, ancak pratik uygulaması akşamdan sabaha gerçekleştirilemez. Bolşevik ilkelerin özünü kavramak ve sindirmek, ülke özgüllüğüyle somut bağını kurmayı gerektirir. Parti örgütlenmesi parti faaliyetinin içinde bulunduğu koşullara ve parti çalışmasının somut amaçlarına uydurulmalıdır. Komünist ve işçi partilerinin örgüt yapısının değişmez, mutlak ve genel geçer bir biçimi yoktur. İşçi sınıfının mücadele koşulları mütemadiyen değişir ve dönüşür. İşçi sınıfının öncülerinin örgütlenmesini yürütenler bu değişimlere ve dönüşümlere uygun biçimleri aramayı gözetir. Her ülkenin koşulları tarihsel olarak belirlenmiş özelliklere sahiptir. Her ülkenin partisi bu özelliklere uyum sağlamalıdır. Ancak ülke koşullarına ve özelliklerine uyumun belirli sınırları olduğu unutulmamalıdır. Özgül koşullar bir yana, her ülkede ve işçi sınıfının mücadelesinin her evresinde koşulların ortak yanları ve benzerlikleri de bulunur. Bütün ülkelerde komünist ve işçi partilerinin örgütlenmesinin ortak temelleri bu benzerliklere dayanır. Her birleşik eylem ve çalışma, bir önderliğin varlığını gerekli kılar. Parti örgütlenmesinin temel ilkesi, proletarya devriminde komünist önderliğin örgütlenmesidir. Başarılı bir önderlik, geniş proleter yığınlarla en yakın temasın kurulmasını gerektirir. Böylesine yakın temas ve ilişki sağlanamadan, parti kitle hareketine önderlik edemez, olsa olsa kitle hareketinin peşinden gider. Kitlelerle organik temas ve irtibat parti örgütlenmesinin demokratik merkeziyetçi işleyişi üzerinden sağlanabilir. Devam edecek KOMÜNİST HAREKETİN REORGANİZASYONU İÇİN TEZLER- 16 PARTİ İLKELERİ VE PARTİ ÇALIŞMASININ YÖNTEMİ VE KAPSAMI-2: DEMOKRATİK MERKEZİYETÇİLİK

KOMÜNİST HAREKETİN YENİDEN ÖRGÜTLENMESİ İÇİN TEZLER (YAZI DİZİSİ)

6. BÖLÜM -ANAYASALI ŞİRKET KÖLECİLİĞİ

Suat Parlar

ANAYASAL KUŞATMA ve SERMAYE 6. BÖLÜM -ANAYASALI ŞİRKET KÖLECİLİĞİ "TÜSİAD'ın yeni anayasanın oluşumuna bir rapor ile yaptığı müdahalenin içeriğini değerlendirdiğimiz söyleşimizin son bölümüne gelmiş bulunmaktayız. Türkiye'nin "hukukun üstünlüğü" söylemiyle içine sürüklendiği model, organik kapitalizmin küresel şirketlerinin neo-liberal diktatörlüğüdür. Neo-liberal diktatörlüğün "demokratik zor"u, bütünü parçalama esası üzerinden bir dünya tasarlamaktadır. Hatta bu parçalanmayı "kişi"nin bütünlüğüne bile yöneltmiştir. "Kişi"nin yaşadığı zihin yarılmasının bir yarısı "insan" olmayı felsefeye dönüştürürken, diğer yarısında da köle rekabetinin acımasız savaşçısı olmak durumunda kalacaktır. Tepeden tırnağa parçalanmaya maruz kalmış toplumun merkezinde ise, küresel şirketlerin hukukuna bağlı bir mekanizma yer alacaktır. Bu anlamda küreselleşme bir bütünleşme değil, parçalanma projesidir. Parçalanma kültürel, dinsel ve etnik farklılaşmaların farkındalığı üzerinden hareket ettirilmez. Buradaki parçalanma, insanın toplumsal örgütlenme ve büyük bütünleşme arayışlarının merkezlerinin ortadan kaldırılmasıdır. Şirketler insanların bütünlüğünün varoluş kodlarını parçalarken, diğer taraftan da pazarın tekliğinde bir tıpkılaşma projesini yürütmektedir. Zihinde bile bütünlüğünü yitiren insan, organik kapitalizmin pazarında tıpkılaşmanın kölesi olmaktan kurtulamayacaktır. Artık insan anayasaların öznesi değil, nesnesi olacaktır. Çünkü "bireyin hakları" dedikleri, insanın hakları değil, şirketlerin haklarıdır. Tasarlanan anayasanın sloganı çok tanıdık bir cümleyi tekrar önümüze koymuştur: "Bırak yapsın, bırak geçsin". (Yiğit Tuncay – www.halksahnesi.org) Kapitalizmin Rehinesi: Semavi Dinler Dinî inancın her türlü sosyal görünümü yasaklamaya müsait olması nedeniyle, yeni anayasada yer almaması gereken hükümlere de yer veriliyor. Bunun anlamı; bir dinî inancın her türlü sosyal görünümü meşrudur. Bu öneri, insanlığın tüm akli kazanımlarının reddi anlamına geliyor. O zaman “her şey meşrudur” ve “her şey doğrudur”. Parçalı olan “her şey meşrudur”, “her şey birbirine göre görece”dir. “Hiç bir düzenleyici, akli, beşeri ilke, insanların inanacağı hiç bir evrensel değer yoktur. Parçalanmışlığı içerisinde kapitalizmin kontrol altına aldığı cemaatleşmiş dinlerden başka bir durum söz konusu da değildir”. Bu öneri, dinlerin, sermaye iktidarının meşru aracı olarak sadece piyasa görünürlüğüyle yetinmesini beraberinde getiriyor. Dinsel modaları da meşrulaştırıyorlar. Bu noktada, Hinduizm mantığıyla, eğer eşi de kabul etmişse, bir kadının yakılmasının da yasaklanamayacağının göstergesidir. Bu örnekleri çok uç noktalara taşımak da mümkündür. “İnançların sosyal görünümleri” adı altında piyasalaştırılmaları, bir “inanç endüstrisi”nin kabul görmesidir. Bu “inanç endüstrisi” üzerinden dinin formüle edilmesi önemlidir. “Kollektif dinî aygıtlar” öneriliyor. “Kollektif dinî aygıtlar”, sermayenin dinler üzerindeki kontrolünü ebedileştirme anlamına geliyor. Metafizikler, ilâhiyat metafiziklerine dönüştürülüyor. Tıpkı etnik kimliklerin, gerçek zatiyetler olmaktan çıkıp neo-liberalizmin ideolojik payandasına dönüştürüldüğü gibi. Din temel örgütlenme biçimi haline geliyor. Amerikan cemaatçiliğinin yansıması oluyor. Eğitim denilince akla din eğitimi geliyor. Din eğitimine TÜSİAD’ın metininde pek çok vurgu yapılıyor ve dinî özel eğitim yüceltiliyor. Burada da dinin piyasalaşması söz konusudur. Dini içerikte özel okulların kurulması, “Protestan-Evanjelik” kalıbın Türkiye'ye yerleştirilmesi anlamına gelir. Evrensel akli birikimin tüm değerlerinin dışlanması projesi yürütülüyor. Ki bu akılcılık, özellikle, İslâm'ın kurtuluş ilâhiyatlarında da mevcuttur. Örneğin, İbn-i Rüşd tarzı bir akılcılığa da artık yer verilmemektedir. “Sivil toplum kuruluşları” adı altında, yeni din eğitimi veren unsurların ne idüğü belirsiz tariflerle ortaya konulması, tıpkı 40 bin İngilizce öğretmeninin ithali gibi, diğer ülkelerden, Hindistan'dan emperyalizme bağımlı Kadıyanilik(*) tarzı bir takım oluşumların da Türkiye'ye ithalini mümkün kılmaktadır. Türkiye'de Hıristiyan misyonerlerden söz ettik ama, yakında İslâm misyonerleriyle de neredeyse tanışacak durumdayız. Temel hak ve özgürlüklerin elbette ki, içeriği piyasa, teşebbüs, mülkiyet gibi kapitalist özgürlüklerle bağlantılıdır. Bunlara dokunulması imkân dışıdır. Kent-Devleti ve Etnik Pazar Kültürel haklar başlığı altında formüle edilenler bir etnik pazarın kurulmasını beraberinde getirecek. Etnik kimlik vurgusundan, kültürel hakların fazlasıyla ön plana çıkartılmasından anlaşılması gereken de budur. Amerika'da 1994 yılı itibariyle etnik Pazar 1 trilyon dolardır. Ki bu Samuel Huntington’un tespitidir (“Biz Kimiz” adlı kitabında). Korkunç bir rakamdır. Etnik pazar üzerinden yaklaşım, işgücünün etnikleştirilmesi ve serbest bölgeler sarmalı içerisinde kuşatılarak, sadece kendisine kültürel haklar biçiminde sunulanlarla yetinmesini beraberinde getireceği gibi, bir kültürel aidiyet üzerinden insanların sömürülmesini de mümkün kılmaktadır. Emeğin parçalanması garanti altına alınıyor. Tüm grupları, farklı hayat tarzlarını kapsayacak tarzda ayrımcılığı yasaklamaktan söz ediyorlar. Burada bir ikiyüzlülük vardır. Kendi tercih ettikleri ırk, etnik köken veya inanç temelini bunun dışında tutuyorlar. Kendilerinin totaliter diktatörlüğünün dışında kalanları gayri-meşru kabul ediyorlar. Yarın İslâm içerisinde bir “bağımsızlıkçı kurtuluş teolojisi” boy verirse eğer, bunu hemen ezeceklerdir. Devrimci dinamiklerin, Kürt etnik bileşeninde ön plana geçmesi de gayri-meşru kabul edilecektir. Dolayısıyla, burada çok hınzırca bir değerlendirme biçimi vardır. Sınıf mücadelesinin her türlüsü yasaklanırken, parçalama politikası üzerinden yapılan “sahte mücadele”nin hepsi serbest duruma getirilmektedir. Sahte “öz yönetim” anlayışları ön plana çıkartılıyor. Kent-devletler elbette ki, sahte “öz yönetim”ler devletidir. Burada “yönetimin özlüğü” yerel sermaye gruplarının özlüğüdür. Otorite Fetişizmi Hizmetin tüketicisi ile hizmeti sunan gibi hiç bir hukukî değer taşımayan kavramlar, bu anayasa metninde yer alabiliyor. Tüketicilik temel değer haline getirilebiliyor. Parçalanmada sınır tanınmıyor. Sadece bireysel parçalanma yeterli olmuyor, aynı zamanda tüketici birey olmak gerekiyor. Anayasal bir metine bu tip formülasyonların girmesi konusunda tartışmalar yapılabiliyor. Sonuç ne oluyor? Elbette ki, otoriter bir anayasa diyalektiğinin kabullenilmesine gelip oturuyor. Gayri ahlâki olan liberalizm, beraberinde sonsuza kadar devam edecek bir otoriteryanizmin önünü açıyor. Partilerin tüm temsili organizasyonları, kendi iç iktidar ilişkilerinin sermayeye bağlanması anlamında otoriterleşiyor. Bu otoriterlik, aynı zamanda meclisin demokratik meşruiyeti denilen olguyu da ortadan kaldırıyor. Yeni anayasanın oluşumuna öneriler getiren bu metin, 1982 Anayasası’nın kompleksini taşıyor. 1982 Anayasası’ndan kopuk olduğunu, ayrı olduğunu göstermeye çalışırken, beraberinde tarihsel, ekonomik, sınıfsal dinamiklerin inkârını getiriyor ve bilimsel hiç bir değer taşımıyor. Bu tarz bir anayasa önerisinin, bilimsel bir değer taşıyabilmesi için, ancak, tarihsel süreklilik vurgusuyla mümkün olabilir. Fakat bu sınıfsal dürüstlüğü sermayenin organik aydınlarından bekleyemeyiz tabi. Donmuş Köleliğin Cilası: “Hukukun Üstünlüğü” Yargı tahkim süreçleriyle küresel sermayenin kurumlarına, ideolojilerine ve mekanizmalarına emanet ediliyor. Yargı artık üniter bir çerçeve içerisinde değerlendirilemez. Yargı da parçalanmıştır. Lime lime edilmiş parçalar, uluslararası tahkimle küresel şirketlerin insafına bırakılmıştır. Türkiye'de insan hakları diktatörlüğü söz konusudur. İnsan hakları diktatörlüğü, parçalanmış yargıyı meşrulaştırmanın aracı olarak kullanılıyor. Özellikle sivil toplum örgütleri tarafından geliştirilen insan hakları politikası, neo-liberal kurumlar ve ideolojilerle bütünleşmişliği, kaynaşmışlığıyla toplumsal muhalefetin nefes almasını imkânsız hale getiriyor. İnsan hakları diktatörlüğü, küresel şirketlerin insafına terkedilmiş yargı meselelerinin tahkim sürecinden geçirilmesini, hiç bir biçimde kendisine sorun yapmıyor. Hiç bir biçimde devletle bu noktada karşı karşıya gelmiyor. Şirketler bu anayasa tartışmalarında tümüyle denetim dışına çıkarılıyor. “Yönetişim ilkesi” devlet için geçerli oluyor, ancak, küresel şirket Türkiye içerisindeki faaliyetleriyle denetlenemiyor. Yerel şirketler de denetlenemiyor. Şirketler dünyası her türlü denetimden azade bir konumda. Mülkiyet hariç, temel denilen bütün hak ve özgürlükler için bir takım sınırlamalar sistematize bir biçimde savunuluyor. Gene bizim bildiğimiz kamu güvenliği, genel sağlık, diğer sınırlandırma gerekçeleri hep var tabi. Bu gerekçeler hep sınıfsal anlamda ve devrimci hareketleri bastırmak için kullanılmıştır. Dolayısıyla, “özgürlükçülük” iddiası burada kof bir temele oturuyor. “Kişi” statüsüne hapsedilmiş olan insanlar, kişi kavramının sermaye tarafından tarifi ölçüsünde, aslında, donmuş bir köleliğin zincirleriyle bağlı hale getiriliyor. Belki de Türkiye anayasa tarihinde ilk kez “kişi” statüsüne hapsedilmiş insan olgusuyla karşı karşıya kalıyoruz. Şirket Sömürgeciliğine Anayasal Garanti Jeo-kültürel küreselciliğin bütün söylemleri, moda terimleri, anayasa tartışmalarında ve formülasyonlarında yer almaktadır. “İyi yönetişim” hakkı ibaresi önemli bir vurgudur. Çünkü “yönetişim”, devletin şirketlere “hesap verilebilirliği” anlamına gelmektedir. Tabi ki, o şirketleri temsil edenler IMF, Dünya Bankası ve Dünya Ticaret Örgütü'dür. Bu “hesap verilebilirlik”, şirketler söz konusu olduğunda anlam taşımıyor ve bireyin “iyi yönetişim” hakkından söz ediliyor. Ayrıca Türkiye'de vakıf arazileri üzerinde vakıf üniversiteleri kurarak, devasa orman yağmasına neden olmuş büyük sermayenin önde gelenleri, utanmadan çevre hakkından söz edebiliyorlar. “Devlet dışı aktörler”in bir takım hak ihlallerinde bulunabileceğinden söz ediliyor. Ki “devlet dışı aktörler” denilirken, kastedilen işçi sınıfıdır. İşte burada bir tehdidin öngörüsünü değerlendiriyoruz ve anayasanın adı konmamış bir “karşı ayaklanma doktrini”ne (**) dayandığını farkediyoruz. “Son yıllarda farklı Avrupa ülkelerinin vatandaşları, emeklilik hayatını ülkemizde geçirmek amacıyla Türkiye'ye yerleşmekte ve yaşamaktadır” deniliyor ve sayıları on binleri bulan bu kişilerin siyasi katılımından söz ediliyor. Bu Türkiye'de kolonyal bölgeler oluşumunun açıkça ilanıdır. Türkiye'de kolonyal, doğrudan yabancılaştırılmış bölgelerin oluşumu ve mülkiyet temelli serbest bölgeler, latifundia (***) tarzı üretimler, büyük çiftliklerde köleliği getirebilecek uygulamalar gündemdedir. Ki bunların siyasal katılımının bölgesel veya yerel kalmayacağı da açıktır. “Şirketler dünyası” denildiği zaman kastedilen, aynı zamanda yerleşen yabancıların devâsa gıda şirketleri, bio-teknoloji şirketleri ve enerji şirketleridir. Türkiye'de kendilerine koloniler kurabileceklerine dair anayasal garanti verilmek isteniyor. Ülkeleşen Küresel Şirket Gerçeği Yeni anayasa önerisinin en önemli özelliği “millileştirme” yasağı getirmesidir. “Uluslararası hukuktan doğan yükümlülüklerin ihlal edilmemesi” gibi kaypak ifadelerle, Dünya Ticaret Örgütü'nden, Dünya Bankası'na kadar pek çok küresel sermaye temsilcisi gücün hukuk mekanizmalarına bağımlılığı teyid ediliyor. Diğer yandan da müthiş bir sınıf mücadelesi bilinci dışa taşıyor ve her türlü sol faaliyete izin vermeyeceği, anayasanın sosyalizme kapalı olduğu da teyid edilmiş oluyor. Böylelikle neo-liberal diktatörlüğün anayasası olduğu da netleşmiş oluyor. “Uluslararası hukuktan doğan yükümlülüklerin ihlal edilmemesi” gibi bir öneriyle, Türkiye'de yabancılara teslim edilmiş şirketlere “millileştirme” yasağı getiriliyor. Eğer bu şirketler geri alınacaksa, Türkiye'de savaşı göze almak şart ve yeni anayasa önerisi de bu yolu kapatmaktadır. Yabancıların temel hak ve özgürlükleri yeni anayasa önerisinde birkaç kez vurgulanıyor. Ki yeni anayasada bunun hüküm haline gelmemesi için hiç bir neden yoktur. Yabancı çıkarların korunması konusunda 1982 Anayasası”yla son derece uyum içerisinde olan önerilerdir bunlar. 1982 Anayasası da yabancı çıkarların korunmasına adanmış bir anayasaydı. Bu metin, Tanzimat'ı da aşıyor. Hatta 1856 Islahat Fermanı’nı da aşıyor. Onlar bu kadar cüretkâr olamamışlardır. Küresel Şirketler Hukukçularını Arıyor “Hakimler görevlerinde bağımsızdırlar” denildikten sonra, “ulusal ve uluslararası hukuka uygun olarak vicdâni kanaatlerine göre hüküm verebileceklerinden” sözediliyor. Peki, ulusal ve uluslararası hukuk içerisinde kalan hakimler, yerelleşmiş ulusal çerçeveye bürünmüş küresel şirket çıkarlarına bağlı mı kalacaklar? Uluslararası hukuku kim temsil ediyor? MAI Anlaşması, Dünya Ticaret Örgütü Anlaşması, dünya ölçeğinde uluslararası kapitalist tahkim mekanizmaları, Dünya Bankası, IMF ve Wall Street bankerlerinin hükmettiği uluslararası kuruluşları değerlendirdiğimizde, vicdanların yerini uluslararası kapitalist hukukun aldığını görüyoruz. TÜSİAD’ın Anayasa Raporu’nda defalarca “nefret” vurgusu var. Nedense “nefret”ten çok korkuluyor. Burada kastedilen sınıfsal nefrettir. Kapitalistler kendilerine yönelecek bir nefretin farkındalar. Bunu yasaklamanın peşindeler. Bunun yanı sıra; anti-siyonist dalganın kırılması için, siyonizmi reddeden her türlü akımın, anti-semitizm ile damgalanmasına anayasal güvence gerekiyor. Bu anayasa raporunda bu da öneriliyor. Şirket Feodalitesi Çok kültürlülük vurguları var. Çok kültürlülüğün kimin tarafından tayin edileceği belirsiz bırakılıyor. Burjuva fırsatçılığı, kimlik politikası üzerinden meşruluğunu yeniden tarif ediyor ve emekçileri sisteme zincirliyor. Gericiliğe anayasal güvenceler getiriliyor. Kimlik sorunları hiç mevcut olmasaydı dahi, aşırı merkeziyetçi sistemin gerek “iyi yönetişim” ilkelerine, gerekse çağımızda giderek yükselen “yerel demokrasi” taleplerine ters düştüğü açıktır. Peki, o “yerel demokrasi” taleplerini kim temsil ediyor? Yerel güç odakları temsil ediyor tabi. Bölgeye bakıldığı zaman bu yerel güç odaklarının ilkel bir cinayet ekonomisinden tutun, alt-komprador taşeronluğa uzanan geniş bir yelpazede kendisini ortaya koyduğunu görüyoruz. Ki onların o bölgelerdeki en yakın silah arkadaşları da cemaatlar oluyor. Yeni anayasa önerisi, siyasi gericiliği meşru kalıp haline dönüştürüyor. Bunu sağlarken de, kendine yeni bir etnik Pazar açıyor. Etnik pazarı da, kimlikçilik siyaseti üzerinden garanti altına alıyor. Etnik kimlik serbest piyasası, Türkiye'de yeni kültür ürünlerinin, yeni fikrî mülkiyet haklarının gelişeceği bir piyasalaşmayı Kürtlere dayatmanın aracı haline geliyor. Şiddetin özgül tezahürleri ve nefret cürümlerinin teşviki, savaş kışkırtıcılığı partiler açısından yasak kabul edilen faaliyetler arasında. Nefret cürümlerinin teşvikinin kapitalistlere ve sisteme yönelik nefreti kapsadığından hiç kuşku yoktur. Bunun yanı sıra “şiddetin özgül tezahürleri” gibi esnek bir tarifle yerleştirilen hüküm, sınıf mücadelesinin ebediyyen anayasa tarafından yasaklandığını ve kutsal ilke haline dönüştürüldüğünü gösteriyor. Bu anayasa önerisinin otoriter ve neo-liberal diktatörlüğün yasallaştırılması eğilimleri, neo-liberal faşizmin tüm kodlarını içermesi, 1982 Anayasası’ndan daha geri bir anayasa hazırlığının göstergesi oluyor. Piyasa Sömürgeciliği Cephesi Anayasa sözcüğünü bilinçli olarak kullanıyorum. Çünkü burada TÜSİAD ve TÜSİAD severler, dillerinin altındaki baklayı çıkarmışlardır. Bu kadar açık yakalanmanın verdiği telaş içindedirler. Bu telaşla elbette ki, bunun tartışılmasını fazla istemiyorlar. Bu öneri, tıpkı Yeni Forum’un, Tercüman Gazetesi'nin, 12 Eylül öncesinde de hazırlanıp içerilen TÜSİAD, TİSK görüşlerinin izlediği yol ve yöntemleri, sözde o akademik tarafsızlığın kendisine sağladığı ideolojik mazaret ve meşruiyeti taşıyor. “Hayır” demek gerekiyor. “Bu anayasa sizin anayasanız”. Bunu bir panel, forum, düşünce bileşkesi veya o görüşleri ileri sürenlere aitmiş gibi sunmuyorsunuz. Bu raporu bir tüzel kişilik olarak açıkladınız. Evet, “sizin anayasanız budur”. Bu anayasa çok önemli hükümleriyle Türkiye'de oluşturulacak yeni anayasanın temeli olacaktır. “Karşı ayaklanmacı” devlet yapılanmasının da temelini atacaktır. “Karşı Ayaklanma Doktrini”ne dayalı devlet yapılanması, neo-liberal ideolojinin, kurumlaşmanın, küresel kapitalizmin sürekliliğinin olmazsa olmaz koşuludur. Böyle değerlendirildiğinde, tüm anayasalardaki en katı hükümler, “karşı ayaklanma doktrini” ideolojisinin felsefesini içerir. Amerikan “Karşı Ayaklanma Doktrini” belgeleri, emperyalist merkezlerdeki anayasal değişimlerin (Britanya, Fransa ve Amerika'dan örnek verilebilir), hem de Türkiye gibi ülkelerdeki değişimlerin köklerini anlamaya yardımcı olacaktır. General David Petraeus'un imzasıyla yayınlanan “FM3-24” “Karşı Ayaklanma Doktrini” belgesinde şöyle bir ilkenin formüle edildiğini görüyoruz: “Bugünün hareket ortamı aynı zamanda tüm dünyada devrim niteliğinde değişiklikler yapmaya çalışan yeni bir isyan türünü de içermektedir. Bu tür düşmanların yenilmesi küresel ve stratejik müdahale gerektirmektedir. Gerçek aşırı uçların istediklerinden başka bir sonuca razı edilmeleri pek muhtemel değildir. Bu nedenle de öldürülmeleri veya yakalanmaları gerekir.” Gerçek neo-liberal hukuk budur. Piyasa köktenciliğinin “Karşı Ayaklanma Doktrini” ile bütünleştiği nokta burasıdır. Dolayısıyla, TÜSİAD'ın anayasa önerisinde “demokrasi” arayanlar ve bunu bulmaya çalışanlar, “Karşı Ayaklanma Doktrini”nin ortalığa saçılmış olan ilke ve formülasyonlarını kurallarıyla birlikte değerlendirirlerse, kendilerinin gelecekte nasıl konumlanacağını da daha net olarak görebilirler. Tarihin sürekliliğine işaret olabilecek yeni bir hükümle karşı karşıya kaldıklarını anlamaları için bunun farkına varmaları gerekiyor. Bir iç savaş aygıtı olarak kontrgerilla yapılanması, “Karşı Ayaklanma Doktrini”ne dayalı devlet, gayri-nizami harbe göre temellendirilmiş “düşük yoğunluklu demokrasi” devleti ve bunların hepsi içiçe geçmiş süreçlerdir. Bunlar yapısal bir şiddeti üretirler. Bu yapısal şiddetin yumuşak Pinoşeci halinden devrimcilerin, toplumsal anlamda kendini muhalif konumlandıranların elde edebilecekleri hiç bir nimet yoktur. Onları bekleyen tek nimet, kontrgerilla belgelerinde açıklandığı gibi “isyan ettiklerinde yakalanmak ve öldürülmektir”. Sadece “yaşam hakkını savunmak” adına bile, neo-liberal jakobenliği temsil eden ve sosyalist jakobenliği ezmeye yeminli olan piyasa köktenciliğinin karşısında yer almak ve bu hukuk entrikalarını reddetmek gerekiyor.

EVET, EVET EMPERYALİST KAPİTALİST SİSTEM YOK EDİLMELİDİR

EVET, EVET EMPERYALİST KAPİTALİST SİSTEM YOK EDİLMELİDİR TURGUT KOÇAK (GENEL BAŞKAN) Dünya bir kez daha emperyalistlerce demokrasi tuzağını düşürülüp kandırıldı. Devreye ABD emperyalistlerinin kuklası haline gelmiş olan BM sokularak Libya’ya yaptırım uygulanması doğrultusunda karar alındı. Rusya ve Çin neler olabileceğini iyi bildikleri halde veto haklarını kullanarak emperyalistlerin insanlık düşmanı amaçlarının önüne geçmediler. Bunun üzerine emperyalist koalisyon gecikmedi ve ilk Fransa olmak üzere İngiltere, Amerika ve diğer Avrupa Birliği üyesi ülkeleri eyleme geçerek Libya’ya bomba yağdırmaya başladılar. BM’nin karar alması için istekte bulunan Arap Birliği ise nasıl bir Arap Birliği olduğunu utanmazca göstermesine karşın, bombardıman başladıktan sonra “Biz bunu kastetmiyorduk” demek zorunda kaldılar. Katar gibi uşak ruhlu çakma sözde ülkelerse emperyalistlerin yanında yer alarak Libya’yı bombalamak için 24 uçak gönderdiğini açıkladı. Böylelikle ilk etapta ABD’nin Kuzey Afrika ve Büyük Ortadoğu Projesi’nin dışında tutulmayı garanti altına alabileceğini sandı. Bu tutumu başka gerici Arap rejimleri de almaktan çekinmedi. Şimdi ise emperyalistler Libya’yı havadan ve denizden ateş altına alarak kevgire çevirdiler. Libya’nın her yeri kan ve barut kokusuna kesti. Emperyalistlerin amacı ise kör parmağım kör gözüne örneğinde olduğu gibi utanmazca sürüyor. Ülkemizde ise çoktan emperyalizmin dümensuyuna rotalarını kırmış olanlar gece gündüz demokrasi ve diktatör Kaddafi diyerek, ülkemiz halkına değerlendirimlerini hap yapıp yutturmaya çalışıyorlar. AKP ve AKP iktidarı ise her zamanki gibi ne şiş yansın ne kebap diyerek ABD adına durumu idare etmeye çalışıyor. Muhalefet partileri ise bu konuda halkoyu tarafından doğru dürüst anlaşılmayan ama emperyalistlerin yararına olacak sözler edip duruyorlar. Libya olayları gündeme geldiğinden bu yana konuşup duran Recep Tayyip Erdoğan ise; (ABD adına gizli girişimlerini gerektiği kadar bilmiyoruz) dışarıya yansıyan sözlerine; “NATO’nun Libya’da ne işi var” diye başladı. Daha sonra bu sözlerinden çark ederek Libya’daki müdahaleyi NATO’nun sürdürmesini, Türkiye’nin de bu müdahalede rol alması gerektiğini dile getirdi. Başından beri söylüyoruz. AKP ve onun başı Recep Tayyip Erdoğan, baş emperyalist ABD’nin isteklerine karşı çıkamaz. Bugün Fransa’yı hedef alarak yaptıkları açıklamalar ise kamuoyunun gazını indirme telaşından öte bir anlam taşıyamaz. Çünkü bu saldırıyı planlayan ABD’dir, bu nedenle başta ABD karşıtlığı konusunda açık olmak gerekir, arkasından da Libya’ya saldırı yapan tüm ülkelere açık açık karşı çıkılmalıdır. Ana muhalefet partisi CHP adına yapılan açıklamalar ise dişe dokunur açıklamalar olmayıp emperyalistlerle örtüşen açıklamalardır. Hükümete yönelik eleştiriler ise daha çok Libya saldırılarının dışında kalındığı yolundadır. Yani üstümüze düşen rolün oynanmadığı söylenmektedir. Belki de bu baylar emperyalistlerle birlikte Türkiye uçaklarının Libya’yı vurmalarını istiyorlardır kimbilir? Kim ne söylerse söylesin; başta BM’nin kararı olmak üzere, emperyalistlerin Libya’ya yönelik saldırılarına doğrudan karşı çıkmayan, karşı çıkmakla kalmayıp ülke ve uluslararası düzeyde emperyalistlere karşı geniş bir tepki örgütlemeyi önüne koymayan her politika doğrudan emperyalistlere hizmet eden politikadır ki, bugün düzen partilerinin tamamı küçük farklılıklarla emperyalizmin çıkarına politika izlemektedirler. Bu yüzden ülkemizde iktidarı ve muhalefetiyle bütün sistem partilerinden olup bitenlerle ilgili doğru bir politika izlemelerini beklemek koskoca bir yanılgıdır. Bu yüzden bir kez daha söylüyoruz ki, kapitalizmin kimse özgürlük ve demokrasi söylemlerine kanmamalı, emperyalist-kapitalist sistemin yıkılması için doğrudan hedef belirlenerek savaşıma girilmelidir. Ülkemizde seçim ortamına girildiği bugünlerde bu konuların daha sık konuşulacağı da bir gerçektir. Bu yüzden biz sosyalistler her fırsatta emperyalistlerin ipliğini pazara çıkaran bir çalışma yürütmeli, sistem partilerinin “al takke ver külah” Alicengiz oyunlarını boşa çıkarmalıyız. Eğer Libya ve başka ülkelerde o ülkeler her anlamda kendi çıkarlarına bir adım atacaklarsa bunu kendileri yapmalıdır. Emperyalistlerin, dünyanın hiçbir yerine bugüne kadar ne özgürlük, ne de demokrasi götürdüğü görülmüş şey değildir. Bu işin olabileceğini söyleyen kimi görürseniz bilin ki o ya CIA ajanıdır ya da kaşarlanmış bir işbirlikçi. Bizler bu türleri örgütlü ya da örgütsüz önümüzdeki günlerde daha sık göreceğiz. Bu yüzden bunların yıkıcı propagandalarına karşı aydınlatıcı bir çalışma örgütleyerek etkilerini silip atmalıyız. AKP’nin dış politikasının ne kadar iyi gittiğini söyleyenlerin sözleri yaşadığımız hemen her olayda bir balon gibi sönmüştür. Geniş halk yığınlarını uyutmaya yönelik girişimlerin kofluğu Libya’ya saldırı ile birlikte bir kez daha açıkça görülmüştür. Yani AKP iktidarının izlediği dış politika nedeniyle hiçbir emperyalist ülke yapmak istediğinden geri kalmamaktadır. Üstüne üstlük emperyalistlerin bu politikaları doğrudan Türkiye’yi hedeflediği halde… Bay Tayyip, tesbih tanesi gibi dizilmiş, uşak ruhlu, çürümüş Arap yöneticilerinin kulağına hoş gelen şeyler söyleyebilir, ancak bu tür kabadayılıkların bugüne kadar kimse yararını görmüş değildir. Saygın bir ülke gibi tutum alıp davranmak başka bir şeydir, kabadayı ağzı ile günü kurtarmaya yönelik sözler sarfetmek başka. İran hemen her gün emperyalistlerin hedef tahtasındadır. Bütün bunlara karşın rejimini beğenmesek de İran emperyalistlerin yüreklenip müdahale etmeye korktukları bir ülke olarak yanıbaşımızda durmaktadır. İşte o zaman durup düşünmek gerekir. Eğer emperyalistlerin bu saldırılarına gerçekten karşıysak açık ve yürekli olmalı, NATO’ya ve ABD’ye ait bütün üsleri kapı dışarı etmeliyiz. Yetmez, bizi iliğimize kadar soyup soğana çeviren bütün emperyalist şirketlere de kapının yolunu göstermeliyiz. Göstermeliyiz ki, kan içiciler amaçlarına ulaşamasınlar. Göstermeliyiz ki, yok olup gitsinler… Hem o zaman mecliste AKP’nin önderliğinde CHP ve MHP oylarıyla geçirilen tezkerenin de ne anlama geldiğini bütün çıplaklığı ile iyi görelim. CHP’nin sola yaslanarak Amerikancı politikadan yana koyduğu tavrı da açığa çıkaralım. MHP’nin içi boş milliyetçi söylemlerinin ise; söz konusu Amerika olunca nasıl takla attığını da iyi bilelim. BDP’ye gelince; bu tezkere oylamasında nasıl bir tutum aldığının bile farkında değiliz. Bu konuda dişe dokunur bir tutumunun olmayışı da ayrı bir çıkışsızlıktır. Karşı oy kullandığı dile getirildi. Başkaca dikkate alınacak bir çıkışı ise ne yazık ki, yok. Şimdi; dönelim ve soralım; BAYLAR SİZİ ABD’NİN VE NATON’UN HER SÖYLEDİĞNİ DOĞRU SANMANIZIN NEDENİ NEDİR???

MEVCUT SİYASAL DURUM VE GELİŞMELER ÜZERİNE TEZLERİMİZ

"Provokatör medya organlarının hedef gösterdiği, Kemalist aydın yazar ve gazeteci isimleri, kişilik suikastlerinin fiziki suikastlere kadar varacağını beklemek hayalcilik olarak görülmemelidir." 1= ABD’nin güncel hedefi, İran’a yönelik bir askeri saldırı için İran’ı kuşatan ülkeleri işgal etmek, denetlemek ve bu ülkeleri İran’a yönelik taarruz ve işgal harekâtının lojistik ve harekât üssü haline getirmektir. Irak işgali ve Afganistan işgali bu amaçla yapılmıştır. Pakistan’da süregiden siyasal ve askeri operasyonların amacı aynıdır. Kafkasya bölgesinin güneyinde, Gürcistan, Ermenistan ve Azerbaycan üzerinde devam eden paylaşım ve denetleme mücadelelerinin amacı aynıdır. 2= Güney Kafkasya’da bölgesel aktörler olarak Rusya ve Türkiye hem birbirleriyle hem ABD ile rekabet ve işbirliği siyasetlerini bir arada yürütüyor, İran’ın olası işgalinde etkili ve pazarlık gücü olacak bir konum edinmeye çalışıyor. İran’a yönelik kritik stratejik bir konuma sahip Doğu ve Güney-Doğu Anadolu üzerinde de paylaşım ve denetleme mücadelesi sürüyor. Ermeni ve Kürt açılımı siyasetleri, bu mücadelenin bir parçasıdır ve ABD tarafından dikte edilmektedir. 3= Türkiye Cumhuriyeti’nin, NATO üyesi ve ABD’nin askeri siyasal müttefiki olmakla birlikte, İran’a yönelik bir emperyalist işgal harekâtında Doğu bölgesini ABD’nin üssü olarak hizmete açma konusunda izleyeceği siyaset belirsizdir. Irak işgalindeki çekimser tutum şimdilik devam etmektedir. 4= AKP İran’a yönelik bir harekâtta ülkenin Doğu topraklarını işgalin lojistik ve harekât üssü yapma konusunda karar verdiği takdirde, bu durum ülkenin ve devletin bağımsızlığının ve bütünlüğünün açıkça sonu olma riskini taşıyor. İdeolojik ve siyasal bakımdan bu AKP’nin de sonu olabilir. Türk Ordusunun Genelkurmayı İran’a yönelik ABD işgali siyasetine ideolojik ve siyasal bakımdan AKP’ye nazaran daha fazla yatkındır, ancak bu tercih ülkenin ve devletin bağımsızlığının ve bütünlüğünün sonu olma riskini taşıdığı için Türk Ordusu’nun da bağımsız bir güç olarak sonu olacaktır. AKP ve Ordu Genelkurmayı yüzyüze kaldıkları riskler ve birbirlerine karşı hesapları nedeniyle bugün için işbirliği ve rekabet siyasetini birarada yürütmeye mahkûmdur. 5= ABD’nin Türkiye’nin Doğu topraklarını İran’a karşı bir saldırı üssüne çevirme siyasetinin tarafı olan güçler arasında, Barzani, Fetullah hareketi, El-Aziz grubu (Yeniden Milli Mücadele çevresi) yer alıyor. Bu güçler, AKP hükümeti içinde de temsil ediliyor. 6= ABD’nin Türkiye’nin Doğu topraklarını İran’a karşı bir saldırının üssüne çevirme siyasetinin engeli olan güçler arasında Türkiye’deki alevi dinamiğini de kapsayan yurtsever akım, PKK, Türk Ordusu’nun ve devlet bürokrasisinin bazı unsurları (Düzen Partisi safları) yer alıyor. 7= Hatay-İskenderun ekseninde hızlanan gelişmeler, ABD’nin bölgeye dair planları konusunda işaretler sunuyor. İskenderun körfezinin ve Hatay’ın Doğu Akdeniz’deki 6. Filo’ya ve İsrail tehdidine ilişkin stratejik önemini gösteren belirtiler birikiyor. Geçen yıl içinde bölgede Türk hava sahasını ihlal eden İsrail uçaklarının Suriye’deki hedefleri bombalamış olması, Türk ordusunun bölgede uçaksavar füze bataryalarını yeniden konumlandırma girişimleri, son papaz cinayeti, İncirlik üssünün bölgedeki varlığının önemi, İskenderun’daki deniz üssüne yapılan ve ayrıntıları karanlıkta kalan askeri saldırı, birarada değerlendirildiğinde, Türkiye’nin doğu bölgesine yönelik emperyalist planların uygulamasının İskenderun-Hatay merkezli bir ABD işgaliyle başlayabileceğine işaret etmektedir. Ordu Genelkurmayı ve hükümet bu işgal ve yabancı saldırısı tehdidi konusunda tam bir gaflet içindedir. 2003 Irak işgali sürecinde son anda ve başlatıldıktan kısa süre sonra durdurularak savuşturulan tehdit, yeniden gündeme gelmek üzeredir. Bu tehdit konusunda Tayyip Erdoğan ve Genelkurmay şimdilik ağırdan almakta mutabık görünse de, Tayyip Erdoğan kendi konumunu sağlama almayı başardığı ölçüde ve Ordu içindeki tasfiyelerden de güç alarak tehdidin işbirlikçi aktörü olarak davranabilir. Tayyip Erdoğan işbirlikçi aktör olarak tek kalmayı başaramadığı takdirde ve tasfiyesi gündeme gelirse, Genelkurmay-Fetullah-El Aziz eksenli bir ordu-düzen partisi girişimi seçeneğine ABD yeşil ışık yakabilir. Siyasal gelişmeler emperyalist seçenekler arasında kısıtlı kaldığı sürece, her durumda, Doğu ve Güney-doğu Anadolu’yu İran’a yönelik bir harekâtın üssüne çevirme planları uygulamaya girecektir. ABD askeri güçleri, iki kaynaktan, 6. Filo-İskenderun körfezi-Hatay-İncirlik üssünden ve Kuzey Irak’taki ABD işgal güçlerinden hareketle bölgeyi kıskaca alacaktır. 8= Karadeniz, İran’a yönelik emperyalist planlar çerçevesinde önem kazanan bir diğer bölgedir. Karadeniz’e yönelik emperyalist kuşatma ve tehdit, İstanbul Boğazının kuzeyinden geçecek Üçüncü Köprü ile bütünleşen Karadeniz otoyolu projesinin askeri sevkıyata uygun stratejik niteliği, Samsun ve Trabzon limanlarına yönelik emperyalist niyetler, Türkiye Cumhuriyeti’nin boğazlar üzerindeki egemenliğinin yasal temelini oluşturan 1936 Montreux sözleşmesinin altını oyan girişimler, bu çerçevede yorumlanmalıdır. 9= Yurtsever akım bölünmüştür ve direnme gücü kısıtlıdır, ancak siyasal doğrultusu tutarlı (anti-emperyalist çizgisi berrak) tek güçtür. 10= PKK kuşatılmıştır, sınıf temelinin ve siyasal doğrultusunun belirsizliği nedeniyle emperyalizme karşı direnme ile pazarlık arasında yalpalamaktadır. Direnme için tek seçeneği, silahlarını ABD ve yanlısı güçlere doğrultması, bölgedeki yurtsever ve ABD karşıtı güçlerle birleşmesidir. Pazarlık ise ABD yanlısı cephenin güçlerine yedeklenmekle sonuçlanacaktır. PKK emperyalizme karşı direnmeyi seçerse, emperyalizme karşı savaşmayı göze almak zorundadır, pazarlığı ve ABD yanlısı güçlere yedeklenmeyi seçerse, ideolojik ve siyasal bakımdan bunun PKK’nın da sonu olacağı kesindir. 10= Düzen Partisi safları ise ABD yanlısı cephe tarafından tasfiye edilmektedir. Doğu’daki 3. Ordu komutanının ve Erzincan Başsavcısı İlhan Cihaner’in hedef alınması, Erzincan-Dersim-Sivas üçgeninde temsil edilen Alevi dinamiğinin ve Ordu’daki alevi kökenli subayların hedef alınması, eşzamanlı Alevi açılımı, bu tasfiye sürecinin son örnekleridir. 11= İsrail, Doğu Türkiye üzerindeki emperyalist hesapların içinde (Gürcistan’ın ve Barzani’nin müttefiki, Fetullah ve El-Aziz grubunun ortağı olarak) yer almaktadır. 12= CHP’de ABD cephesini temsil eden başlıca güç, Deniz Baykal’dır. Fetullah bağlantısı, Düzen Partisi’nin ana mihrakı CHP’yi paralize eden kimliği, ABD planlarına yatkın oportünist siyasal kişiliği ile Baykal ve taraftarlarını tamamlayan bir diğer güç, faşist sokak sürülerini zincire bağlı tutan ve kendisine verilecek rolü oynamak için bekleyen MHP ve yavruladığı BBP’dir. ABD cephesinin planlarına yatkın bir başka oportünist ise AKP’nin cumhurbaşkanı Abdullah Gül’dür. 13= AKP içinde Tayyip Erdoğan-Ahmet Davutoğlu çizgisi, ABD planlarının zaferinin kendilerinin siyasal ve ideolojik bakımdan sonu olacağını görmüştür. Tayyip Erdoğan bir yandan ABD’nin kucağında şekillenmiş bir siyasal hareketin önderi olarak ABD planları için “sonuna kadar” kullanılmaya elverişlidir, bir yandan da günü geldiğinde “kullanılıp atılmasını engellemek için” edindiği siyasal güce yaslanarak Bonapartist bir diktatörlüğün tesisini sağlamaya mahkumdur. Mayıs 2010’daki bazı siyasal gelişmeler, AKP içindeki Tayyip Erdoğan- Ahmet Davutoğlu çizgisinin eseridir. Deniz Baykal’ın tasfiyesi, Tayyip Erdoğan’ın operasyonudur, kendi siyasal konumunu ve gücünü pekiştirmeyi amaçlayan kişilik suikasti örneğidir. İran-Brezilya-Türkiye işbirliğiyle gerçekleşen nükleer takas anlaşması, Tayyip Erdoğan-Ahmet Davutoğlu çizgisinin operasyonudur, ABD planlarına karşı manevra alanı edinmeyi, İran’a karşı bir ABD saldırısının hayata geçirilmesi için Türkiye’nin Doğu bölgesinin harekât üssüne çevrilmesini zorlaştırmayı, böylelikle Tayyip Erdoğan’ın siyasal konumunu ve gücünü pekiştirmeyi ve “kullanılıp atılmasını” engellemeyi, pazarlık gücünü artırmayı amaçlamaktadır. Rusya ile yapılan nükleer işbirliği anlaşması Tayyip Erdoğan-Ahmet Davutoğlu çizgisinin operasyonudur, aynı amaçları gözetmektedir. Hamas ile işbirliği ve Gazze’ye yardım için Mavi Marmara gemisinin gönderilmesiyle İsrail ile çatışmanın göze alınması, Tayyip Erdoğan-Ahmet Davutoğlu çizgisinin operasyonudur, bir yandan aynı amaçları gözetmektedir, bir yandan da Siyonist katliam provoke edilerek ülke kamuoyunda oluşan İsrail ve ABD karşıtı haklı tepkiden meşruiyet devşirmeyi, aynı zamanda İslamcı-gerici dinamikleri Tayyip Erdoğan kutbu arkasında birleştirmeyi amaçlamaktadır. İsrail karşıtı atmosferin güçlendiği bugünkü koşullar, ABD’nin İran’a yönelik planlarına Türkiye’yi alet etmesini zorlaştıracak, Tayyip Erdoğan’a pazarlık gücü ve manevra alanı sağlayacak biçimde şekillendirilmiştir. Eşzamanlı bu operasyonlarla Tayyip Erdoğan tasfiye edilmesini veya siyaseten bitirilmesini engellemeyi gözetmektedir. Ordu Genelkurmayı, şimdilik sessiz onay vererek bu süreci izlemekte, kendi saatinin gelmesini dışlamayan hesaplarını muhafaza etmektedir. 14= Sürecin yoğunlaşan ve hızlanan gelişimi, AKP’nin bölünmesi dinamiklerini besliyor. AKP içindeki liberal ABD yanlısı unsurlar, Abdullah Gül, Fetullahçılar, Yeniden Milli Mücadele kökenli faşist-gerici kesimler Tayyip Erdoğan kanadıyla hem işbirliği hem rekabet halindedir. Tayyip Erdoğan kanadı, Saadet Partisi’nde kümelenen Milli Görüş’çü aslına rücu etmeye hevesli grupla flört ederek ve rejim içindeki iktidarını tek elde toplamayı gözeterek gücünü korumayı amaçlıyor. 15= Yakın coğrafyadaki gelişmeler, Tayyip Erdoğan-Ahmet Davutoğlu çizgisinin arabuluculuk siyasetinin arabozuculukla iç içe geliştiğini, Türkiye’nin içte ve dışta tehlikeli çatışmalara ve savaşlara sürüklendiğini gösteriyor. Türkiye’nin bütün burjuva siyasal aktörleri, emperyalizmin kucağında oturmalarına ve bağımsızlıklarını yitirmiş olmalarına bağlı olarak, ülkeyi ve ülkede yaşayan halkları kendileriyle beraber büyük bir felaketin girdabına sürüklemeye mahkumdur. Bu sürüklenmeye karşı koyabilecek tek güç, ülkenin emekçi halk dinamiklerinin, işçi sınıfının, Kürt yoksullarının, bağımsız cumhuriyetçi yurtsever güçlerin birleşik cephesinin örgütlenmesiyle, direnmesiyle ve emperyalizme başkaldırısıyla ortaya çıkabilecektir. 16= CHP’de ABD cephesini temsil eden Baykal’ın tasfiyesi, Tayyip Erdoğan’ın hamlesidir ve Fetullah hareketine karşı Tayyip Erdoğan’ın konumunu korumayı gözetmektedir, 12 Eylül’ün restorasyonu siyasetinde ABD nezdinde rol arayışı içindeki CHP’ye karşı bir balans ayarı anlamına da gelmektedir. Önder Sav’ın karşı hamlesiyle Baykal ekibinin tasfiyesi ve Kılıçdaroğlu’nun başkan seçilmesi, Tayyip Erdoğan’ın amaçlarını boşa çıkartmayı ve CHP’nin ABD nezdinde yeniden rol ve etkinlik kapmasını gözetmektedir. Nitekim Kılıçdaroğlu yönetimiyle CHP, ABD nezdinde yeniden pazarlık gücü kazanmıştır. Bu pazarlığın Fetullah hareketine karşı tutumu şimdilik belirsizdir ancak Ordu-Polis-bürokrasi tepelerinde örgütlenmiş, ABD’nin açık desteği ve himayesi altındaki Fetullah hareketine karşı ılımlı bir CHP siyaseti şaşırtıcı olmayacaktır. 17= Cumhuriyet gazetesi, bir süreden beri, düzen partisi saflarındaki bozgun ve çözülme ikliminden etkilenmektedir. Rejimin çözülmesinden ayrı düşünülmesi mümkün olmayan Cumhuriyet gazetesi’ndeki gelişmeler, liberal ve gerici eksende bir yeniden yapılanmanın “gençleşme” görünümü altında yürütülmekte olduğunun işaretlerini veriyor. 18= Emperyalist güçler, yeni rejimin meşruiyet zeminini sağlamca kurabilmek adına, burjuva mutabakat çerçevesine Alevileri de katmak için çabalıyor. AKP’nin Alevi açılımı siyasetinin amacı budur. Başka burjuva siyaset mihraklarının Alevi saflarında giriştiği pazarlık, arayış ve rekabet de sürmektedir. Mustafa Sarıgül’ün partileşme girişimi (TDH), Ali Balkız’ın EDP girişimi, Kemal Kılıçdaroğlu’nun Baykal’ı tasfiye ederek CHP’yi aynı yarışa sokması, Alevi dedesi olduğu bilinen eski SHP’li Adalet Bakanı Seyfi Oktay’ın tutuklanması, bu iç mücadelelere dışarıdan yapılan müdahale ve ayar denemelerine örnektir. Seyfi Oktay’ın tasfiyesi, bir yandan Aleviler içinde açılım cephesi ile pazarlığa yanaşan ve AKP’nin Alevi açılımında rol üstlenen kimliği düşünüldüğünde, öte yandan Adalet Bakanlığı yapmış yani devletin çelik çekirdeği içinde yer almış olduğu dikkate alındığında, yeni anayasal rejim içindeki rol arayışına yönelik pazarlıklarda hem Alevi etkisine bir bütün olarak balans ayarı yapan ve Tayyip Erdoğan ile Fetullah hareketi arasındaki hükümet içi etkinlik mücadelesinde Alevileri yeni rejime muhalif oldukları ölçüde denklemin dışında tutmayı gözeten bir hamle olduğunu düşündürmektedir, hem de olası rakiplerin önünü açan zamanlaması bakımından bu yarış içinde yer alanlardan biri lehine dışarıdan (Alevilerin dışından) bir müdahaleyi simgelemektedir. Bu müdahaleyi yapanlar (büyük olasılıkla Fetullah hareketi) kefesine ağırlık kattıkları özneyi (büyük olasılıkla Kılıçdaroğlu’nu) hem bağımsız hareket ve karar yeteneklerini tırpanlayarak kendilerine çekmekte, hem de liberal ve pro-emperyalist açılıma Alevileri dahil etmekte rol üstlendikleri ölçüde rakiplerine karşı desteklemeyi vaad etmektedir. Öte yandan Aleviler, kültürel geleneklerinin ve toplumsal özelliklerinin koşulları nedeniyle, rejimin yeniden yapılanması siyasetinde “açılım” yöntemiyle kapsanamıyor, “sol”dan koparılamıyor; Alevi nüfusun yeni rejim çerçevesinde emperyalist yörüngeye çekilmesinin nesnel temelleri ancak liberalizm ve piyasacılık temelinde yaratılabilir. Bu ise, Alevi dinamiğinin sınıfsal temelde ayrışması, emekçilerden ve küçük burjuva kitlelerden oluşan büyük çoğunluğunun kaçınılmaz olarak yeni rejime muhalif duruşunu sürdürmesi ve cumhuriyetçi yurtsever siyasete desteği sürdürmesi anlamına gelecektir. Alevi hareketini sınıfsal temellerden bağımsız kurgulayan her girişim, Alevi nüfusu zorunlu olarak liberal ve post-modernist ideolojik etkilenmeler yoluyla emperyalizmin ve gericiliğin yedeğine çekecektir. 19= İşçi hareketinin 2009 sonbaharı ve 2010 ilkbaharı boyunca gözlenen büyük yükselişi, sendikal hareket içindeki burjuva zeminlerin duvarına çarpmıştır. İşçi hareketi içinde etkin burjuva siyasetlerinin sertleşen sınıf mücadeleleri içinde parçalanması kaçınılmazlaşmıştır. Bu parçalanma, sosyalist hareketin işçi sınıfı içindeki örgütlenmesini yeni siyasal, ideolojik ve örgütsel araçlarla hayata geçirme görevinin aciliyetine işaret etmektedir. 20= Anayasa referandumu, eğer yapılırsa, siyasal düğümü İskender’in kılıç darbesiyle kesecek bir etki yaratacaktır. AKP içinde ayrışma eğilimi gösteren Tayyip Erdoğan ve Fetullah kutupları, anayasa referandumunu kazandıkları takdirde, ABD emperyalizminin bölgeye ve ülkeye dair planlarının hayata geçirilmesinde Düzen Partisi saflarına karşı nihai bir zafer kazanmış olacaklardır. Peşinden yapılacak bir seçimle, AKP kendisini ABD’ye ülkedeki biricik ve uzun dönemli siyasal ortak olarak kabul ettirmeyi deneyecektir. Eğer referandum ve seçim sürecinde AKP yenilgiye uğratılabilirse, AKP içindeki ayrışmanın kesinleşmesi ve sırasını bekleyen Genelkurmay-Düzen Partisi güçlerinin ABD’ye kendilerini kabul ettirmeyi amaçlayan arayışlarının gündeme gelmesi beklenmelidir. Ilımlı İslamcı-ılımlı laiklik sentezini savunan, “ılımlı” (amerikancı) Türk milliyetçiliği ile “ılımlı” (amerikancı) Kürt milliyetçiliğini birleştiren, İran’a düşman, NATO’ya, AB’ye ve diğer emperyalist odaklara yakın duran amerikancı bir darbe olasılığını da dışlamayan bu arayışlar, burjuvazi cephesinde derin bir siyasal yönetim krizinin doğuşuna eşlik edecektir. Provokatör medya organlarında listeler halinde yayınlanarak hedef gösterilen Kemalist aydın yazar ve gazeteci isimleri, kişilik suikastlerinin fiziki suikastlere dönüşebileceği, öncü işaretleri çoğalmaya başlayan etnik ve dinsel çatışmaların tırmandırılabileceği bir kaos sürecinin 2010 yaz ve sonbaharında yaşanabileceğini düşündürüyor. İşçi sınıfı sosyalizmi, bu sürece kitle mücadelelerini büyüten örgütlü ve birleşik bir harekete öncülük ederek müdahale edebilir. Yakın geleceğin acil görevi, bu öncülüğün koşullarını yaratacak ideolojik, politik, örgütsel araçları yaratmaktır.

VELİ GÜRCAN YOLDAŞ SENİ ÇOK SEVİYORUZ

TESLİM OLMAYANLAR ÖLMEZ!..

TESLİM OLMAYANLAR ÖLMEZ!.. Turgut KOÇAK (GENEL BAŞKAN) 12 Eylül faşizminin ilk günleriydi. Tutuklamalar, baskınlar, işkenceler birbirini izlerken partinin gür sesi Veli GÜRCAN’ın ağzından tok bir ses yükseldi. Kasetler bütün Türkiye’de dağıtılarak faşist cuntaya hodri meydan denildi. Partili, partisiz yüzlerce devrimci Veli GÜRCAN’ın seslenişinden moral buldu ve işçi sınıfı devrimcilerinin asla teslim alınamayacağını bir kez daha öğrenmiş oldu. Veli GÜRCAN yoldaşımızın sesi, deprem gibi yükselerek faşist zorbaların yüreğine korku saldı. Sınıf düşmanları da anladılar ki, TESLİM OLMAYANLAR ÖLMEZ!.. Veli Gürcan’ın adı geçtiği zaman kim olursa olsun TSİP’i anımsamadan geçemez. Çünkü; onun adı partiyle öylesine özdeşleşmişti ki, TSİP deyince Veli Gürcan Veli Gürcan deyince TSİP akla gelirdi. O partinin düzenlediği her eylemin akla gelen ilk konuşmacısıydı. Kürsüye çıktığı zaman devleşen yoldaşımızın merhabasıyla yer gök sarsılır partililer yeri göğü oynatacak denli güçlü duyumsarlardı kendilerini. Kendisini ilk dinlediğim miting Taksim Alanı’nda partinin düzenlediği mitingdi. Alan dolmamıştı, sessiz bir bekleyiş vardı. Kürsüye çıkan kısa boylu adamın yumrukları havaya kalktı ve hemen arkasından yeri göğü inleten makineli tüfek atışına benzer bir konuşma başladı. Yumruklar indi kalktı, ses gücü hemen yandaki otelin camlarında, karşıki apartmanların duvarlarında patladı. Yoldan geçip gidenler çivilenmiş gibi yerlerinde kalakaldılar. Alanda partililerin dışında büyük bir kitle oluştu. Artık Veli Gürcan gerçekten de devleşmişti. Bir an çevredeki yapıların rüzgarın önünde sürüklenen yapraklar gibi sürüklendiğini, İstanbul’un tuzla buz olduğu duygusuna kapıldım. Bugün bile ne zaman Taksim’den geçsem bu anı yaşıyor gibi olur, yürekten hüzünlenirim. Daha sonra kendisini onlarca kez dinledim ama her defasında ilk kez dinliyormuşum gibi geldi bana. Partinin hangi ilinde ya da ilçesinde bir parti eylemliliği düzenlenirse düzenlensin Veli Gürcan orada olurdu. Genel Başkan dahil diğer yöneticilerin bu eylemlerde bulunmuş ya da bulunmamış olması kimsenin dikkatini çekmezdi. Eğer olağanüstü bir nedenle Veli Gürcan gelememiş olursa hemen her partili bu eksikliği ta yüreğinde duyar ah çekerdi. Bu nedenle Veli Gürcan yoldaşımızın partide ayrı bir yeri vardı. Onu herkes sever sayar bağrına basardı. Partide onun gibi konuşmaya ve onun gibi davranmaya öykünen pek çok arkadaşımız vardı. Ama o yine de herkesten başkalığını öldüğü son ana kadar koruyan farklı bir yoldaşımızdı. Ne yapar ne söylerse yürekten inanarak yapar, yaşamında yapmacık küçücük bir çapağa izin vermezdi. Yani o bir candı bizim canımızdı… İyi bir örgütçü ve tartışmacıydı. Parti örgütlerinin kurulmasında emeği en çok geçenlerin başındaydı. Gece demez, gündüz demez partinin kendisine verdiği her göreve koşardı. Bu yüzden de içimizde uzun süre evi olmayan tek arkadaşımızdı. Çünkü ona her partilinin evi ağzına kadar açıktı. Ona karşı gösterilen böylesine kucaklayıcı sevgi durup dururken oluşmuş bir sevgi değil her damlası emekle kazanılmış ve hak edilmiş bir sevgiydi. Yoldaşları ona güvenirdi. Çünkü bilirlerdi ki, o bu güveni hak edenlerin ilk sırasında yer alıyordu. Veli Gürcan diğer yöneticilerin çoğunun aksine partililerin sonuna kadar partiye bağlı kalmasında baş rolü oynayan kişiydi. Partide yaşanan onca erozyona karşın parti yine de dipdiri kaldıysa burada Veli yoldaşımızın yeri doldurulamaz bir etkisi vardı. Bir başka deyişle o TSİP için bir sigortaydı. Veli’nin parti içindeki bu denli etkili oluşu kimilerince kıskanılmış mıdır bilmiyorum ama ben kendi adıma zaman zaman buna tanıklık ettiğimi söylemek zorundayım. Ancak hemen kimse böylesi bir duyguyu açıktan açığa dile getiremese de bazı davranışlar vardı ki bu davranışlar kıskananları ele veriyordu. “Adam canım Veli işte” sözlerinin altında saklı bu kıskançlık yine de son yol ayırımlarına kadar çoklarının boğazında düğümlü kaldı. Bu sahte iki yüzlülük, Veli yoldaşımız yaşamını yitirdikten sonra da sürüp gitti. Veli Gürcan bu kez bu gibilerin yoldaşı değildi ama Veli ağabeyleri olarak dillerinden düşmedi. Daha yukarıdakiler ise bunu bile yapmamaya özen gösterdiler. Tıpkı kendileri gibi Veli Gürcan’ın da unutulup gitmesi için içtensizliklerinden vazgeçmediler. Kızı Aslı’nın babasının mezarı başında söylediği sözün ne anlama geldiğini bile düşünemediler. Aslı “Babamın ne kadar çok dostları varmış…” demek ki Aslı da anlamıştı ki, bu tür dostluklar birer gösteriden ibaretti ve gerçek anlamda hiç mi hiç bir önemi yoktu. Bütün bunlara karşın Veli Gürcan’ı hiçbir zaman unutmayacak ya da unutturmayacak dostları da yok değildi. O büyük emek verdiği partisi Türkiye Sosyalist İşçi Partisiydi. Parti var oldukça öyle de kalacaktı. Bu partililerin ona olan borcuydu. Bu bakımdan biz TSİP’liler onun adını özenle yeni partililere aktaracak ve onu bütün sosyalizm savaşımımız boyunca yanı başımızda duyumsayacağız. Partimizin oluşturduğu parti okulundan başka pek çok kurumlaşmasına onun adını vererek ona olan yoldaşça bağlılığımızı her aşamada yerine getireceğiz. Gerilere giderek onu asla unutulmayacak kılan 1979 ara seçimlerinden söz etmek istiyorum. Biz bir grup partili arkadaşla Manisa’nın Salihli ilçesinde seçim çalışması için Pazar yerinde bildiri dağıtırken MHP’li Somuncuoğlu’nun otelinde beslediği faşistlerin saldırısına uğramış ve pazaryerinde onlara hak ettikleri dersi vermiştik. Hemen sonra bir pazarcı tezgahının üstüne çıkıp konuşma yaptığım sırada bana bir kadın yaklaşmış ve: “Siz bunları bilmiyorsunuz ne olursunuz arkadaşlarınızı da alın bir an önce buradan gidin” demişti. Ben de bir süre daha konuştuktan sonra arkadaşlarımla pazar yerinden ayrılmıştık. Aynı akşam Veli Gürcan’ın TRT’de konuşması olduğu için Salihli’de bir kahvehaneye oturmuş televizyon izliyorduk. Sıra Veli yoldaşımıza geldiği zaman kahvede bulunanların hemen tamamı oyunlarını bırakmış put kesilmişlerdi. Kimseden çıt bile çıkmıyordu. Konuşmanın dozu öylesine etkiliydi ki, bütün dinleyenler şaşkın durumdaydı. Veli Gürcan’ın konuşması Türkeş’e yönelik ağır sözlerle bitti. O ana kadar çıt çıkmayan kahvede kendiliğinden ayağa kalkan insanlar, “İşte bu!! İşte bu!!”, “sana kurban oluruz” diye ayağa kalktılar. Sevinçten ne yapacağımızı bilemedik. Onların sevinçlerine katılmakla kalmadık oradakilerle kim olduğumuzu söyleyerek parti görüşlerini paylaştık. Şimdi de Ankara Kızılırmak Sineması’nda yapılan bir toplantıya sizi götürmek istiyorum. O toplantıya babam da katılmış onu can kulağı ile dinlemişti. Toplantı bittiğinde konuşmadan etkilenen babam bir süre hiç konuşmamış sonra da “eğer bu konuşma bir alanda yapılmış olsa insanlara da yürüyün meclisi ele geçirmeye denilse kesinlikle meclis ele geçirilir” demişti. ================================================ TSİP’liler olarak söz veriyoruz Veli Gürcan yoldaşımızı kendi emekleri ile anacak ve kendisin asla unutturmayacağız. Veli Gürcan yoldaşımız Isparta Lisesi’nde öğrenciyken komünist olduğu gerekçesiyle disiplin kuruluna verilmiş daha sonra da okuldan uzaklaştırılmıştır. Lise son sınıfı bu yüzden Afyon’da okumak zorunda kalmış, liseyi bitirdikten sonra ise İstanbul Üniversitesi Felsefe bölümüne girmiştir. Burada TİP üyesi olan Gürcan daha sonra kurulan TİP’in gençlik örgütü Sosyalist Gençlik Örgütü’ün (SGÖ) yöneticisi olmuştur. 12 Mart faşizmi ile birlikte kapatılan TİP’ten sonra ise daha sonra TSİP’i kuracak olan bir grup arkadaşla birlikte olmuştur. İyi bir sokak tiyatrocusu olan Gürcan Kavel direnişine de katılarak direnişçiler için moral kaynağı olmuştur. 12 Mart faşizminin yüzünden son sınıfta öğrenimini bırakmak zorunda kalan Gürcan, parti çalışmaları yüzünden okula devam edip okulunu bitirememiştir. 12 Eylül sonrasında da çalışmaların içinde yer alan arkadaşımız Filistin’de de bulunmuş daha sonra Avrupa’ya gitmiş ve kendi isteği ile yeniden Türkiye’ye dönmüştür. Parti çalışmaları yüzünden 1985 Temmuzunda tutuklanmış ve bir süre içerde kaldıktan sonra serbest bırakılmıştır. Parti içinde başlayan tartışmalarda yer almış ve görüşlerini dile getirmiştir. Son toplantıdan birlikte ayrılırken diğer arkadaşlara ben; “bu parti kendi adıyla yeniden kurulacak, ilke, kitle, Genç Sosyalist ve Gerçek yeniden çıkarılacak” dedim. Gürcan’la sözleştik ve ölünceye kadar kendisiyle sözleşmemizi bozmadık. Bugüne kadar ne onun ne de bizim birbirimizle ilgili sarfettiğimiz tek kötü söze kimse tanık olmuş değildir. Kendisi partimizin yeniden açılış genel kurulunda delegemizdi ve genel kurulumuzda kendisine yakışır bir konuşma yaparak bize güç ve destek verdi. Onu, insan olan Veli Gürcan’ı unutmayacağız. TSİP’liler olarak söz veriyoruz Veli Gürcan yoldaşımızı kendi emekleri ile anacak ve kendisin asla unutturmayacağız. Değerli yoldaşlarım insan kimileri ile öylesine güzel şeyler paylaşır ki, bunlar ölünceye kadar unutulamaz. Benim gerçekte Veli Gürcan’la paylaştıklarım da böylesine unutulmayacak güzelliklerdi ve bunları, bu güzellikleri korumayı vefa borcunun çok ötesinde şeyler olarak algılıyor ve sahip çıkıyorum. Kendisini en son görüşüm Senirkent’te yaşadığı bağ evinde oldu. Yaşadığı sıkıntıyı oradan hemen uzaklaştırılması gerektiğini biliyorduk. Çıkıp iki partili bayan arkadaşla birlikte yanına gittik. İki gün orada kaldıktan sora üçüncü gün aramızda sözleşerek ayrıldık. Biz oradayken Afer Kara ve çocukları da geldiler. Onlarda Veli arkadaşı çok severlerdi, şimdi düşünüyorum da keşke onlar gelmemiş olsalardı diyorum. Çünkü kendisiyle sözleşmiş işlerini düzene koyar koymaz partiyi tüm Türkiye’de örgütlemek üzere sözleşmiştik. Onlar Veli Gürcan’ı ikna edip tatile götürdüler. Oysa biz kısa bir süre sonra bir araya gelecek ve birlikte parti tarihini yazacaktık. Oysa Veli oradan İzmir’e geçmiş bizden bir süre daha zaman istemişti. Ne yazık ki zamanı uzun sürdü ve bir daha geri dönemedi. Veli Gürcan hastalanmıştı. Oysa kendisiyle sözleştiğimiz üzere Ankara’da ev bile hazırlamaya başlamıştık. Çünkü kendisi artık kimsenin evinde kalamayacağını söylemişti bize. O görüşmeden bende kalan unutamadığım şey abisinin eşinin bize söylediğidir. Abisinin eşi bize ne edin edin Veli ağabeyimi buradan götürün demişti. Çünkü; Veli ağabeyim bağ evinde yalnız diye düşündüğüm için bir kadına düğürlük ettim o kadın da, “o aklını yemiş adama mı kaldım’ diye beni geri çevirdi demişti… Kendisiyle son görüşmemse bir telefon konuşmamız oldu. Cezamızın kesinleştiği için aranır durumdaydık. O ise İzmir Göğüs Hastanesi’nde neredeyse son günlerini yaşıyordu. Bana kendi durumunu önemsemeden “Yahu ağam nedir bu devletin senden istediği” demişti. Sonra öldü cenazesine bile gidemedim. Birkaç gün sonrada Ankara’da düzenlenen bir operasyonla tutuklandım. O öldükten sonra kendisine TSİP’li ya da değil pek çok çevre sahip çıktı. Ve hatta mezarını bile yaptırdılar. Gerçekte bu insanoğlunu anlamak çok zor. O sağken kimsenin içtenlikle sahip çıkmadığı Veli Gürcan her nedense birden sahiplenilencek insan olarak görüldü ve herkes orada görünmek için yarıştı. Şimdi kızı Aslı’nın mezarı başında söylediği “Babamın ne çok dostları varmış” sözü nasıl da hüzünlendirici değil mi? Ve zaten bu işte her zaman için bir gariplik olmuş, benim de aklıma hep takılmıştır nedense. Tanıdığım bir çok komünist kimseyi sağken her nedense arayan soran olmamıştır ama öldükten sonra kimi zaman salonlarda, kimi zaman mezarı başında birileri anar olmuştur. Burada kel ölür sırma saçlı olur, kör ölür badem gözlü olur betimlemesi biraz yerine oturan bir benzetme değil ama her nedense bütün anmalar bu alışkanlıklar içinde yapılıyor. Beni de asıl kızdıran şey budur. Ama biz TSİP’liler olarak söz veriyoruz Veli Gürcan yoldaşımızı kendi emekleri ile anacak ve kendisin asla unutturmayacağız. Parti olarak Veli Gürcan’ın adını yaşatmak için onun adına sayısız çalışmalar yapacak olan eylemlilikler yürüteceğiz. Bu konuda ilk işimiz Veli Gürcan’ın adını verdiğimiz PARTİ OKULU olacaktır. Onun adına bilimsel araştırmalar düzenleyecek yazın alanında etkinlikler düzenleyeceğiz. Bu partide Veli Gürcan’ı herkesten çok daha iyi tanıyan biri olarak onu gerçek insanlığı ile döne döne anarak hakkında düşündüklerimi bitirmek isterim. Kimi insanlar vardır ki, devrimcidir. Ama sadece devrimcidir. Onların devrimcilikleri de soğuk demir gibidir insanı asla ısıtmaz. İnsanı asla ta can evinden sarıp sarmalamaz. Onlara bir türlü ısınamazsınız, söyleyeceklerinizi bile söylemekten çekinir ve hatta başka dünyaların insanları olduğunuzu bile düşünürsünüz. Bu gibiler çoğu zaman bu durumlarına sayısız neden ileri sürebilirler. Çoğu zaman da bu davranışlarını disiplin adı altında sürdürürler. Oysa gerçeklerin öyle olmadığını küçücük bir sınama denemede bile yakalar ve hayal kırıklığına uğrarsınız. Şimdi gelelim Veli Gürcan’a; bu arkadaşımız ne adına olursa olsun o sıcak, o kucaklayan insan yanını bir kez bile olsun es geçmiş biri değildir. Kendisine en ağır sözler söyleyen kimseleri bile hoş görmekle kalmamış onları Veli Gürcan sıcaklığı ile sarıp sarmalamıştır. Veli Gürcan sıcaklığı dedimse kimse bu da nasıl bir şeydir deyip geçmemelidir. Gerçekten de onu tanıyanlar benim bu tanımlamama hak vereceklerdir. Bu nedenle bizim partimizde yoldaşlar arasında sıcaklığın adı da Veli Gürcan sıcaklığıdır. Bu sıcaklığı ve insan davranışını her yoldaşımıza karşı sonuna kadar korumak Veli Gürcan arkadaşımıza bizim borcumuzdur diye düşünüyor, attığımız her adımı buna göre atıyoruz.